Soru

Zorluk: OrtaParagrafta Cümle Yerleştirme ve Sıralama

Paleoklimatologlar, geçmiş dönemlerin iklim koşullarını araştırmak için Grönland ve Antarktika gibi kutup bölgelerindeki buzul tabakalarından silindir şeklinde buz çekirdekleri çıkarırlar. (I) Yüzlerce metre derinliğe inilerek elde edilen bu çekirdekler, her yıl biriken kar katmanlarının üst üste yığılmasıyla oluşmuş adeta birer zaman kapsülüdür. (II) Bilim insanları, bu doğal arşiv odacıklarını analiz ederek binlerce yıl öncesinin karbondioksit ve metan oranlarını hassas bir şekilde ölçebilirler. (III) Elde edilen bu kimyasal veriler, sanayi devrimi öncesindeki atmosferik koşullar ile günümüzdeki değerlerin karşılaştırılmasına olanak tanır. (IV) Böylece insan faaliyetlerinin küresel iklim sistemi üzerindeki etkisi somut kanıtlarla ortaya konmuş olur. (V)

Bu par��adaki numaralanmış yerlerin hangisine 'Bu katmanlardaki kar tanelerinin arasına sıkışan antik hava kabarcıkları, kar yağdığı dönemdeki atmosferin kimyasal bileşimini doğrudan muhafaza eder.' cümlesi getirilmelidir?

  1. A
    I
  2. IICevap
  3. C
    III
  4. D
    IV
  5. E
    V

Cevap

Parçanın ikinci boşluğuna (II) getirilmelidir.
İkinci boşluğa getirilen cümle, bir önceki cümlede bahsedilen 'kar katmanları' ifadesini 'Bu katmanlardaki' ifadesiyle bağlarken, kendisinden sonra gelen cümledeki 'bu doğal arşiv odacıklarını' ibaresini de 'antik hava kabarcıkları' kavramı ile anlamca karşılar. Böylece paragrafın yapısal ve anlamsal bütünlüğü eksiksiz kurulmuş olur.

Adım Adım Çözüm

1
Verilen cümlenin girişindeki belirleyici ipucunu (referans ifadeyi) saptamak.
Cümlenin 'Bu katmanlardaki...' ifadesiyle başlaması, kendisinden önceki cümlede 'katman' veya 'tabaka' kelimesinin geçmesi gerektiğini gösterir.
Paragraftaki cümlelerin birbiriyle kurduğu dilsel köprüleri tespit etmek, doğru yerleşimi bulmanın ilk ve en önemli adımıdır.
2
Parçadaki cümlelerde geçen anahtar kavramları inceleyerek bağları kontrol etmek.
İkinci cümlede yer alan 'kar katmanlarının' ifadesi, aranan katman kavramını karşılar. Üçüncü cümledeki 'bu doğal arşiv odacıklarını' ifadesi ise yerleştirilecek cümledeki 'antik hava kabarcıkları' ifadesinin karşılığıdır.
Cümle yerleştirme sorularında, hem yerleştirilecek cümleden önceki hem de sonraki cümleyle kurulacak anlamsal bağlar kontrol edilmelidir.
3
Mantıksal ve yapısal akışı test etmek.
Cümle ikinci boşluğa (II) yerleştirildiğinde; kar katmanları -> katmanlardaki hava kabarcıkları -> doğal arşiv odacıklarının analizi sırası eksiksiz bir düşünce zinciri oluşturmaktadır.
Anlam akışını doğrulayarak çelişki barındırmayan tek bir sıralamanın varlığından emin olunur.

Anahtar Kavram

Paragrafta anlam bütünlüğü, anahtar kelime takibi ve zamirler/işaret sıfatları gibi bağlayıcı ögelerin tespiti.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla