Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorGizli Antlaşmalar, Mondros Ateşkes Antlaşması ve Paris Barış Konferansı

I. Dünya Savaşı sırasında imzalanan gizli antlaşmalar, savaş sonrasında toplanan Paris Barış Konferansı kararları ve Mondros Ateşkes Antlaşması'nın hükümleri ile uygulanış biçimleri bir bütün olarak analiz edildiğinde, aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılabilir?

  1. A
    Paris Barış Konferansı'nda Doğu Anadolu'da bağımsız bir Ermenistan devleti kurulması yönünde karar alınmasıyla, Rusya'nın savaştan çekilmesiyle geçersiz kalan Petrograd Protokolü'nün toprak paylaşım hükümleri aynen uygulamaya konulmuştur.
  2. B
    Mondros Ateşkes Antlaşması'nın 24. maddesi, İtilaf Devletleri'nin Anadolu genelinde güvenliklerini tehdit eden herhangi bir stratejik noktayı işgal etmelerine yasal zemin hazırlayarak savaş döneminde yapılan tüm gizli antlaşmaları tek bir hukuki çerçevede birleştirmiştir.
  3. C
    Osmanlı Hükümeti, Mondros Ateşkes Antlaşması'nın işgallere zemin hazırlayan hükümlerini kabul ederken, ileride kurulacak Milletler Cemiyeti'nin Türk milletinin egemenlik haklarını güvence altına alacağına dair uluslararası hukuk kurallarına güvenmiştir.
  4. Gizli antlaşmalarla İtalya'ya vadedilen İzmir ve çevresinin Paris Barış Konferansı'nda İngiltere'nin desteğiyle Yunanistan'a bırakılması, İtilaf Devletleri blokunda ilk ciddi görüş ayrılığını ortaya çıkarmış ve savaş dönemi tasarılarının değişen güç dengelerine göre yeniden şekillendirildiğini göstermiştir.Cevap
  5. E
    Mondros Ateşkes Antlaşması'nın 7. maddesi, yalnızca Doğu Anadolu'daki altı vilayette (Vilâyat-ı Sitte) bağımsız bir Ermeni devletinin kurulmasını amaçlayan gizli antlaşma hükümlerini hayata geçirmek üzere özel olarak kaleme alınmıştır.

Cevap

Gizli antlaşmalarla İtalya'ya vadedilen İzmir ve çevresinin Paris Barış Konferansı'nda İngiltere'nin desteğiyle Yunanistan'a bırakılması, İtilaf Devletleri blokunda ilk ciddi görüş ayrılığını ortaya çıkarmış ve savaş dönemi tasarılarının değişen güç dengelerine göre yeniden şekillendirildiğini göstermiştir.
Gizli antlaşmalarla İtalya'ya bırakılması kararlaştırılan İzmir ve çevresinin, Paris Barış Konferansı'nda İngiltere'nin Akdeniz'deki kendi çıkarlarını korumak amacıyla Yunanistan'a verilmesini sağlaması, İtilaf Devletleri arasındaki ilk resmi görüş ayrılığını oluşturur. Bu durum, paylaşım planlarının sabit kalmayıp dönemin güç dengelerine göre değiştiğini gösterir.

Adım Adım Çözüm

1
I. Dünya Savaşı sırasında İtilaf Devletleri arasında yapılan gizli Saint-Jean de Maurienne Antlaşması incelenir.
Bu antlaşmayla İzmir ve çevresinin İtalya'ya vadedildiği belirlenir.
Savaş dönemi paylaşım planlarının ilk halini anlamak için bu tespit gereklidir.
2
Paris Barış Konferansı'ndaki gelişmeler ve İngiltere'nin tutumu analiz edilir.
İngiltere'nin, Akdeniz'de güçlü bir İtalya yerine zayıf ve kontrol edilebilir bir Yunanistan'ı tercih etmesi nedeniyle İzmir'i Yunanistan'a verdirdiği görülür.
İtilaf Devletleri arasındaki ilk açık çıkar çatışmasının ve görüş ayrılığının nedenini saptamak için bu analiz önemlidir.
3
Mondros Ateşkes Antlaşması'nın işgallere zemin hazırlayan 7. ve 24. maddeleri karşılaştırılır.
7. maddenin genel işgal yetkisi, 24. maddenin ise Doğu Anadolu'da Ermeni devleti kurma amacı taşıdığı ayırt edilir.
Distraktörlerin elenmesi ve doğru yargıya ulaşılması sağlanır.

Anahtar Kavram

Gizli Antlaşmaların Paris Barış Konferansı'nda Revize Edilmesi ve Mondros Ateşkesi Maddelerinin Analizi
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Gizli Antlaşmalar, Mondros Ateşkes Antlaşması ve Paris Barış Konferansı