Soru

Zorluk: OrtaParagrafta Anlatım İlkeleri ve Nitelikleri

Bir yazarın üslubunu biçimlendiren en önemli unsurlardan biri, dildeki tercihidir. Edebi eserlerde, düşüncelerin sanatsal bir kaygı güdülmeden, dilin doğal imkânları kullanılarak aktarılması, okurun metne nüfuz etmesini kolaylaştırır. Yazarın, imgelerin arkasına sığınarak karmaşık ve anlaşılması güç dünyalar kurmaktansa gerçeği olduğu gibi, söz sanatlarına boğmadan doğrudan sunması, anlatıma içten ve gösterişsiz bir hava katar. Bu tavır, okurda yapay bir çabadan uzak durulduğu izlenimini uyandırır.

Bu parçada vurgulanan anlatım ilkesi aşağıdakilerden hangisidir?

  1. YalınlıkCevap
  2. B
    Duruluk
  3. C
    Akıcılık
  4. D
    Özlülük
  5. E
    Açıklık

Cevap

Yalınlık
Parçada geçen 'sanatsal bir kaygı güdülmeden', 'söz sanatlarına boğmadan doğrudan sunması' ve 'gösterişsiz' ifadeleri, yazarın üslubunda süsten ve yapaylıktan kaçındığını göstermektedir. Edebi anlatımda süs, sanat ve özentiden uzak durmayı karşılayan temel ilke yalınlıktır. Bu nedenle yalınlık ilkesini ifade eden seçenek doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1
Metindeki anahtar kelimeleri ve ifadeleri belirleme.
Metinde geçen 'sanatsal bir kaygı güdülmeden', 'söz sanatlarına boğmadan doğrudan sunması' ve 'gösterişsiz' ifadeleri tespit edilmiştir.
Yazarın dildeki ve anlatımdaki öncelikli hedefini saptamak için anahtar ifadeleri bulmak gerekir.
2
Anahtar ifadelerin hangi anlatım niteliğine karşılık geldiğini çözümleme.
Anlatımın süsten, sanattan, mecazlardan ve gösterişten uzak, sade bir şekilde kurulması 'yalınlık' (sadelik) ilkesi ile doğrudan ilişkilidir.
Bulunan anahtar kavramları Türkçedeki anlatım ilkelerinin teorik tanımlarıyla eşleştirmek gerekir.
3
Doğru anlatım ilkesini seçip diğer çeldiricileri eleme.
Doğru cevap yalınlık olarak belirlenir. Gereksiz kelime bulunmaması (duruluk), kolay okunabilme (akıcılık), yoğun anlam taşıma (özlülük) ve tek bir anlama gelme (açıklık) özellikleri elenir.
Metindeki ana odak olan 'gösterişsizlik ve sadelik' durumunu kesinleştirip diğer ilkelerin sınırlarını korumak amacıyla eleme yapılır.

Anahtar Kavram

Paragrafta Anlatım İlkeleri (Yalınlık / Sadelik)
Bu soruyu puanla