Soru

Zorluk: Çok zorToplumsal İlişki, Statü, Rol ve Saygınlık

Bir hastanede başhekim olarak görev yapan Dr. Melih Bey, yoğun idari sorumluluklarına rağmen aktif hekimlik yapmaya, ameliyatlara girmeye ve tıp literatürünü yakından takip etmeye devam etmektedir. Mesleki bilgisi ve ameliyatlardaki başarısı, başhekimlik görevindeki kararlarını kolaylaştırmakta ve onun hastane yönetimindeki başarısını artırmaktadır. Ancak bu yoğun mesleki yaşamı nedeniyle ailesine yeterince zaman ayıramamakta, çocuklarının okul etkinliklerine katılamamaktadır. Son olarak, hastanede nöbetçi yönetici olduğu bir akşam, çocuğunun evde aniden rahatsızlandığı haberini almış ancak hastanedeki acil bir ameliyat vakasını bırakıp gidemeyerek hastanedeki görevini sürdürmüştür.

Buna göre Melih Bey'in toplumsal konum ve rolleriyle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi sosyolojik açıdan doğrudur?

  1. Melih Bey'in mesleki uzmanlığının idari görevini kolaylaştırması rol pekişmesine, ailevi ve mesleki sorumluluklarının çelişmesi rol çatışmasına örnektir; kritik anda hastanede kalmayı seçmesi ise hekimliğin onun anahtar statüsü haline geldiğini gösterir.Cevap
  2. B
    Melih Bey'in tıp literatürünü takip etmesinin idari kararlarını kolaylaştırması rol çatışmasına; nöbetçi olduğu akşam hastanede kalmayı tercih etmesi ise babalık ve hekimlik rolleri arasında yaşanan rol pekişmesine örnektir.
  3. C
    Melih Bey'in hastanede kalmayı seçerek çocuğunun yanına gidememesi, doktorluk statüsü ile babalık statüsünün çelişmesiyle ortaya çıkan bir statü çatışmasıdır; çünkü bireyin toplumdaki yeri onun rolünü, bu role uygun davranışlar ise statüsünü belirler.
  4. D
    Melih Bey'in başhekimlik konumu onun sahip olduğu toplumsal statüyü, meslektaşları ve hastaları tarafından takdir edilmesi ise toplumsal saygınlığı ifade eder; bu iki kavram sosyolojide bireyin toplumdaki yerini göstermesi bakımından kavramsal olarak özdeştir.
  5. E
    Melih Bey'in elde ettiği mesleki saygınlık ile başhekimlik konumu doğuştan getirilen verilmiş statüler grubuna girerken; babalık konumu kendi çabasıyla elde ettiği kazanılmış statü grubunda yer alır.

Cevap

Melih Bey'in mesleki uzmanlığının idari görevini kolaylaştırması rol pekişmesine, ailevi ve mesleki sorumluluklarının çelişmesi rol çatışmasına örnektir; kritik anda hastanede kalmayı seçmesi ise hekimliğin onun anahtar statüsü haline geldiğini gösterir.
Doğru olan seçenekte parçadaki tüm sosyolojik olgular eksiksiz ve doğru kavramsallaştırılmıştır. Melih Bey'in aktif cerrahlık/hekimlik yapmasının başhekimlik kararlarını kolaylaştırması 'rol pekişmesi'dir; acil ameliyat vakası ile hasta çocuğunun yanına gitme beklentisi arasında kalması 'rol çatışması'dır; bu çatışma anında mesleki görevini seçmesi ise 'hekimlik/başhekimlik' statüsünün onun 'anahtar statüsü' olduğunu gösterir.

Adım Adım Çözüm

1
Parçada geçen meslek ve idari sorumluluk ilişkisini analiz etmek.
Melih Bey'in tıp literatürünü takip etmesi ve cerrahlık yapmasının başhekimlik kararlarını kolaylaştırması tespit edilir. Bir rolün diğerini kolaylaştırması sosyolojide 'rol pekişmesi' olarak tanımlanır.
Toplumsal roller arasındaki olumlu etkileşimi belirlemek.
2
Melih Bey'in ailesi ve mesleği arasında yaşadığı ikilemi analiz etmek.
Melih Bey'in nöbetçi olduğu akşam hastadaki acil ameliyat görevi ile hasta olan çocuğunun yanına gitme sorumluluğu arasında kalması tespit edilir. Farklı statülerin gerektirdiği rollerin çelişmesi sosyolojide 'rol çatışması' olarak adlandırılır.
Toplumsal roller arasındaki uyumsuzluğu ve beklenti çelişkilerini belirlemek.
3
Melih Bey'in kriz anında yaptığı seçimi değerlendirmek.
Melih Bey'in hastanede kalmayı tercih etmesi, onun sahip olduğu çok sayıdaki statü içinden 'hekimlik' statüsünü ön plana çıkardığını gösterir. Bireyin kimliğini belirleyen baskın statü 'anahtar statü' olarak tanımlanır.
Bireyin kimliğini ve davranışlarını en çok yönlendiren baskın statüyü (anahtar statü) tespit etmek.
4
Seçenekleri bu sosyolojik tespitler doğrultusunda karşılaştırmak.
Rol pekişmesi, rol çatışmesi ve anahtar statü kavramlarını doğru ve eksiksiz şekilde eşleştiren seçeneğin doğru cevap olduğu belirlenir.
Yanlış seçenekleri elerken doğru seçeneğe ulaşmak.

Anahtar Kavram

Toplumsal İlişki, Statü, Rol, Anahtar Statü, Rol Çatışması, Rol Pekişmesi ve Toplumsal Saygınlık arasındaki farklar ve ilişkiler.
Tahmini Süre:3m 0s
Bu soruyu puanla