Yaşayan Dünya Dinleri

45 soru

Soru 41Soru

Aşağıda Çin ve Doğu Asya dinlerine ait bazı temel kavramlar ve açıklamaları verilmiştir. Bu kavramları doğru açıklamalarıyla eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Wu Wei
Li
Kami

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Wu Wei kavramı Taoizm'de doğanın akışına müdahale etmeme ilkesiyle, Li kavramı Konfüçyüsçülük'teki toplumsal ve ahlaki kurallarla, Kami kavramı ise Şintoizm'deki kutsal ruhlarla eşleşir.
Doğru eşleştirmede Wu Wei kavramı Taoizm'in doğanın akışına müdahale etmeme ilkesiyle, Li kavramı Konfüçyüsçülük'ün toplumsal düzen ve ahlak kurallarıyla, Kami kavramı ise Şintoizm'in kutsal güç ve ruhlarıyla eşleşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Wu Wei kavramının hangi dine ait olduğunu ve ne anlama geldiğini belirlemek.
Wu Wei, Taoizm'e aittir ve doğanın akışına müdahale etmeme (eylemsizlik) anlamına gelir.
Birinci kavramı doğru tanımıyla eşleştirmek amacıyla analiz yapılır.
2
Li kavramının hangi dine ait olduğunu ve ne anlama geldiğini belirlemek.
Li, Konfüçyüsçülük'e aittir ve toplumsal düzen ile ritüel kurallarını ifade eder.
İkinci kavramı doğru tanımıyla eşleştirmek amacıyla analiz yapılır.
3
Kami kavramının hangi dine ait olduğunu ve ne anlama geldiğini belirlemek.
Kami, Şintoizm'e aittir ve kutsal güçleri, ruhları ifade eder.
Üçüncü kavramı doğru tanımıyla eşleştirmek amacıyla analiz yapılır.

Anahtar Kavram

Çin ve Doğu Asya Dinlerinin Temel Kavramları
Soru 42Soru

Hristiyanlık tarihi boyunca ritüellerin, sakramentlerin ve mezhepsel yapıların gelişimini gösteren aşağıdaki tarihsel gelişmeleri, en eskiden en yeniye doğru kronolojik olarak sıralayınız.

Öğeleri doğru sıraya koymak için sürükleyin

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Hristiyanlıkta mezhepsel bölünmelerin ve ritüel tartışmalarının doğru kronolojik sıralaması sırasıyla Kadıköy Konsili (M.S. 451), Doğu-Batı Bölünmesi (M.S. 1054), Reformasyon ile sakramentlerin sorgulanması (1517) ve Trento Konsili ile Katolik sakramentlerinin resmileşmesi (1545-1563) şeklindedir.
Hristiyan mezheplerinin oluşumu ve sakramentlerin gelişimi tarihsel bir sıra izler. İlk olarak M.S. 451 Kadıköy Konsili ile ilk kurumsal ayrışmalar (Monofizit kiliseler) olmuştur. Ardından 1054'te Katolik ve Ortodoks bölünmesi gerçekleşmiştir. 1517'de başlayan Reformasyon ile Protestanlık ortaya çıkmış ve yedi sakrament reddedilerek sadece iki sakrament kabul edilmiştir. Son olarak, 1545-1563 Trento Konsili ile Katolik Kilisesi yedi sakramentin dogmatik yapısını sabitlemiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Monofizit-diyafizit tartışmalarını ve Süryani/Ermeni kiliselerinin ayrılışını temsil eden Kadıköy Konsili'nin tarihini (M.S. 451) belirlemek.
Kadıköy Konsili en eski olay olarak birinci sıraya yerleştirilir.
Bu olay Hristiyanlık tarihindeki ilk büyük bölünmeyi temsil eder.
2
Katolik ve Ortodoks kiliselerinin teolojik ve ritüel sebeplerle aforozlaştığı Doğu-Batı Bölünmesi'nin tarihini (1054) belirlemek.
Büyük Bölünme ikinci sıraya yerleştirilir.
Bu olay 11. yüzyılda gerçekleşmiş olup, ilk bölünmeden sonra, Reformasyon'dan ise öncedir.
3
Martin Luther'in başlattığı Reformasyon ile sakrament sayısının ikiye düşürülmesinin ve Protestanlığın ortaya çıkışının tarihini (1517) belirlemek.
Reformasyon üçüncü sıraya yerleştirilir.
Bu olay 16. yüzyılın başında gerçekleşerek Katolik ritüel sistemine doğrudan itiraz etmiştir.
4
Katolik Kilisesi'nin Protestan iddialarına karşı yedi sakramenti resmen teyit ettiği Trento Konsili'nin tarihini (1545-1563) belirlemek.
Trento Konsili son sıraya yerleştirilir.
Trento Konsili, Reform hareketinin yayılmasından sonra Katolik Kilisesi'nin doktrinlerini savunmak için topladığı karşı-reform hamlesidir.

Anahtar Kavram

Hristiyanlıkta mezheplerin ortaya çıkış süreci ile ritüel ve sakramentlerin bu bölünmelerdeki belirleyici rolü.
Tahmini Süre:3m 0s
Soru 43Soru

Aşağıda Hristiyanlık tarihi ve inanç esaslarına dair bazı temel kavramlar ile bu kavramlara ilişkin açıklamalar verilmiştir. Bu kavramları doğru açıklamalarıyla eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Enkarnasyon (Tecessüd)
Asli Günah (Peccatum Originale)
Monofizitizm (Tek Tabiatçılık)
Pavlus'un Kurtuluş Doktrini

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Enkarnasyon kavramı Tanrı'nın bedenleşmesiyle; Asli Günah kavramı Hz. Âdem'den geçen kalıtımsal günahla; Monofizitizm kavramı İsa Mesih'teki tek ve baskın ilahî tabiat fikriyle; Pavlus'un Kurtuluş Doktrini ise kurtuluşun Şeriat yerine imanla kazanılacağı görüşüyle eşleşmektedir.
Doğru eşleştirmede; Enkarnasyon Tanrı'nın İsa Mesih şahsında bedenleşmesiyle, Asli Günah ilk günahın kalıtımsal aktarımıyla, Monofizitizm İsa'da sadece tek bir ilahî tabiat bulunması teziyle, Pavlus'un Kurtuluş Doktrini ise şeriatın yerine iman yoluyla kurtuluşa ulaşılacağı teziyle eşleştirilmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Enkarnasyon teriminin kelime ve terim anlamını analiz etmek.
Enkarnasyon, tecessüd (beden alma) anlamına gelir. Tanrı'nın ezelî kelamı olan İsa Mesih'in insan bedenine bürünerek dünyaya gelmesi inancıdır. Bu sebeple Tanrı'nın ezelî sözünün bedenleşmesini içeren açıklama ile eşleşir.
Enkarnasyon doktrininin teolojik tanımını belirlemek için.
2
Asli Günah doktrininin kapsamını ve insan doğası üzerindeki etkisini incelemek.
Asli Günah, ilk insanların işlediği günahın tüm soyuna sirayet etmesi ve her insanın dünyaya günahkâr gelmesi inancıdır. Dolayısıyla Hz. Âdem'in itaatsizliği sonucu insan doğasının bozulmasını ve kalıtımsal aktarımı içeren açıklama ile eşleşir.
İnsanlığın doğuştan sahip olduğu kabul edilen ruhsal durumun kaynağını tespit etmek için.
3
Monofizitizm akımının christological (Mesihbilimsel) tezini değerlendirmek.
Monofizitizm (mono: tek, physis: doğa/tabiat), İsa Mesih'te insani ve tanrısal olmak üzere iki tabiat bulunmadığını, insani doğanın ilahî doğada eridiğini savunur. Bu nedenle beşerî yönün ilahî yön içinde soğurularak tek tabiata sahip olunduğunu savunan açıklama ile eşleşir.
Erken dönem kilise bölünmelerine yol açan doğa tartışmalarını anlamlandırmak için.
4
Pavlus'un Hristiyanlığı Yahudilikten ayıran ve evrenselleştiren teolojik tezini saptamak.
Pavlus, Yahudi şeriatının (Tevrat) kurtuluş için yeterli olmadığını, nihai kurtuluşun ancak İsa'nın çarmıhtaki kurbanlığına iman etmekle elde edilebileceğini savunmuştur. Bu sebeple Musa'nın Şeriatı yerine imanla kurtuluşu öne süren açıklama ile eşleşir.
Hristiyan tarihçesinde dinin teolojik kurumsallaşma ve evrenselleşme aşamasını kavramak için.

Anahtar Kavram

Hristiyanlıkta temel teolojik inanç esasları ve erken dönem tarihi dönüşümler.
Tahmini Süre:3m 0s
Soru 44Soru

Yahudilik'te ibadetler, semboller ve kutsal mekânlar tarih boyunca Yahudi dini kimliğinin korunmasında ve yaşatılmasında merkezî bir rol oynamıştır. Bu bağlamda, Yahudi ritüel, sembol ve kutsal mekânlarına ilişkin;

I. Yom Kippur; Yahudilerin Mısır esaretinden kurtuluşunun anısına kutlanan, neşeli ve coşkulu törenlerin yapıldığı en önemli Yahudi bayramıdır.
II. Ağlama Duvarı (Batı Duvarı); Romalılar tarafından yıkılan İkinci Tapınak'ın günümüze kadar ulaşan batı yönündeki dış istinat duvarıdır.
III. Tallit; Yahudi erkeklerinin sabah ibadetleri sırasında üzerlerine örttükleri, kenarlarında 'tsitsit' adı verilen püsküllerin yer aldığı beyaz renkli dua şalıdır.

ifadelerinden hangileri doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: II ve III

Cevap

II ve III
İkinci öncülde verilen Ağlama Duvarı'nın İkinci Tapınak'ın batı istinat duvarı olduğu bilgisi ile üçüncü öncüldeki tallit ve tsitsit açıklamaları tarihsel ve ritüel açıdan tamamen doğrudur. Bu sebeple doğru seçenek 'II ve III' ifadesini içerendir.

Adım Adım Çözüm

1
Birinci öncülün doğruluğunu kontrol etme
Yom Kippur bayramının niteliği belirlendi.
Yom Kippur, Yahudilikte 'Kefaret Günü' olarak bilinir. Oruç, pişmanlık ve günahlardan arınma günüdür; Mısır esaretinden kurtuluş anısına kutlanan bayram ise Pesah (Fısıh) bayramıdır. Bu nedenle birinci öncül yanlıştır.
2
İkinci öncülün doğruluğunu kontrol etme
Ağlama Duvarı'nın tanımı ve tarihi doğruluğu teyit edildi.
Ağlama Duvarı (Batı Duvarı/Kotel), MÖ 19'da Kral Herodes döneminde genişletilen ve MS 70 yılında Romalılar tarafından yıkılan İkinci Tapınak'ın dış istinat duvarının günümüze kalan batı kısmıdır. Bu nedenle ikinci öncül doğrudur.
3
Üçüncü öncülün doğruluğunu kontrol etme
Tallit sembolünün tanımı ve kullanımı teyit edildi.
Tallit, Yahudilikte erkeklerin özellikle sabah dualarında (Şahrit) üzerlerine örttükleri, dört köşesinde püsküller (tsitsit) bulunan geleneksel dua şalıdır. Bu nedenle üçüncü öncül doğrudur.
4
Sonuca ulaşma
Doğru olan öncüllerin II ve III olduğu tespit edildi.
Birinci öncülün yanlış, ikinci ve üçüncü öncüllerin ise doğru olduğu kesinleştiğinden, doğru cevabın II ve III ifadelerini içeren seçenek olduğu anlaşılır.

Anahtar Kavram

Yahudilikteki ibadet ritüelleri, kutsal mekanlar ve sembolik kıyafetlerin işlev ve tanımlarının ayırt edilmesi.
Soru 45Soru

Hinduizm'in inanç yapısı, kutsal metinleri ve kast sistemi arasındaki ilişkiyle ilgili;

I. Rigveda gibi en eski yazılı metinler (Şruti), kast sisteminin (Varna) kozmik kökenini betimleyen ilahileri içerir.
II. Bireyin içinde bulunduğu kastın ahlaki ve dini sorumluluklarını (dharma) yerine getirmesi, samsara çarkından hemen kurtularak bu dünyadayken kast değiştirmesini sağlar.
III. Kast sisteminin en alt basamağında yer alan paryalar, kozmik varlığın (Purusha) ayak kısmından yaratıldığına inanılan ve kast dışı kabul edilen sınıftır.

ifadelerinden hangileri doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Yalnız I

Cevap

Yalnız I
Rigveda, Hinduizm'in en eski Şruti metnidir ve kast sisteminin kozmik başlangıcını anlatan ilahiyi bünyesinde barındırır. Bu durum ilk ifadeyi doğru kılar. İkinci ifade yanlıştır çünkü kast sistemi yaşam boyu sabittir ve bu dünyada geçişe izin vermez. Üçüncü ifade yanlıştır çünkü kozmik varlığın ayaklarından yaratılanlar Şudralardır, paryalar ise sistemin tamamen dışındadır.

Adım Adım Çözüm

1
Kutsal metinlerin sınıflandırılmasını ve kast kökenini inceleme
Rigveda, Hinduizm'in en eski kutsal metni olup Şruti (vahyedilen/işitilen) kategorisindedir. Purusha Sukta ilahisinde kastların (Varna) kozmik yaratılışı anlatılır. Dolayısıyla birinci öncül doğrudur.
Soruda verilen metin türünün ve içeriğin doğruluğunu belirlemek.
2
Kastlar arası geçiş ve samsara ilişkisini değerlendirme
Kast sistemi son derece katıdır; bireyin içinde bulunduğu yaşamda kast değiştirmesi veya dharmasını yerine getirerek samsaradan (doğum-ölüm çarkı) anında sıyrılması mümkün değildir. Kast değişimi ancak ölümden sonra, bir sonraki bedende gerçekleşebilir. Dolayısıyla ikinci öncül yanlıştır.
Reenkarnasyon, karma ve kast ilişkisinin kurallarını analiz etmek.
3
Paryaların kast sistemi içindeki konumunu ve yaratılış mitini analiz etme
Kozmik varlık Purusha'nın ayaklarından yaratıldığına inanılan sınıf işçiler/hizmetkarlar olan Şudralardır. Paryalar (dokunulmazlar) ise kast sisteminin tamamen dışındadır ve bu dörtlü kast hiyerarşisinde (Brahman, Kşatriya, Vaişya, Şudra) yer almazlar. Dolayısıyla üçüncü öncül yanlıştır.
Yaratılış miti ile kast sınıflarının eşleşmesini kontrol etmek.

Anahtar Kavram

Hinduizm'de kutsal metinlerin yapısı, kast sisteminin (Varna) kozmik temellendirilmesi ve karma-samsara-dharma ilişkisi.
Tahmini Süre:2m 0s
ÖncekiSayfa 3 / 3
Yaşayan Dünya Dinleri Alıştırma Soruları — YKS AYT (Alan Yeterlilik Testi) — Sayfa 3 | Examkin