Soru

Zorluk: OrtaVarlığın Niceliği: Monizm, Düalizm ve Plüralizm

Felsefe tarihinde varlığın niceliği (sayısı) sorunu, varlığın temelinde kaç tane töz (cevher) bulunduğu tartışması etrafında şekillenmiştir. Kimi filozoflar evrenin açıklanmasında tek bir ilkeye y��nelirken, kimileri ikili bir yapıyı, kimileri ise çoklu ögeleri temel almıştır.

Buna göre, sol sütunda verilen ontolojik yaklaşımları sağ sütundaki tarihsel açıklamalarla doğru şekilde eşleştiriniz.

  • Monizm (Tekçilik)Spinoza'nın felsefesinde geliştirdiği; evrendeki her şeyin tek, sonsuz ve bölünmez bir töz olan 'Tanrı veya Doğa' (Deus sive Natura) kavramı altında birleştiğini savunan ontolojik kabuldür.
  • Düalizm (İkicilik)Descartes'ın kartezyen felsefesinde sistemleştirdiği; yer kaplama niteliğine sahip madde (res extensa) ile düşünme niteliğine sahip zihnin (res cogitans) birbirine indirgenemez bağımsız varoluşlarını savunan ontolojik modeldir.
  • Plüralizm (Çokçuluk)Empedokles'in doğa felsefesinde, evrendeki değişimi ve nesnelerin oluşumunu tek bir kök yerine toprak, ateş, hava ve su olmak üzere dört ayrı tözün etkileşimiyle açıklayan yaklaşımdır.

Cevap

Monizm kavramı, evrendeki her şeyin tek bir töz olan 'Tanrı veya Doğa' altında birleştiğini savunan açıklamayla eşleşir. Düalizm kavramı, madde ve zihin şeklinde iki bağımsız tözü savunan açıklamayla eşleşir. Plüralizm kavramı ise toprak, ateş, hava ve su olmak üzere dört ayrı tözün etkileşimini savunan açıklamayla eşleşir.
Eşleştirme, varlığın niceliğiyle ilgili kavramların felsefe tarihindeki en bilinen temsilcileri ve onların töz kuramlarıyla tam olarak uyuşmasını sağlar. Monizm Spinoza'nın tek tözüyle, düalizm Descartes'ın iki tözüyle, plüralizm ise Empedokles'in dört element esasıyla örtüşür.

Adım Adım Çözüm

1
Monizm kavramının niceliksel tanımını incelemek ve uygun açıklamayı belirlemek.
Monizm tekçiliktir. Açıklamalar arasında Spinoza'nın tek bir töz (Tanrı veya Doğa) kabulü bu kavramla örtüşür.
Varlığın temelinde tek bir tözün var olduğunu savunan görüş monizmdir.
2
Düalizm kavramının niceliksel tanımını incelemek ve uygun açıklamayı belirlemek.
Düalizm ikiciliktir. Descartes'ın ruh (zihin) ve madde şeklinde iki bağımsız töz kabulü bu kavramla örtüşür.
Varlığın birbirine indirgenemeyen iki farklı cevherden oluştuğunu savunan görüş düalizmdir.
3
Plüralizm kavramının niceliksel tanımını incelemek ve uygun açıklamayı belirlemek.
Plüralizm çokçuluktur. Empedokles'in doğayı dört element (ateş, su, toprak, hava) ile açıklaması bu kavramla örtüşür.
Varlığın temelinde ikiden fazla tözün/ögenin bulunduğunu savunan görüş plüralizmdir.

Anahtar Kavram

Varlığın niceliği açısından sınıflandırılması (Monizm, Düalizm, Plüralizm)
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla