Examkin

Büyük Harflerin Yazımı

25 soru

Tüm türler25Çoktan seçmeli12Doğru / Yanlış7Eşleştirme6
Soru 21Soru →

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde büyük harflerin yazımında bir yanlışlık yapılmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Şair, şiirlerinde Lale devrinin kültürel atmosferini ve dönemin eğlence anlayışını yansıtmaya çalışmıştır.

Cevap

Şair, şiirlerinde Lale devrinin kültürel atmosferini ve dönemin eğlence anlayışını yansıtmaya çalışmıştır.
Türk Dil Kurumu kurallarına göre tarihî dönem, çağ ve olay adları büyük harfle başlar. 'Lale Devri' de belirli bir tarihî dönemi ifade ettiği için 'Devri' şeklinde yazılmalı ve gelen ek kesme işaretiyle ayrılmalıdır. Cümlede 'Lale devrinin' şeklinde küçük harfle yazılması yazım kuralına aykırıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Seçeneklerdeki cümlelerde yer alan özel isimleri, unvanları, kısaltmaları ve yön bildiren sözcükleri tespit etmek.
Cümlelerde geçen 'Güneydoğu Anadolu', 'doğusunda', 'Türk Tarih Kurumunun', 'Çanakkale Boğazı'nın', 'Lale devrinin' ve 'TBMM'nin' ifadeleri incelenmek üzere belirlenmiştir.
Yazım kurallarına uygunluğu denetlemek için öncelikle ilgili sözcüklerin tespit edilmesi gerekir.
2
Tarihî olay, çağ ve dönem adlarının yazım kuralını 'Lale devrinin' ifadesine uygulamak.
Lale Devri, Türk tarihindeki belirli bir dönemi temsil ettiğinden 'devir' sözcüğünün baş harfi büyük yazılmalı ve gelen ek kesme işaretiyle ayrılarak 'Lale Devri'nin' şeklinde yazılmalıdır. Küçük harfle yazılması yazım yanlışıdır.
Hatanın gerekçesini ve doğrusunu ortaya koyarak doğru seçeneğe ulaşmak amaçlanır.
3
Diğer seçeneklerdeki yazımları kontrol ederek kurallara uygunluğunu teyit etmek.
Kurum eklerinin ayrılmaması kuralı (Türk Tarih Kurumunun), yön adlarının yazım kuralı (Güneydoğu Anadolu'nun doğusunda), coğrafi yer adlarının yazımı (Çanakkale Boğazı'nın) ve kısaltma eklerinin yazımı (TBMM'nin) doğru uygulanmıştır.
Diğer seçeneklerde başka bir hata bulunmadığından emin olunması sağlanır.

Anahtar Kavram

Dönem ve çağ adlarının büyük harfle yazılması
Soru 22Soru →

Sol sütundaki cümlelerde geçen koyu yazılmış ifadelerin büyük harfle yazılma gerekçelerini, sağ sütundaki TDK kuralları ile doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Gözlemevindeki araştırmacılar bu gece Ay'ın kraterlerini daha net gözlemleyebileceklerini belirttiler.
Bu sosyal sorumluluk projesi Yeşilay Derneği tarafından organize edilmektedir.
Sınav başvurularının son günü 15 Eylül Cuma olarak ilan edildi.
Yoğun sis nedeniyle Zigana Geçidi'nde ulaşım tek şeritten sağlanıyor.

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Eşleştirmede; 'Ay'ın' ifadesi astronomi terimi kuralıyla, 'Yeşilay Derneği' kurum/kuruluş adı kuralıyla, '15 Eylül Cuma' belirli gün ve ay adı kuralıyla, 'Zigana Geçidi' ise yer adından sonra gelen geçit adı kuralıyla eşleşmektedir.
Cümlelerde yer alan koyu yazılmış sözcükler, Türk Dil Kurumu yazım kurallarına uygun olarak büyük harfle başlatılmıştır. 'Ay' sözcüğü gök bilimi terimi olarak kullanıldığından; 'Yeşilay Derneği' bir kurum/kuruluş adı olduğundan; '15 Eylül Cuma' ifadesi belirli bir tarihi belirttiğinden; 'Zigana Geçidi' ise yer adından sonra gelen tür bildiren geçit adı olduğundan büyük harfle yazılmıştır. Eşleştirme bu kurallara göre yapılmıştır.

Adım Adım Çözüm

1
İlk cümlede yer alan 'Ay'ın' sözcüğünün kullanım bağlamı incelenir.
'Ay' sözcüğünün terim (astronomi/gök bilimi) anlamında kullanıldığı tespit edilir.
Gök cismi bildiren ay, dünya, güneş gibi kelimeler terim olarak kullanıldıklarında büyük harfle başlatılır.
2
İkinci cümlede yer alan 'Yeşilay Derneği' ifadesinin yapısı incelenir.
Bu ifadenin bir kuruluş/dernek adı olduğu tespit edilir.
Kurum, kuruluş ve kurul adlarının her kelimesi büyük harfle yazılır.
3
Üçüncü cümlede yer alan '15 Eylül Cuma' ifadesinin yazımı değerlendirilir.
Belirli bir sayısal tarihle (15 sayısı) birlikte kullanılan ay ve gün adlarının büyük harfle yazıldığı görülür.
Belli bir tarihe bağlı olan ay ve gün adları büyük harfle başlar.
4
Dördüncü cümlede yer alan 'Zigana Geçidi' ifadesinin türü incelenir.
Yer adından sonra gelen coğrafi bir geçit adı olduğu tespit edilir.
Coğrafi yer adlarında ilk isimden sonra gelen nehir, göl, dağ, geçit gibi tür bildiren kelimeler büyük harfle başlatılır.

Anahtar Kavram

Büyük Harflerin Yazımı
Soru 23Soru →

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde büyük harflerin yazılışında bir yanlışlık yapılmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Tarihî ticaret yollarının önemli geçiş noktalarından biri olan Gülek geçidi, İç Anadolu'yu Akdeniz'e bağlayan stratejik bir konuma sahiptir.

Cevap

Tarihî ticaret yollarının önemli geçiş noktalarından biri olan Gülek geçidi, İç Anadolu'yu Akdeniz'e bağlayan stratejik bir konuma sahiptir.
Gülek Geçidi ifadesindeki 'Geçidi' sözcüğü, özel yer adına dâhil olan bir coğrafi tür bildiren kelimedir. TDK kuralları uyarınca yer adlarında ilk isimden sonra gelen deniz, göl, dağ, boğaz, geçit vb. tür bildiren ikinci isimlerin büyük harfle başlaması zorunludur. Cümlede bu kurala uyulmayarak 'Gülek geçidi' şeklinde yazılması yazım hatası oluşturmuştur.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerdeki özel isimleri ve bunlara bağlı tür bildiren sözcükleri tespit edin.
Cümlelerde 'Boğaz', 'Türk Dil Kurumu', 'Ağrı Dağı', 'Gülek geçidi', 'İç Anadolu', 'Akdeniz', 'Cumhuriyet Dönemi' ve 'Türk edebiyatı' gibi özel yapılar bulunmaktadır.
Büyük harflerin yazımındaki kuralların doğru uygulanıp uygulanmadığını kontrol etmek için özel isimlerin sınırlarını belirlemek gerekir.
2
Yer adlarında ilk isimden sonra gelen coğrafi tür bildiren (dağ, göl, geçit vb.) kelimelerin büyük harfle yazılması kuralını uygulayın.
'Gülek geçidi' ifadesindeki 'geçidi' sözcüğünün küçük harfle yazıldığı görülmüştür. TDK kurallarına göre bu sözcüğün 'Gülek Geçidi' şeklinde büyük harfle yazılması gerekir.
Özel yer adlarından sonra gelen deniz, göl, dağ, boğaz, geçit gibi coğrafi terimler özel ada dâhil kabul edilerek büyük harfle başlatılmalıdır.

Anahtar Kavram

Yer adlarında ilk isimden sonra gelen deniz, göl, dağ, boğaz, geçit vb. tür bildiren ikinci isimler büyük harfle başlar.
Soru 24Soru →

Aşağıdaki cümlede büyük harflerin yazımıyla ilgili herhangi bir yazım yanlışı yapılmamıştır:

'Son arkeolojik kazılarda, antik çağın en önemli yerleşim yerlerinden biri olan Efes Antik Kenti'nde yeni buluntulara rastlandı.'

Bu cümlenin büyük harflerin yazımı yönünden doğru mu yoksa yanlış mı olduğunu belirleyiniz.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: False

Cevap

Verilen cümlede tarihi çağ ve dönem adlarının büyük harfle yazılması kuralına uyulmayarak 'antik çağın' ifadesi küçük yazılmıştır, bu nedenle cümlede yazım yanlışı bulunmaktadır ve ifade yanlıştır.
Verilen cümlede geçen 'antik çağın' ifadesinde büyük harflerin yazımıyla ilgili bir kural ihlali yapılmıştır. Türk Dil Kurumu kuralları uyarınca çağ ve dönem isimlerinin her sözcüğü büyük harfle başlamalıdır (Antik Çağ'ın). Cümlede bu kurala uyulmadığı için yazım yanlışı yapılmıştır, dolayısıyla ifadenin yanlış olduğu yönündeki değerlendirme doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1
Cümledeki özel adları ve büyük harfle yazılması gereken sözcükleri tespit edin.
Cümlede 'antik çağın' ve 'Efes Antik Kenti'nde' ifadeleri büyük harflerin yazımı yönünden incelenmesi gereken sözcük gruplarıdır.
Yazım kurallarının doğru uygulanıp uygulanmadığını anlamak için potansiyel özel isimleri belirlemek gerekir.
2
Tarihi çağ ve dönem adlarının yazım kuralını uygulayın.
TDK kurallarına göre tarihi olay, çağ ve dönem adları büyük harfle başlar. Bu kural gereği 'antik çağ' ifadesinin 'Antik Çağ' şeklinde yazılması ve gelen çekim ekinin kesme işaretiyle ayrılarak 'Antik Çağ'ın' biçiminde verilmesi gerekir.
Çağ ve dönem adlarının büyük yazılması kuralının ihlal edilip edilmediğini kontrol etmek için.
3
Cümledeki diğer ögelerin yazımını kontrol edin.
'Efes Antik Kenti'nde' yazımı doğrudur; özel adlar büyük harfle başlar ve kurum/kuruluş dışındaki özel adlara gelen çekim ekleri kesme işaretiyle ayrılır.
Cümlede başka bir yazım hatası olup olmadığını teyit etmek için.

Anahtar Kavram

Tarihi olay, çağ ve dönem adlarının her sözcüğü büyük harfle başlar.
Soru 25Soru →

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde büyük harflerin kullanımıyla ilgili bir yaz��m yanlışı yapılmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Son yıllarda yapılan araştırmalar, İç Anadolu'nun Kuzey'inde yer alan sulak alanların hızla daraldığını göstermektedir.

Cevap

İç Anadolu'nun Kuzey'inde ifadesinin yer aldığı seçenek doğru cevaptır. Bu cümlede yön bildiren 'kuzey' sözcüğü özel isimden sonra geldiği için küçük harfle başlamalı ve kesme işaretiyle ayrılmamalıdır. Doğru yazımı 'İç Anadolu'nun kuzeyinde' şeklinde olmalıdır.
Yön bildiren sözcükler, özel isimlerin arkasından geldiklerinde küçük harfle yazılırlar. Bu nedenle 'İç Anadolu'nun Kuzey'inde' ifadesinde geçen 'Kuzey' kelimesi büyük harfle yazılmamalı ve kesme işaretiyle ayrılmamalıdır. Doğrusu 'İç Anadolu'nun kuzeyinde' olmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Seçeneklerde büyük harfle yazılmış kelimeleri ve ilgili kuralları belirlemek.
Belirlenen kelimeler ve kurallar: Resmî Gazete (özel isim istisnası), Türk Dili dergisi (dergi adı küçük yazılır), nisan (belirli tarih içermeyen ay adları küçük yazılır), İç Anadolu'nun Kuzey'inde (yön adlarının yazımı), Avukat Hasan Bey (unvanlar büyük yazılır), Kültür ve Turizm Bakanlığı (kurum adı ve ek kuralı).
Her seçenekteki büyük harf kullanımının TDK kurallarına uygunluğunu denetlemek.
2
Yön bildiren sözcüklerin yazım kuralını kontrol etmek.
TDK kurallarına göre; yön adları tek başlarına veya özel isimden sonra kullanıldıklarında küçük harfle başlar. 'İç Anadolu'nun Kuzey'inde' ifadesinde yön adı özel isimden sonra gelmiştir ve küçük harfle ('kuzeyinde') yazılmalıdır.
Hatalı yazımın hangi kuralın ihlal edilmesinden kaynaklandığını saptamak.
3
Diğer seçeneklerdeki potansiyel tuzakların doğruluğunu teyit etmek.
Resmî Gazete'nin büyük yazılması, Kültür ve Turizm Bakanlığının ekinde kesme işareti kullanılmaması gibi kullanımların tamamen doğru olduğu belirlenir.
Sorunun tek bir net cevabı olduğundan emin olmak.

Anahtar Kavram

Büyük Harflerin Yazım Kuralları
Tahmini Süre:1m 30s
ÖncekiSayfa 2 / 2
Büyük Harflerin Yazımı Alıştırma Soruları — YKS TYT (Temel Yeterlilik Testi) — Sayfa 2 | Examkin