Question

Difficulty: MediumParagraf Oluşturma

I. Diğer tüm duyusal bilgiler beyne ulaşmadan önce talamus adı verilen bir tür yönlendirme merkezinde işlenir.
II. Ancak koku duyusu bu istasyonu tamamen atlayarak doğrudan beynin koku soğanına ve oradan da hafıza ile duyguların yönetildiği bölgelere ulaşır.
III. Bu doğrudan bağlantı, geçmişe ait bir kokunun bizi anında o anı yaşayan çocukluğumuza veya eski bir anımıza götürmesini açıklar.
IV. İnsan hafızasının en güçlü tetikleyicilerinden biri olan koku, diğer duyularımıza kıyasla geçmişe dair çok daha canlı anıları canlandırma gücüne sahiptir.
V. Nitekim amigdala ve hipokampus gibi duygu ve bellek merkezleriyle kurulan bu yakın temas, kokuların zihnimizde yarattığı güçlü duygusal etkiyi de beraberinde getirir.

Yukarıdaki numaralanmış cümleler anlamlı bir bütün oluşturacak biçimde sıralandığında hangisi baştan üçüncü olur?

  1. A
    I
  2. IIAnswer
  3. C
    III
  4. D
    IV
  5. E
    V

Answer

Anlamlı bir bütün oluşturacak şekilde sıralandığında baştan üçüncü cümle II numaralı cümle olur.
Verilen cümleler anlam akışına göre sıralandığında IV - I - II - V - III sırası elde edilir. Bu sıralamada ilk olarak kokunun güçlü bellek tetikleyici özelliği vurgulanır (IV). Ardından genel duyusal bilgilerin talamusta işlendiği söylenir (I). 'Ancak' bağlacıyla başlayan cümle, koku duyusunun bu talamus istasyonunu atladığını belirtir (II). Bu durumun amigdala ve hipokampusla kurduğu yakın temas vurgulanır (V) ve son olarak bu doğrudan bağlantının kokuların bizi geçmişe götürmesindeki rolü açıklanarak paragraf tamamlanır (III). Dolayısıyla baştan üçüncü cümle II numaralı cümle olur.

Step-by-Step Solution

1
Paragrafın giriş cümlesi tespit edilir.
IV numaralı cümle, herhangi bir kendinden önceki cümleye referans veren bağlayıcı unsur içermediği ve konuyu genel olarak tanıttığı için giriş cümlesidir.
Paragraf oluşturulurken ilk adım, anlamsal olarak bağımsız ve konuyu başlatan cümleyi bulmaktır.
2
Giriş cümlesinden sonra gelebilecek mantıksal devam cümlesi bulunur.
I numaralı cümle, koku duyusunun diğer duyularla karşılaştırılması yönündeki mantıksal akışı sürdürür ve genel duyusal bilginin işlenme merkezi olan talamusu tanıtır.
Giriş cümlesindeki karşılaştırma ifadesini desteklemek için diğer duyuların işleyiş şekli açıklanmalıdır.
3
Anahtar kelimeler ve zamirler takip edilerek bir sonraki cümle belirlenir.
II numaralı cümle, 'bu istasyon' ifadesiyle I numaralı cümledeki 'talamus' yönlendirme merkezine gönderme yaparak akışı devralır. Bu cümle baştan üçüncü sıradadır.
Metin içi dil bilgisel ve anlamsal köprüler (istasyon -> talamus) ardışık cümleleri belirlemede en güçlü kanıttır.
4
Geriye kalan cümlelerin mantıksal sıralaması tamamlanır.
V numaralı cümle 'bu yakın temas' ifadesiyle II numaralı cümledeki anatomik bölgelere gönderme yapar (baştan dördüncü). III numaralı cümle ise 'Bu doğrudan bağlantı' diyerek tüm süreci özetler ve konuyu giriş cümlesine bağlayarak sonlandırır (baştan beşinci).
Metnin tamamında tutarlı bir anlamsal bütünlük kurmak için kalan cümleler de bağlayıcı ögelerine göre sıralanmalıdır.

Key Concept

Paragrafta anlam akışı, giriş cümlesinin tespiti ve cümleler arası geçişi sağlayan bağlayıcı ögelerin (zamirler, bağlaçlar, işaret sıfatları) takibi.

Hints

1
Cümlelerin ilk kelimelerine ve bağlayıcı ifadelere (ancak, nitekim, bu doğrudan bağlantı vb.) dikkat ederek kendisinden önce bir açıklama gerektirmeyen bağımsız cümleyi (giriş cümlesini) bulun.
2
Giriş cümlesi IV numaralı cümledir. I numaralı cümledeki 'talamus' kelimesi ile II numaralı cümledeki 'bu istasyon' ifadesi arasındaki anlamsal köprüyü kurarak sıralamayı oluşturmaya çalışın.

Practice More

Benzer paragraf oluşturma sorularında özellikle 'bu', 'şu', 'böylece', 'nitekim', 'oysa' gibi işaret ve bağlama kelimelerinin bir önceki cümlede hangi kavrama karşılık geldiğini çizerek çalışmak hızınızı artıracaktır.

Alternative Method

Cümleleri sıralarken 'ikili gruplar' oluşturabilirsiniz. Örneğin, I numaralı cümledeki talamus kavramı, II numaralı cümledeki 'bu istasyon' ifadesi ile eşleştiği için (I-II) ayrılmaz bir bütündür. Aynı şekilde II numaralı cümledeki beyin bölgeleri açıklaması V numaralı cümledeki 'bu yakın temas' ile bağlandığından (II-V) grubu oluşur. Bu grupları birleştirdiğinizde anlamlı sıralamaya ulaşmak kolaylaşır.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question