Devletin Ortaya Çıkışı (Doğal ve Yapay Devlet Görüşleri)

5 soru

Soru 1Soru

Platon'a göre devlet, insan doğasının bir devamı ve canlı bir organizmanın daha büyük bir ölçekteki benzeridir. İnsan, kendi kendine yetmeyen ve ihtiyaçlar��nı karşılamak için başkalarına gereksinim duyan bir varlıktır. Bu doğal ihtiyaçlar, insanları bir arada yaşamaya ve iş bölümü yapmaya yöneltir. Bu durumun en örgütlü ve olgun biçimi ise devlettir. Dolayıs��yla devlet, sonradan uzlaşmayla kurulmuş yapay bir yapı değil, insan doğasının zorunlu ve organik bir uzantısıdır.

Buna göre, Platon’un devletin ortaya çıkışına ilişkin görüşü hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Devleti, insan doğasının tabii bir sonucu olarak ortaya çıkan organik bir kurum olarak kabul eder.

Cevap

Devleti, insan doğasının tabii bir sonucu olarak ortaya çıkan organik bir kurum olarak kabul eder.
Parçada Platon'un devleti insan doğasının bir uzantısı, organik bir yapı ve doğal bir ihtiyaç sonucu ortaya çıkan bir kurum olarak gördüğü belirtilmektedir. Bu durum, devletin doğal bir süreçle ortaya çıktığı fikrini doğrudan destekler.

Adım Adım Çözüm

1
Parçadaki temel iddiayı belirleme
Platon'un devleti insan doğasının bir devamı, organik bir uzantısı ve tabii bir süreç olarak gördüğü tespit edilir.
Soruda Platon'un devlet görüşünün temel niteliği sorulmaktadır.
2
Seçenekleri analiz etme
Doğal devlet görüşünü yansıtan seçeneğin organik kurum vurgusu yaptığı, diğer seçeneklerin ise toplumsal sözleşme veya yapay devlet kuramlarına ait olduğu belirlenir.
Doğal ve yapay devlet görüşleri arasındaki farkı ortaya koymak için seçeneklerin elenmesi gerekir.
3
Doğru seçeneği belirleme
Devleti doğal bir sürecin ve organik yapının ürünü olarak gören ifadenin Platon'un görüşüyle tam olarak örtüştüğü sonucuna varılır.
Parçadaki 'organik uzantı' ve 'doğal ihtiyaç' ifadeleri doğrudan bu seçeneğe yönlendirir.

Anahtar Kavram

Doğal Devlet Görüşü (Platon)
Soru 2Soru

İnsanların hiçbir ortak otoritenin bulunmadığı bir 'doğa durumunda' yaşadıklarını varsayalım. Bu durumda herkes kendi varlığını koruma güdüsüyle hareket edecek, bu da kaçınılmaz olarak bir çatışma ve güvensizlik ortamı yaratacaktır. Bireyler, bu sürekli korku ve ölüm tehdidinden kurtulmak amacıyla bir araya gelerek haklarını ve güçlerini ortak bir egemene devretmek üzere uzlaşırlar. Bu uzlaşı sonucunda, toplumsal barışı ve güvenliği sağlayacak olan ortak güç, yani devlet kurulmuş olur.

Buna göre parçada dile getirilen görüşler, devletin ortaya çıkışı ile ilgili aşağıdaki yaklaşımlardan hangisini desteklemektedir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Devletin, toplumsal uzlaşıya dayalı yapay bir kurum olduğunu

Cevap

Devletin, toplumsal uzlaşıya dayalı yapay bir kurum olduğu görüşü
Parçada tasvir edilen durum, insanların güvenlik kaygısıyla bir araya gelerek kendi iradeleriyle ortak bir güç (devlet) oluşturmalarını anlatmaktadır. Bu durum siyaset felsefesinde toplumsal sözleşme teorisini ve dolayısıyla devletin yapay bir kurum olduğu görüşünü destekler. Bu nedenle doğru seçenek, devletin toplumsal uzlaşıya dayalı yapay bir kurum olduğunu ifade eden yargıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Parçadaki ana fikri ve kullanılan kavramları belirleme
Parçada 'doğa durumu', 'güvensizlik', 'ortak egemene yetki devri' ve 'uzlaşı' kavramlarının öne çıktığı görülmektedir.
Filozofun devletin kökenine dair sunduğu temellendirmenin hangi felsefi kavrama dayandığını anlamak gerekir.
2
Belirlenen kavramları siyaset felsefesindeki devlet teorileriyle ilişkilendirme
Ortak egemen oluşturmak için yapılan 'uzlaşı' kavramı, siyaset felsefesinde 'toplumsal sözleşme' teorisine karşılık gelir. Sözleşmeci yaklaşım (Hobbes, Locke, Rousseau) ise devletin sonradan kurulan yapay bir yapı olduğunu savunur.
Parçadaki düşüncenin doğal devlet anlayışına mı yoksa yapay devlet anlayışına mı dahil olduğunu tespit etmek amaçlanır.
3
Seçenekleri analiz ederek doğru yargıyı bulma
Devletin toplumsal uzlaşıya dayanan yapay bir kurum olduğunu belirten seçeneğin parçada savunulan görüşle tam olarak uyuştuğu görülür.
Parçayla çelişen ya da farklı teorilere ait olan yanlış seçenekleri eleyip doğru cevaba ulaşmak için bu analiz yapılır.

Anahtar Kavram

Toplumsal sözleşmeye dayalı yapay devlet görüşü
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 3Soru

John Locke'a göre doğa durumunda insanlar tamamen özgür ve eşittir; aklın yasası olan doğa yasası herkes için geçerlidir. Ancak doğa durumunda, bu yasayı uygulayacak, tarafs��z kararlar verecek ve ihlalleri cezalandıracak kurumsallaşmış ortak bir otorite yoktur. Her birey kendi davasının yargıcı ve infazcısı konumundadır. Bu durum, adaletsizliğe, çatışmaya ve mülkiyetin korunamamasına yol açar. İnsanlar bu olumsuzluklardan kurtulmak ve haklarını güvence altına almak için bir araya gelerek belirli yetkilerini ortak bir güce devrederler.

Buna göre, John Locke'un devletin ortaya çıkışına dair bu görüşlerinden hareketle aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılabilir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Devlet, doğa durumundaki karmaşa ve tarafs��z yargıç eksikliğini gidermek üzere bireylerin ortak rızasıyla kurulan yapay bir sözleşmenin ürünüdür.

Cevap

Devlet, doğa durumundaki karmaşa ve tarafsız yargıç eksikliğini gidermek üzere bireylerin ortak rızasıyla kurulan yapay bir sözleşmenin ürünüdür.
Doğa durumundaki tarafsız yargıç eksikliğini ve mülkiyet güvenliği sorununu çözmek amacıyla insanların rızaya dayalı bir sözleşmeyle devleti kurduğunu belirten seçenek doğrudur. Parçada Locke'un toplumsal sözleşme teorisine dayanan yapay devlet anlayışı doğrudan temellendirilmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Parçadaki temel problemin belirlenmesi
Doğa durumundaki özgürlüğe rağmen tarafsız bir yargıç ve cezalandır��cı otorite olmamasının güvensizlik ve mülkiyet sorunlarına yol açtığı tespit edilir.
Locke'un insanları sözleşmeye yönelten temel motivasyonunu anlamak için bu tespit gereklidir.
2
Devletin ortaya çıkış mekanizmasının çözümlenmesi
İnsanların haklarını güvence altına almak için bir araya gelerek rızayla yetki devri yaptıkları (toplumsal sözleşme) görülür.
Bu durum devletin doğal değil, yapay (insan eliyle üretilmiş) bir kurum olduğunu gösterir.
3
Seçeneklerin analiz edilerek elenmesi
Doğal devlet teorisini savunan organik görüşler ile mutlakiyetçi ve çatışmacı alternatifler elenir. Sözleşmeci ve yapay devlet niteliğini belirten seçenek doğrulanır.
Locke'un liberal, hakları korumaya yönelik sınırlı sözleşme teorisiyle doğrudan örtüşen yargıya ulaşmak hedeflenir.

Anahtar Kavram

Yapay Devlet ve Toplumsal Sözleşme (John Locke)
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 4Soru

Jean-Jacques Rousseau’ya göre, doğa durumunda kendi kendine yeten, barışçı ve özgür bir yaşam süren insanı bu durumdan uzaklaştıran temel etken, bir toprak parçasını çevirip 'Burası benimdir!' diyen ilk insanın çıkışı ve diğerlerinin de buna inanması olmuştur. Mülkiyetin ortaya çıkışıyla birlikte doğal eşitlik bozulmuş, çatışma ve güvensizlik ortamı doğmuştur. İnsanlar, kaybettikleri özgürlük ve güvenliği ortak bir iradeyle koruma altına almak amacıyla toplumsal sözleşme yaparak devleti kurmuşlardır.

Buna göre Rousseau’nun devletin ortaya çıkışına yönelik yaklaşımı hakkında aşağıdakilerden hangisi s��ylenebilir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Devletin, insanların kendi özgür iradeleriyle gerçekleştirdikleri bir sözleşme ve uzlaşı sonucunda oluşturulan yapay bir kurum olduğunu kabul etmektedir.

Cevap

Rousseau'nun devletin ortaya çıkışını insanların ortak iradeleriyle yaptıkları bir sözleşme ve uzlaşıya dayandırarak yapay bir kurum olarak gördüğü yargısı.
Rousseau, insanların doğa durumundan toplumsal duruma geçişini açıklarken 'toplumsal sözleşme' kavramını kullanır. Bu yaklaşıma göre devlet, insanların kendi özgür iradeleriyle yaptıkları bir sözleşme ve uzlaşı sonucunda oluşturulan yapay bir kurumdur.

Adım Adım Çözüm

1
Parçada sunulan metin analiz edilerek Rousseau'nun devletin kaynağına ilişkin açıklamaları incelenir.
Rousseau'nun doğa durumundan toplumsal sözleşmeye geçişi anlattığı tespit edilir.
Düşünürün devletin kökenine dair temel tezini saptamak.
2
Rousseau'nun 'toplumsal sözleşme' vurgusundan hareketle devletin doğal mı yoksa yapay mı olduğu belirlenir.
Devletin insanların ortak kararı ve uzlaşısı ile sonradan oluşturulan yapay bir kurum olduğu sonucuna ulaşılır.
Doğal devlet (organizmacı) ve yapay devlet (sözleşmeci) yaklaşımları arasındaki ayrımı uygulamak.
3
Seçenekler taranarak devletin sözleşmeye dayalı yapay bir kurum olduğunu belirten ifade bulunur.
İnsanların kendi özgür iradeleriyle gerçekleştirdikleri bir sözleşme ve uzlaşı sonucunda oluşturulan yapay bir kurum seçeneği doğru olarak saptanır.
Doğru yanıtı işaretlemek.

Anahtar Kavram

Devletin Yapay Bir Kurum Olarak Ortaya Çıkışı (Toplumsal Sözleşme)
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 5Soru

Aristoteles'e göre insan, doğası gereği siyasal bir hayvandır. O, tek başına kendi kendine yetemeyen, ahlaki ve entelektüel gelişimini ancak bir topluluk içinde gerçekleştirebilen bir varlıktır. Bu doğrultuda aile ile başlayan toplumsal birliktelik, köy ve en nihayetinde en yetkin organizasyon olan kent devletine (polis) doğru kendiliğinden evrilmiştir. Devlet, insanın bu doğal gelişiminin en üst ve kaçınılmaz aşamasıdır.

Buna göre Aristoteles'in devlet görüşüyle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Devlet, insanın sosyal ve ahlaki doğasının bir uzantısı olarak kendiliğinden ortaya çıkan organik bir yapıdır.

Cevap

Devlet, insanın sosyal ve ahlaki doğasının bir uzantısı olarak kendiliğinden ortaya çıkan organik bir yapıdır.
Doğru yanıt olan yargı, Aristoteles'in insanı doğası gereği siyasal bir canlı olarak görmesi ve devletin aile ile başlayan toplumsal birleşmelerin kendiliğinden ve zorunlu bir sonucu (organik bir uzantısı) olduğunu savunmasıyla birebir örtüşür. Aristoteles için devlet, insanın ahlaki olgunluğa erişebilmesinin tek yoludur ve doğal bir kurumdur.

Adım Adım Çözüm

1
Parçadaki temel iddiayı belirleme
Aristoteles'in insanın siyasal/toplumsal doğasına vurgu yaptığı ve devletin aile ile başlayan sürecin kendiliğinden bir uzantısı olduğunu savunduğu tespit edilir.
Düşünürün devletin kökenine dair doğal mı yoksa yapay mı bir yaklaşım sergilediğini anlamak için.
2
Seçenekleri analiz etme ve eleme
Sözleşmeci görüşü (yapay devlet teorilerini) savunan seçenekler elenir.
Toplumsal sözleşme, güvenlik ve hak arayışı gibi kavramlar devleti yapay bir uzlaşıya dayandırdığı için Aristoteles'in görüşüyle uyuşmaz.
3
Doğru yargıyı saptama
Devletin insanın sosyal ve ahlaki gelişiminin kendiliğinden ve organik bir sonucu olduğunu ifade eden seçenek doğru olarak belirlenir.
Aristoteles'in insanın doğası gereği siyasal bir varlık olduğu ve devletin kendiliğinden kurulduğu teziyle tam olarak örtüştüğü için.

Anahtar Kavram

Aristoteles'in Doğal Devlet Görüşü
Devletin Ortaya Çıkışı (Doğal ve Yapay Devlet Görüşleri) Alıştırma Soruları — YKS TYT (Temel Yeterlilik Testi) | Examkin