Soru

Zorluk: ZorDuyum ve Algı

Aşağıda sol sütunda verilen duyum ve algı kavramlarını, sağ sütundaki uygun günlük yaşam örnekleriyle eşleştiriniz.

  • Algıda DeğişmezlikUzaklaşmakta olan bir uçağın retina üzerindeki g��rüntüsü giderek küçülmesine rağmen, kişinin uçağın kendi ebatlarının küçülmediğini bilmesi.
  • Duyusal UyumÇok sıcak bir kaplıca suyuna ilk girildiğinde hissedilen yoğun sıcaklık hissinin, derideki ısı reseptörlerinin duyarlılığının azalması sonucu birkaç dakika içinde kaybolması.
  • AlışmaBir kütüphanede ders çalışan öğrencinin, yanındaki klima motorundan gelen sürekli uğultuyu zihinsel olarak arka plana iterek bir süre sonra bu sesi tamamen fark etmez hale gelmesi.
  • Algıda SeçicilikYakın zamanda yeni bir otomobil satın almayı planlayan bir kişinin, trafikte dolaşırken sürekli kendi hedeflediği marka ve modeldeki araçları fark etmesi.

Cevap

Algıda Değişmezlik kavramı uzaklaşan uçağın boyutunun değişmediğinin bilinmesiyle; Duyusal Uyum kavramı kaplıca suyundaki sıcaklık hissinin reseptör düzeyinde kaybolmasıyla; Alışma kavramı klima sesinin zihinsel olarak arka plana itilmesiyle; Algıda Seçicilik kavramı ise yeni araba alacak kişinin trafikte o araçları fark etmesiyle eşleşir.
Doğru eşleştirmede; algıda değişmezlik ilkesi uzaklaşan uçağın zihinde küçülmemesiyle, duyusal uyum sıcak banyo suyuna reseptör düzeyinde alışılmasıyla, alışma klima fan sesinin bilişsel olarak engellenmesiyle, algıda seçicilik ise ilgiye bağlı olarak otomobillerin fark edilmesiyle tam olarak eşleşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Kavramların fizyolojik ve psikolojik temellerini ayırt etme.
Duyusal uyumun doğrudan reseptörler (fizyolojik) ile ilgili olduğunu, alışmanın ise dikkat ve tepki (bilişsel/psikolojik) düzeyinde gerçekleştiğini belirlemek.
Bu iki kavram sıklıkla karıştırıldığı için ayrımın netleştirilmesi doğru eşleştirmeyi yapmanın ilk adımıdır.
2
Sağ sütundaki örneklerin analiz edilmesi.
Kaplıca suyu örneğinde reseptör kelimesinin geçmesi duyusal uyumu; klima sesinin fark edilmemesi ise zihinsel arka plana itme nedeniyle alışmayı doğrular.
Örneklerdeki fizyolojik ve bilişsel ipuçlarını yakalamak.
3
Algı düzeyindeki diğer iki kavramın örneklerle eşleştirilmesi.
Uçağın retina görüntüsünün değişmesine rağmen boyutunun aynı kalması algıda değişmezliğe; araba alma ilgisi olan kişinin o araçları fark etmesi ise algıda seçiciliğe karşılık gelir.
Fiziksel değişim durumlarındaki değişmez algı ile bireysel ilgi odaklı algı süreçlerini eşleştirmek.

Anahtar Kavram

Duyum ve algı süreçleri arasındaki fizyolojik (duyusal uyum) ve psikolojik (alışma, algıda değişmezlik, algıda seçicilik) ayrımlar.
Bu soruyu puanla