Pozitif (+) elektrik yüküyle yüklü X elektroskobu ile negatif (-) elektrik yüküyle yüklü Y… — YKS TYT (Temel Yeterlilik Testi)

Pozitif ( $+$ ) elektrik yüküyle yüklü $X$ elektroskobu ile negatif ( $-$ ) elektrik yüküyle yüklü $Y$ elektroskobunun iletken topuzları, ��zerinde açık olan $S$ anahtarı bulunan iletken bir tel ile şekildeki gibi birbirine bağlanmıştır. Bu durumda elektroskopların yaprakları arasındaki açılar sırasıyla $\theta_X$ ve $\theta_Y$ olarak ölçülmektedir.

$S$ anahtarı kapatıldığında;
- $X$ elektroskobunun yapraklarının önce tamamen kapanıp ardından tekrar açıldığı,
- $Y$ elektroskobunun yapraklarının ise biraz kapandığı

gözlendiğine göre;

I. Başlangıçta $Y$ elektroskobunun yük miktarı, $X$ elektroskobunun yük miktarından büyüktür.
II. Anahtar kapatıldığında, $X$ elektroskobundan $Y$ elektroskobuna doğru pozitif yük geçişi gerçekleşmiştir.
III. Son durumda her iki elektroskobun yaprakları da negatif ( $-$ ) elektrik yüküyle yüklüdür.

yargılarından hangileri doğrudur?

A
Yalnız I
B
Yalnız III
C
I ve II
I ve IIICevap
E
I, II ve III

Cevap

I ve III öncüllerini içeren seçenek doğrudur. Başlangıçta

Y

elektroskobunun yük miktarı

X

'inkinden büyüktür ve son durumda her iki elektroskop da negatif elektrik yüküyle yüklüdür.

İlk durumda pozitif yüklü olan

X

elektroskobunun yapraklarının önce tamamen kapanıp sonra tekrar açılması, bu elektroskobun önce nötrlenip ardından negatif yükle yüklendiğini gösterir. Negatif yüklü

Y

elektroskobunun yapraklarının ise biraz kapanması, yük miktarının azaldığını ancak işaretinin değişmediğini gösterir. Bu durum, sistemin toplam yükünün negatif olduğunu kanıtlar. Toplam yükün negatif olması için başlangıçta negatif yüklü olan

Y

'nin yük miktarının pozitif yüklü

X

'inkinden fazla olması gerekir (

|q_Y| > |q_X|

). İletkenlerde yalnızca elektronlar (negatif yükler) hareket edebileceğinden,

Y

elektroskobundan

X

elektroskobuna elektron geçişi gerçekleşmiştir; pozitif yükler hareket etmemiştir. Son durumda her iki elektroskop da negatif yükle yüklü olduğundan yaprakları da bu yükle açık kalır. Dolayısıyla I ve III numaralı yargılar doğrudur.

Adım Adım Çözüm

Yaprak hareketlerinden elektroskopların son yük işaretlerini belirlemek.

X

elektroskobunun yapraklarının önce tamamen kapanıp sonra tekrar açılması,

X

'in yükünün işaret değiştirerek art��dan eksiye geçtiğini gösterir.

Y

elektroskobunun yapraklarının biraz kapanması ise eksi olan yükünün işaret değiştirmeden miktarının azaldığını gösterir.

Bir elektroskobun yapraklarının tamamen kapanması nötr olduğunu, tekrar açılması ise yeniden ve zıt işaretle yüklendiğini gösterir.

Elektroskopların başlangıçtaki yük büyüklüklerini karşılaştırmak.

İki iletken dokundurulduğunda (veya tel ile bağlandığında) toplam yükü paylaşırlar ve son durumda yük işaretleri aynı olur.

X

başlangıçta pozitif (

+

) olup son durumda negatif (

-

) yüklendiğine göre, sistemin toplam net yükü negatif olmalıdır. Bu durum ancak

|q_Y| > |q_X|

ilişkisi ile mümkündür. Dolayısıyla I. yargı doğrudur.

Dokunma ile elektriklenmede toplam yük korunur ve iletkenler net yükün işaretini ortaklaşa alırlar.

İletken teldeki yük geçişinin yönünü ve türünü belirlemek.

Katı iletkenlerde elektrik akımı serbest elektronların hareketiyle sağlanır; pozitif yükler (protonlar) çekirdekte bağlı olduklarından hareket edemezler. Dolayısıyla,

X

elektroskobu artıdan eksiye geçerken

Y

elektroskobundan

X

'e doğru elektron (negatif yük) geçişi olmuştur. Pozitif yük geçişi olmadığı için II. yargı yanlış, III. yargı (son durumda her ikisinin de negatif yüklü olması) doğrudur.

Elektriksel iletkenlikte yük taşıyıcıları yalnızca serbest elektronlardır.

Anahtar Kavram

Dokunma ile elektriklenen elektroskopların yük paylaşımı, yaprak hareketlerinin analizi ve iletkenlerde yük taşıyıcılarının doğası.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Konular

Bu konudan daha fazla soru