Soru

Zorluk: ZorXVIII. Yüzy��l Siyasi Gelişmeleri ve Diplomasi

XVIII. yüzyılda Osmanlı Devleti'nin dış politikası; kaybettiği toprakları geri alma, mevcut toprakları koruma ve ardından denge siyaseti izleme şeklinde değişim göstermiştir.

Buna göre, Osmanlı Devleti'nin XVIII. yüzyıl siyasi ve diplomatik ilişkilerinde dönüm noktası olan aşağıdaki gelişmeleri, kronolojik olarak en erken tarihliden en geç tarihliye doğru sıralayınız.

  1. 1Rusya'nın sıcak denizlere açılma politikasında ilk stratejik kazanımı elde ederek Azak Kalesi'ne sahip olması
  2. 2Osmanlı Devleti'nin kaybettiği toprakları geri alma ümidini kaybederek Avrupa'nın üstünlüğünü kabul etmesi ve geçici elçilikler açması
  3. 3Osmanlı Devleti'nin XVIII. yüzyıldaki son kazançlı antlaşmasıyla Karadeniz'in bir Türk gölü olduğunu son kez onaylatması
  4. 4Kırım'ın bağımsız bir hanlık haline gelmesiyle Osmanlı Devleti'nin ilk kez halkı tamamen Müslüman olan bir toprak parçasını kaybetmesi
  5. 5Osmanlı Devleti'nin Kırım üzerindeki egemenlik iddialarından tamamen vazgeçerek bu bölgenin Rus toprağı olduğunu resmen onaylaması

Cevap

Gelişmelerin kronolojik sırası: Rusya'nın sıcak denizlere açılma politikasında ilk stratejik kazanımı elde ederek Azak Kalesi'ne sahip olması, Osmanlı Devleti'nin kaybettiği toprakları geri alma ümidini kaybederek Avrupa'nın üstünlüğünü kabul etmesi ve geçici elçilikler açması, Osmanlı Devleti'nin XVIII. yüzyıldaki son kazançlı antlaşmasıyla Karadeniz'in bir Türk gölü olduğunu son kez onaylatması, Kırım'ın bağımsız bir hanlık haline gelmesiyle Osmanlı Devleti'nin ilk kez halkı tamamen Müslüman olan bir toprak parçasını kaybetmesi ve Osmanlı Devleti'nin Kırım üzerindeki egemenlik iddialarından tamamen vazgeçerek bu bölgenin Rus toprağı olduğunu resmen onaylaması şeklindedir.
Gelişmelerin doğru kronolojik sıralaması: 1700 İstanbul Antlaşması ile Azak Kalesi'nin Rusya'ya bırakılması, 1718 Pasarofça Antlaşması ile Batı'nın üstünlüğünün kabul edilip geçici elçiliklerin açılması, 1739 Belgrat Antlaşması ile Karadeniz'in son kez Türk gölü olduğunun onaylanması, 1774 Küçük Kaynarca Antlaşması ile Kırım'ın bağımsızlığı ve 1792 Yaş Antlaşması ile Kırım'ın Rus toprağı olduğunun resmen kabul edilmesidir.

Adım Adım Çözüm

1
Gelişmelerin hangi tarihi olaylara ve antlaşmalara karşılık geldiğini tespit etme
Azak Kalesi'nin Rusya'ya verilmesi 1700 İstanbul Antlaşması'na; geçici elçiliklerin açılması 1718 Pasarofça Antlaşması'na; Karadeniz'in Türk gölü olduğunun son kez onaylanması 1739 Belgrat Antlaşması'na; Kırım'ın bağımsız olması 1774 Küçük Kaynarca Antlaşması'na; Kırım'ın Rusya'ya ait olduğunun kabulü ise 1792 Yaş Antlaşması'na işaret eder.
Kronolojik sıralama yapabilmek için her bir gelişmenin dayandığı antlaşma ve tarihi süreç belirlenmelidir.
2
Tespit edilen tarihi antlaşmaların yıllarını belirleme ve sıralama
Olayların gerçekleşme yılları sırasıyla: 1700 (İstanbul Antlaşması), 1718 (Pasarofça Antlaşması), 1739 (Belgrat Antlaşması), 1774 (Küçük Kaynarca Antlaşması) ve 1792 (Yaş Antlaşması) şeklindedir.
YKS-TYT kapsamındaki tarihsel olayların kronolojik takvim bilgisine göre doğrulanması gerekir.
3
Belirlenen kronolojiye göre nihai sıralamayı oluşturma
Doğru kronolojik dizilim sırasıyla; Azak Kalesi'nin kaybı, geçici elçiliklerin açılması, Belgrat Antlaşması ile Karadeniz'in statüsünün korunması, Kırım'ın bağımsızlığı ve en son Kırım'ın Rusya'ya ait olduğunun tanınması şeklindedir.
XVIII. yüzyılda Osmanlı-Rus ilişkileri ve Osmanlı'nın Avrupa diplomasisindeki değişimi bu kronolojiye göre şekillenmiştir.

Anahtar Kavram

XVIII. Yüzyıl Osmanlı Dış Politikası ve Diplomasi Kronolojisi
Bu soruyu puanla