Soru

Zorluk: ZorKültür Bölgelerinin Oluşumu, Yayılışı ve Türk Kültürü

Kültürlerin doğduğu, şekillendiği ve çevreye yayıldığı coğrafi alana "kültür ocağı" denir. Kültürün şekillenmesinde coğrafi konum, iklim ve yer şekilleri gibi fiziki faktörler ile inançlar, yaşam tarzı ve komşu kültürlerle etkileşim gibi beşeri faktörler etkilidir. Kültürü oluşturan bu unsurlar maddi (somut) ve manevi (soyut) olmak üzere ikiye ayrılır.

Aşağıdaki tabloda bazı kültür bölgeleri, bu bölgelerin kültür ocaklarının coğrafi karakterleri ile bu coğrafyada şekillenen bazı maddi ve manevi kültür ögeleri verilmiştir:

Kültür BölgesiKültür Ocağının Coğrafi KarakteriMaddi (Somut) Kültür ÖgesiManevi (Soyut) Kültür Ögesi
I. Türk KültürüBozkır iklimi, geniş düzlüklerÇadır (otağ), at koşum takımlarıKonukseverlik, teşkilatçılık
II. Doğu KültürüMuson iklimi, verimli akarsu vadileriÇay, pirinç tarımı, ipekli dokumaKonfüçyüsçülük, geleneksel aile yapısı
III. Hint KültürüGanj ve Indus nehir çevreleri, sıcak-nemli iklimKast sistemi, reenkarnasyon inancıGeleneksel tapınak mimarisi, baharatlar
IV. Batı KültürüAkdeniz havzası ve Batı AvrupaDemokrasi anlayışı, hukuk kurallarıGotik mimari tarzı, sanayi ürünleri
V. İslam KültürüKurak Arap Yarımadası, vaha çevreleriKervansaraylar, hat ve tezhip sanatıTevhid inancı, yardımlaşma ve zekat

Buna göre, tablodaki sınıflandırmanın tamamen doğru olabilmesi için hangi numaralı kültür bölgelerine ait maddi ve manevi kültür ögelerinin kendi aralarında yer değiştirmesi gerekir?

  1. A
    I ve II
  2. B
    I ve IV
  3. III ve IVCevap
  4. D
    III ve V
  5. E
    IV ve V

Cevap

III ve IV numaralı kültür bölgelerinde maddi ve manevi ögeler kendi aralarında yer değiştirmelidir.
Hint kültürü satırında verilen Kast sistemi ve reenkarnasyon inancı toplumsal yapı ve inanç sistemiyle ilgili olup soyut (manevi) kültür ögeleridir. Buna karşın geleneksel tapınak mimarisi ve baharatlar somut (maddi) kültür ögeleridir. Benzer şekilde Batı kültürü satırında yer alan demokrasi anlayışı ve hukuk kuralları düşünsel ve toplumsal düzenle ilgili soyut (manevi) ögeler iken gotik mimari tarzı ve sanayi ürünleri fiziki varlığı olan somut (maddi) ögelerdir. Dolayısıyla, tablonun tamamen doğru olabilmesi için üçüncü ve dördüncü satırlarda yer alan maddi ve manevi ögelerin kendi içlerinde yer değiştirmesi gerekmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Kültür bölgelerinin maddi (somut) ve manevi (soyut) unsurlarını tanımlamak.
Maddi unsurlar coğrafi konum, toprak, su, iklim özellikleri, simgeler ve mimari eserler gibi fiziki/somut ögeleri kapsar. Manevi unsurlar ise dil, din, ahlak kuralları, yasalar, komşu kültürler ve dünya görüşü gibi soyut değerleri kapsar.
Sınıflandırmadaki hataları bulabilmek için maddi ve manevi kavramlarının sınırlarını çizmek gerekir.
2
Tablodaki her bir kültür bölgesinin maddi ve manevi sütunlarındaki ögeleri incelemek.
Türk, Doğu ve İslam kültürlerindeki somut (otağ, çay, kervansaray) ve soyut (konukseverlik, Konfüçyüsçülük, Tevhid inancı) ögelerin doğru sütunlarda yer aldığı görülür. Ancak Hint kültüründe Kast sistemi ve reenkarnasyon (manevi) ile tapınak mimarisi ve baharatlar (maddi) yer değiştirmiştir. Benzer şekilde Batı kültüründe demokrasi ve hukuk kuralları (manevi) ile gotik mimari ve sanayi ürünleri (maddi) yer değiştirmiştir.
Hangi kültür gruplarında kavramsal yer değiştirme hatası yapıldığını belirlemek amacıyla tüm satırlar kontrol edilir.
3
Hatalı olan satır numaralarını birleştirerek doğru seçeneği belirlemek.
Hatalı sınıflandırılan kültür bölgeleri üçüncü (Hint) ve dördüncü (Batı) bölgelerdir. Bu bölgelerin kendi içlerindeki maddi ve manevi sütun verileri yer değiştirirse hata giderilir.
Soruda istenen çözüme ulaşmak ve doğru seçeneği işaretlemek.

Anahtar Kavram

Kültür bölgelerinin oluşumu, maddi ve manevi ögelerinin sınıflandırılması ve coğrafi özellikleriyle ilişkisi.
Bu soruyu puanla