Soru

Zorluk: Çok zorParagrafta Anlatım İlkeleri ve Nitelikleri

Bir yazarın yapıtlarında tek bir cümlenin bile gölgede kaldığını göremezsiniz; her kelime, üzerine düşen görevi kusursuzca yerine getirir ve hiçbir sözcük, bir diğerinin hakkını gasp etmez. Bu dilsel tasarruf, ilk bakışta kuru ve renksiz bir anlatım hissi uyandırsa da yazarın asıl dehası burada ortaya çıkar. O, süslü betimlemelerin ve şatafatlı imgelerin arkasına sığınmadan, en sıradan durumları bile derin bir anlam havuzuna dönüştürmeyi başarır. Onun cümleleri, okurun zihninde yankılanmaya devam eden ve her okunuşta yeni anlam katmanları üreten bir yapıya sahiptir.

Bu parçada sözü edilen yazarın üslubunda belirgin olan anlatım nitelikleri aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla verilmiştir?

  1. A
    Yalınlık - Açıklık - Özlülük
  2. B
    Duruluk - Akıcılık - Özlülük
  3. Duruluk - Yalınlık - YoğunlukCevap
  4. D
    Açıklık - Doğallık - Tutarlılık
  5. E
    Akıcılık - Yalınlık - Yoğunluk

Cevap

Duruluk - Yalınlık - Yoğunluk
Parçada yazarın kelimeleri özenle seçip gereksiz hiçbir unsura yer vermemesi 'duruluk' ilkesini; süslü, gösterişli ve şatafatlı söyleyişlerden kaçınması 'yalınlık' ilkesini; cümlelerinin her okunuşta yeni anlam katmanları barındırması ise 'yoğunluk' ilkesini temsil eder. Bu ilkeler sırasıyla doğru seçenekte bir araya getirilmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Metindeki ilk üslup özelliğini çözümlemek
Gereksiz sözcüklere yer verilmediğini belirten 'her kelimenin görevini yapması' ve 'dilsel tasarruf' ifadeleri 'duruluk' ilkesini gösterir.
Yazarın kelime seçimindeki tasarrufunun hangi ilkeye karşılık geldiğini belirlemek gerekir.
2
Metindeki ikinci üslup özelliğini çözümlemek
Süslü betimlemeler ve şatafatlı imgelerden uzak durulduğunu belirten ifadeler, anlatımın sadeliğini gösteren 'yalınlık' ilkesine işaret eder.
Yazarın sanatsal süslemelere karşı tutumunun karşılığını bulmak gerekir.
3
Metindeki üçüncü üslup özelliğini çözümlemek
Cümlelerin her okunuşta yeni anlam katmanları üretmesi, metnin derinliğini ve 'yoğunluk' ilkesine sahip olduğunu gösterir.
Metindeki anlam zenginliğinin ve derinliğinin hangi nitelikle açıklandığını saptamak gerekir.

Anahtar Kavram

Paragrafta Anlatım İlkeleri
Bu soruyu puanla