Soru

Zorluk: OrtaBüyük Selçuklu Devleti Siyasi Tarihi

Büyük Selçuklu Devleti'nin "Sultan-ı Azam" unvanlı son hükümdarı Sultan Sencer döneminde, Karahitaylar ile 1141 yılında yapılan Katvan Savaşı büyük bir yenilgiyle sonuçlanmıştır. Bu yenilgi sonrasında devletin Maveraünnehir'deki otoritesi sarsılmış, bölge Karahitayların kontrolüne girmiş ve Selçuklular hızlı bir çöküş sürecine sürüklenmiştir.

Bu bilgilere dayanarak Katvan Savaşı'nın sonuçları ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

  1. A
    İslam dünyasının doğu topraklarında Müslüman olmayan bir gücün nüfuz sahası genişlemiştir.
  2. B
    Büyük Selçuklu Devleti'nin merkezî otoritesi sarsılarak imparatorluğun parçalanma süreci hızlanmıştır.
  3. C
    Selçukluların Türk-İslam dünyasındaki siyasî itibar ve liderliği olumsuz yönde etkilenmiştir.
  4. Anadolu'da ilk Türk beyliklerinin kurulmasına ve bölgenin Türkleşme sürecinin başlamasına ortam hazırlamıştır.Cevap
  5. E
    Devletin sınır güvenliği tehlikeye girmiş ve doğu topraklarında büyük ölçüde denetim kaybedilmiştir.

Cevap

Anadolu'da ilk Türk beyliklerinin kurulmasına ve bölgenin Türkleşme sürecinin başlamasına ortam hazırlamıştır.
Seçenekte ifade edilen Anadolu'da ilk Türk beyliklerinin kurulması ve bölgenin Türkleşme sürecinin başlaması 1071 Malazgirt Savaşı'nın bir sonucudur. Katvan Savaşı ise 1141 yılında, Maveraünnehir bölgesinde Karahitaylar ile yapılmış olup Anadolu ile doğrudan bir ilgisi yoktur. Bu nedenle bu ifade söylenemez.

Adım Adım Çözüm

1
Katvan Savaşı'nın gerçekleştiği tarihsel ve coğrafi bağlamı belirlemek.
Savaşın 1141 yılında, Orta Asya sınırındaki Maveraünnehir coğrafyasında, gayrimüslim Karahitaylar ile yapıldığını tespit etmek.
Olayın sınırlarını doğru çizmek, coğrafi ve kronolojik hataları engellemek için gereklidir.
2
Seçeneklerdeki ifadelerin paragraftaki bilgilerle uyuşup uyuşmadığını değerlendirmek.
İslam dünyasının doğusunda hakimiyet kaybı, merkezi otoritenin zayıflaması, prestij kaybı ve toprak kaybı ifadelerinin paragraftaki tarihsel bilgilerle örtüştüğünü doğrulamak.
Soruda verilen 'söylenemez' köküne göre elenmesi gereken doğru yargıları tespit etmek için yapılır.
3
Anadolu beyliklerinin kurulması ve Türkleşme süreci ile ilgili seçeneği incelemek.
Bu durumun 1071 yılındaki Malazgirt Savaşı ile başladığını, dolayısıyla 1141 Katvan Savaşı ile bir ilişkisi olamayacağını belirlemek.
Kronolojik ve mekânsal çelişkiyi ortaya çıkararak aranan yanlış bilgiyi saptamak amacıyla bu adım izlenir.

Anahtar Kavram

Katvan Savaşı'nın tarihsel etkileri ve Büyük Selçuklu Devleti'nin çöküş süreci
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla