Examkin

Soru

Zorluk: ZorSosyolojinin Tanımı, Konusu ve Özellikleri

Bir düşünür, modern kent hayatındaki yabancılaşmayı ele alırken şöyle demektedir: "İnsanlar arasındaki samimi ve geleneksel bağların kopması, toplumun ahlaki çöküşüne yol açmaktadır. Bu durumun önüne geçmek için bireylerin komşuluk ilişkilerine ve yardımlaşma değerlerine yeniden sıkı sıkıya sarılması gerekmektedir."

Bir diğer düşünür ise aynı olgu hakkında şu tespitte bulunur: "Geleneksel üretim ili��kilerinden endüstriyel üretime geçiş, iş bölümünü ve toplumsal etkileşimi dönüştürerek mekanik dayanışmanın yerini organik dayanışmaya bırakmasına neden olmuştur. Kentleşmeyle birlikte bireylerin birbirine olan işlevsel bağımlılığı artarken, geleneksel denetim mekanizmaları zayıflamıştır."

Bu iki yaklaşım karşılaştırıldığında, birinci yaklaşımın sosyolojik bir analiz olarak kabul edilmemesinin temel gerekçesi aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Olanı olduğu gibi açıklamak yerine, değer yargılarına dayanarak ideal olana ilişkin kural koyucu (normatif) bir tutum sergilemesiCevap
  2. B
    Toplumsal olguların gelişimini tarihsel ve ekonomik süreçlerden bağımsız bir şekilde açıklamaya çalışması
  3. C
    Bireysel davranışların arkasındaki psikolojik güdüleri ve zihinsel süreçleri ihmal etmesi
  4. D
    Toplumsal değişimin yönünü belirleyen temel yasaları nesnel gözlemlere dayanarak formüle etmesi
  5. E
    Toplumun yapısını oluşturan kurumlar arasındaki işlevsel bağları ve bütünleşmeyi ön plana çıkarması

Cevap

Olanı olduğu gibi açıklamak yerine, değer yargılarına dayanarak ideal olana ilişkin kural koyucu (normatif) bir tutum sergilemesi
Doğru cevap olanı olduğu gibi açıklamak yerine, değer yargılarına dayanarak ideal olana ilişkin kural koyucu (normatif) bir tutum sergilemesidir. Sosyoloji, toplumsal olay ve olguları incelerken ahlaki yargılardan kaçınarak nesnel ve betimleyici bir yaklaşım sergiler. İlk düşünürün 'ahlaki çöküş' ifadesini kullanması ve 'değerlere yeniden sarılmak gerekir' şeklinde öneride bulunması normatif (kural koyucu) ve felsefi bir yaklaşımdır. Bu nedenle sosyolojik bir analiz olarak kabul edilemez.

Adım Adım Çözüm

1
Metindeki iki farklı yaklaşımı inceleyin.
Birinci yaklaşımın ahlaki yargılarda bulunduğu ('ahlaki çöküş') ve topluma nasıl davranması gerektiği konusunda öneriler sunduğu ('değerlerine yeniden sıkı sıkıya sarılması gerekmektedir') tespit edilir. İkinci yaklaşımın ise toplumsal değişimi nesnel ve betimleyici bir dille (neden-sonuç ilişkileri kurarak) açıkladığı görülür.
Sosyolojik bakış açısının temel ölçütü olan nesnellik ve betimleyicilik ilkelerini test etmek için yaklaşımların dilini analiz etmek gerekir.
2
Sosyolojinin bilimsel özelliklerini göz önünde bulundurun.
Sosyoloji bir bilim dalı olarak 'olanı' inceler; toplumsal gerçekliği ahlaki, dini ya da kişisel değer yargılarına göre iyi veya kötü olarak nitelendirmez. Ayrıca toplumun nasıl olması gerektiğine dair kurallar koymaz (normatif değildir).
Sosyoloji ile sosyal felsefe arasındaki en temel ayrımın, felsefenin değer yargılarına ve ideal düzene (normatiflik) odaklanması, sosyolojinin ise olgulara ve olana odaklanması olduğunu hatırlamak gerekir.
3
Seçenekleri analiz ederek birinci yaklaşımın sosyolojik olmama sebebini eşleştirin.
Birinci yaklaşımın 'olması gerekeni' savunarak değer yargılarına dayanması ve normatif (kural koyucu) bir üslup benimsemesi, onun bilimsel sosyoloji sınırlarının dışına çıkıp sosyal felsefe alanına kaymasına neden olmuştur.
Doğru seçeneğe ulaşmak için sosyolojinin ampirik, nesnel ve kural koyucu olmayan yapısına aykırı düşen temel niteliği saptamak gerekir.

Anahtar Kavram

Sosyolojinin değer yargısından kaçınma, olanı inceleme (betimleyici olma) ve normatif olmama özellikleri
Bu soruyu puanla

Konular

Sosyolojinin Tanımı, Konusu ve Özellikleri

Bu konudan daha fazla soru