Soru

Zorluk: OrtaNoktalı Virgül ve İki Noktanın Ayrımı ve Kullanımı

Yazar ( ) eserlerinde iki farklı mekân algısını karşı karşıya getirir ( ) durağan taşra ve hareketli kent ( ) Taşrayı anlatırken kerpiç evleri, dar sokakları, sessiz kahvehaneleri ( ) kenti anlatırken ise gökdelenleri, geniş bulvarları, kalabalık meydanları tasvir eder.

Bu parçada boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdaki noktalama işaretlerinden hangileri getirilmelidir?

  1. (,) (:) (.) (;)Cevap
  2. B
    (;) (:) (.) (,)
  3. C
    (,) (;) (.) (:)
  4. D
    (,) (:) (...) (;)
  5. E
    (;) (;) (.) (,)

Cevap

Boş bırakılan yerlere sırasıyla virgül, iki nokta, nokta ve noktalı virgül getirilmelidir.
Doğru seçenekte belirtilen işaretler, Türk Dil Kurumu noktalama kurallarına tam olarak uymaktadır. Yazar kelimesi özne olduğu için arkasından virgül gelmelidir. İki mekânın ne olduğu açıklandığı için iki nokta konmalıdır. İki unsur belirtildiği için açıklama tamamlanmış ve nokta konmuştur. Son olarak, virgüllerle ayrılmış iki farklı grubu ayırmak amacıyla araya noktalı virgül konmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Birinci boşluğun işlevini belirleme
Cümledeki özneyi (Yazar) diğer ögelerden ayırmak için virgül (,) kullanılmalıdır.
Özneden sonra virgül konması, yüklemden uzak düşmüş özneyi belirtmek için temel bir kuraldır.
2
İkinci boşluğun işlevini belirleme
Kendisiyle ilgili açıklama yapılacak veya örnek verilecek cümlenin sonuna iki nokta (:) konmalıdır.
Burada 'iki farklı mekân algısı' ifadesinin hemen ardından bu mekânlar açıklanmaktadır.
3
Üçüncü boşluğun işlevini belirleme
İki mekân da belirtilip açıklama tamamlandığı için cümlenin sonuna nokta (.) konmalıdır.
Eğer sayı belirtilmeseydi üç nokta konabilirdi ancak iki mekân denip ikisi de sayıldığı için cümle tamamlanmıştır.
4
Dördüncü boşluğun işlevini belirleme
Ögeleri arasında virgül bulunan iki farklı grubu (taşra unsurları ve kent unsurları) ayırmak için noktalı virgül (;) kullanılmalıdır.
Cümle içinde virgüllerle ayrılmış tür veya takımları birbirinden ayırmak için noktalı virgül kullanılır.

Anahtar Kavram

Noktalı virgül ile iki noktanın işlevsel farkları ve doğru kullanımları
Bu soruyu puanla