Soru

Zorluk: OrtaMondros Ateşkes Antlaşması ve İşgaller

Mondros Ateşkes Antlaşması'nın bazı hükümleri şunlardır:

* Hükûmet haberleşmesi dışındaki telsiz, telgraf ve kabloların denetimi İtilaf Devletleri'ne bırakılacaktır.
* Toros tünelleri, demiryolları ve geçitler İtilaf Devletleri tarafından işgal edilecektir.
* Osmanlı ordusu terhis edilecek, orduya ait silah ve cephane İtilaf Devletleri'nin denetimine verilecektir.

Bu hükümler birlikte değerlendirildiğinde, İtilaf Devletleri'nin öncelikli olarak aşağıdakilerden hangisini amaçladığı savunulabilir?

  1. A
    Doğu Anadolu illerinde bağımsız bir Ermeni devletinin kurulmasına yasal zemin hazırlamayı
  2. B
    Osmanlı padi��ahının ve saltanat makamının Anadolu'daki otoritesini güçlendirmeyi
  3. C
    Wilson İlkeleri doğrultusunda Türk nüfusunun yoğun olduğu bölgelerin güvenliğini sağlamayı
  4. İşgallere karşı ülke genelinde başlayabilecek olası bir organize direnişi engellemeyiCevap
  5. E
    Bolşevik İhtilali sonrası Rusya'da kurulan yeni yönetimin güneye yayılmasını askeri yollarla engellemeyi

Cevap

İşgallere karşı ülke genelinde başlayabilecek olası bir organize direnişi engellemeyi
İtilaf Devletleri'nin telsiz, telgraf ve kablo denetimini ele geçirmesi halkın işgaller karşısında birbirleriyle iletişim kurmasını ve ulusal bir uyanış etrafında birleşmesini engeller. Demiryolları ve tünelleri kontrol altına alması, bölgeler arasında lojistik ve askeri dayanışmayı keser. Ordunun terhis edilip silahlarına el konulması ise ülkeyi askeri savunmadan yoksun bırakır. Bu üç unsurun birlikte hedeflenmesi, Anadolu'yu işgallere karşı tamamen savunmasız bırakmayı ve olası bir organize direnişi baştan engellemeyi amaçlar.

Adım Adım Çözüm

1
Maddelerin tek tek işlevlerinin analiz edilmesi
Haberleşme (telgraf, telsiz) denetimi bilgi akışını keser. Ulaşım (tüneller, demiryolları) kontrolü askeri sevkiyatı önler. Ordu terhisi ise fiziksel direnç gücünü ortadan kaldırır.
Antlaşmanın getirdiği askeri ve idari kısıtlamaların her birinin askeri ve toplumsal açıdan neye karşılık geldiğini belirlemek gerekir.
2
Kısıtlamaların ortak amacının sentezlenmesi
İletişimsiz, ulaşımsız ve ordusuz bırakılan bir halkın işgallere karşı koordineli bir şekilde bir araya gelmesi ve direnmesi imkansız hale gelir.
Maddelerin ortak bir paydada birleşerek ülkeyi savunmasız bırakma hedefine yöneldiğini kavramak gerekir.
3
Elde edilen ortak amacın seçeneklerle karşılaştırılması
İtilaf Devletleri'nin Anadolu'da yapacakları işgaller sırasında halkın bir araya gelerek teşkilatlı (organize) bir direniş oluşturmasını engellemek istediği tespit edilir.
Analiz edilen tarihi gerçeğin seçeneklerdeki doğru ifadeyle eşleştirilmesi sağlanır.

Anahtar Kavram

Mondros Ateşkes Antlaşması maddelerinin askeri ve siyasi yorumları
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla