Soru

Zorluk: KolayBüyük Maddelerin Geçişi (Endositoz ve Ekzositoz)

Hücre zarından geçemeyecek büyüklükteki maddelerin taşınmasıyla ilgili araştırma yapan bir öğrenci, hücre çeperine (duvarına) sahip olan bir bitki hücresinin büyük maddelerin geçişindeki yeteneklerini incelemektedir.

Buna göre, hücre çeperinin varlığı ve bu hücredeki büyük maddelerin geçiş mekanizmalarıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Hücre çeperi bulundurduğu için hem endositoz hem de ekzositoz olaylarını gerçekleştirebilir.
  2. B
    Hücre çeperi varlığı nedeniyle ne endositoz ne de ekzositoz olaylarını gerçekleştirebilir.
  3. Hücre çeperi büyük maddelerin hücre içine alınmasını (endositoz) engeller, fakat salgıların dışarı atılmasını (ekzositoz) engellemez.Cevap
  4. D
    Hücre çeperi fagositoz ile besin alınmasına izin verirken, ekzositoz ile salgı salgılanmasını tamamen engeller.
  5. E
    Hücre çeperi endositoz yapmasını engellerken, ekzositoz yapabilmesi için çeperin geçici olarak erimesini sağlar.

Cevap

Hücre çeperi büyük maddelerin hücre içine alınmasını (endositoz) engeller, fakat salgıların dışarı atılmasını (ekzositoz) engellemez.
Hücre çeperi cansız ve sert bir yapıda olduğu için hücre zarının yalancı ayak oluşturmasını veya içeri doğru çökmesini engeller, bu nedenle çeperli hücrelerde endositoz (fagositoz/pinositoz) gerçekleşemez. Ancak ekzositoz sürecinde salgı kofulu hücre zarı ile kaynaşır ve salgı maddeleri hücre çeperindeki gözeneklerden (geçitlerden) dışarıya kolayca yayılabilir. Dolayısıyla hücre çeperi endositozu engellerken ekzositoza engel olmaz.

Adım Adım Çözüm

1
Hücre çeperinin endositoz üzerindeki etkisini değerlendiriniz.
Endositoz olayında hücre zarı yalancı ayaklar veya cepler oluşturarak içe doğru çöker. Hücrenin dışında bulunan cansız ve sert hücre çeperi (duvarı), bitki hücresinde bu tür zar hareketlerini engelleyerek endositozu imkansız kılar.
Hücre çeperinin mekanik direnci zarın hareket yeteneğini sınırlandırır.
2
Hücre çeperinin ekzositoz üzerindeki etkisini değerlendiriniz.
Ekzositoz olayında ise hücre içinde hazırlanan salgı kofulları hücre zarı ile birleşerek içeriğini hücre dışına boşaltır. Hücre çeperinin varlığı, kofulların zarla birleşmesine ve salgının çeper gözeneklerinden dışarı sızmasına engel teşkil etmez.
Koful zarı ile hücre zarının kaynaşması hücre içinde gerçekleşir ve salgılanan maddeler çeperin gözeneklerinden geçebilir.
3
Elde edilen bilgileri birleştirerek doğru seçeneği belirleyiniz.
Bitki hücresi çeperi nedeniyle endositoz yapamazken ekzositoz yapabilir.
Her iki taşıma şeklinin çeper varlığı altındaki işleyiş sınırları belirlenmiştir.

Anahtar Kavram

Hücre çeperi bulunan hücrelerin büyük maddeleri taşıma (endositoz ve ekzositoz) sınırları.
Bu soruyu puanla