Güdülenme ve duygu süreçlerini açıklamaya çalışan psikoloji kuramları ile bu kuramların temel savlarını içeren tanımların doğru e��leştirmesini yapınız.
- James-Lange KuramıÇevresel bir uyarana karşı organizmanın verdiği somatik ve otonom tepkilerin doğrudan doğruya duygu hissini oluşturduğunu savunarak, fizyolojik geri bildirimin duygusal yaşantının ön koşulu olduğunu öne süren yaklaşım.
- Cannon-Bard KuramıDuyguların beyin kabuğu ve otonom sinir sistemi tarafından bağımsız fakat eş zamanlı olarak yönetildiğini, fizyolojik uyarılmanın duygu hissi için zorunlu bir girdi olmadığını iddia eden yaklaşım.
- Schachter-Singer İki Faktör KuramıBelirsiz ya da açıklanamayan bir bedensel uyarılmanın, çevresel ipuçları ve bilişsel şemalar yardımıyla adlandırılması sonucunda öznel duygu yaşantısının şekillendiğini vurgulayan yaklaşım.
- Lazarus Bilişsel Değerlendirme KuramıHerhangi bir fizyolojik uyarılma veya duyusal tepki meydana gelmeden önce, uyaranın bireyin esenliği açısından taşıdığı değerin zihinsel olarak kodlanmasının duyguyu başlattığını savunan yaklaşım.
Cevap
James-Lange Kuramı organizmanın somatik/otonom tepkilerinin ve fizyolojik geri bildiriminin duyguyu oluşturduğunu savunurken; Cannon-Bard Kuramı duyguların otonom uyarılma ve duygu hissinin bağımsız fakat talamus aracılığıyla eş zamanlı yönetildiğini belirtir. Schachter-Singer İki Faktör Kuramı belirsiz fizyolojik uyarılmanın çevresel ipuçlarıyla zihinsel olarak etiketlenmesiyle duyguların oluştuğunu ileri sürer. Lazarus Bilişsel Değerlendirme Kuramı ise duygusal ve fizyolojik uyarılmadan önce uyaranın birey için taşıdığı değerin zihinsel olarak değerlendirilmesinin gerçekleştiğini savunur.
Kuramların eşleşmesi, duyguların oluşumundaki fizyolojik uyarılma, bilişsel değerlendirme ve eş zamanlılık ilkelerine göre yapılmıştır. Somatik geri bildirime öncelik veren James-Lange; talamik/eş zamanlı süreci vurgulayan Cannon-Bard; uyarılma + bilişsel etiketleme diyen Schachter-Singer; fizyolojik uyarılmadan da önce bilişsel değerlendirmeyi şart koşan ise Lazarus'tur.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Duygu Kuramları (James-Lange, Cannon-Bard, Schachter-Singer, Lazarus)