Soru

Zorluk: ZorTarih Yazıcılığı Türleri ve Gelişimi

Tarih yazıcılığının gelişim sürecine bakıldığında; Hitit anallarında kralların tanrılarına hesap verme arzusuyla zaferlerinin yanı sıra yenilgilerini de kaydettirmesi tarafsızlık arayışının ilk adımları sayılır. Klasik Çağ’da Thukydides, Peloponnesos Savaşları'nı kaleme alırken olayların efsanevi boyutlarından sıyrılarak toplum liderlerine ve gelecek nesillere siyasi bir rehber sunmayı amaçlamıştır. XIX. yüzyıla gelindiğinde ise Leopold von Ranke önderliğinde gelişen ekol, belgelere dayalı ve neden-sonuç ilişkilerini merkeze alan bilimsel metodolojiyi yerleştirmiştir.

Bu bilgilerden yola çıkılarak tarih yazıcılığının gelişim süreciyle ilgili aşağıdakilerden hangisi savunulabilir?

  1. A
    Thukydides’in Peloponnesos Savaşları’nda ders vermeyi amaçlaması, günümüzün evrensel insan hakları ve uluslararası hukuk kurallarını o dönemin siyasi koşullarına yansıtma çabasıdır.
  2. B
    Hitit anallarında zafer ve yenilgilerin bir arada kaydedilmesi, olayların arkasındaki neden-sonuç ilişkilerini ve bunların uzun vadeli toplumsal etkilerini (olgu) bilimsel yöntemlerle analiz etme amacına yöneliktir.
  3. Tarih yazıcılığı, gelişim sürecinde teolojik ve pragmatik amaçlardan, belgelere dayalı neden-sonuç ilişkilerini sorgulayan bilimsel bir yönteme doğru evrilmiştir.Cevap
  4. D
    Modern araştırmacı tarih yazıcılığının metodolojik ilkeleri, Hitit anallarının yazılmasından ve Thukydides’in pragmatik tarih tarzını oluşturmasından daha önceki bir dönemde şekillenmiştir.
  5. E
    Tarih yazımının gelişim süreci boyunca tarafsızlık arayışı ve belgelere dayanma ilkesi hiçbir dönemde önemsenmemiştir.

Cevap

Tarih yazıcılığı, gelişim sürecinde teolojik ve pragmatik amaçlardan, belgelere dayalı neden-sonuç ilişkilerini sorgulayan bilimsel bir yönteme doğru evrilmiştir.
Tarih yazıcılığı, gelişim sürecinde teolojik ve pragmatik amaçlardan, belgelere dayalı neden-sonuç ilişkilerini sorgulayan bilimsel bir yönteme doğru evrilmiştir yargısı doğrudur. Çünkü metinde Hitit anallarındaki dini/teolojik kaygı (tanrıya hesap verme), Thukydides'teki faydacı/pragmatik yaklaşım (gelecek nesillere ders verme) ve Ranke ile başlayan modern dönemdeki bilimsel yaklaşım (neden-sonuç ve belge odaklılık) anlatılarak tarih yazımının bu doğrultuda geliştiği gösterilmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Metinde verilen tarih yazıcılığı örneklerinin amaçlarını analiz etmek.
Hititlerin tanrılara hesap verme (teolojik/inanç), Thukydides'in gelecek nesillere ders verme (pragmatik/faydacı) ve modern dönem Ranke ekolünün belgeye dayalı neden-sonuç açıklaması (bilimsel) yaptığı tespit edilir.
Farklı dönemlerdeki tarih yazımı amaçlarını ve yöntemlerini doğru bir şekilde sınıflandırmak için gereklidir.
2
Tarih yazıcılığının tarihsel süreçteki gelişim çizgisini değerlendirmek.
Tarih yazımının zaman içerisinde inançsal ve faydacı sınırlardan uzaklaşarak daha sistemli, nesnel ve neden-sonuç ilişkilerine odaklanan bilimsel bir yönteme yöneldiği görülür.
Metnin genelinde anlatılan dönüşümü özetlemek ve doğru seçeneği belirlemek için gereklidir.

Anahtar Kavram

Tarih Yazıcılığı Türleri ve Gelişimi
Bu soruyu puanla