Question

Difficulty: Very hard1876 Kanun-i Esasi

18761876 tarihli Kanun-i Esasi'nin orijinal metni uyarınca; Heyet-i Vükela üyelerinin, Mahkeme-i Temyiz başkan ve üyelerinin görev suçlarını ve Padişah'a karşı işlenen cürümleri yargılamakla görevli olan Divan-ı Ali (Yüce Divan) hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Heyet-i Ayan, Şura-yı Devlet ve Mahkeme-i Temyiz'den onar üye olmak üzere toplam otuz kişiden oluşur; soruşturma aşaması için 'Divan-ı İthamiye', yargılama aşaması için ise 'Meclis-i Hüküm' şeklinde iki heyete ayrılır.Answer
  2. B
    Sadece Heyet-i Ayan üyeleri arasından Padişah tarafından seçilen yedi üyeden teşekkül eder ve her yılın başında Meclis-i Umumi ile birlikte açılan sürekli bir yüksek mahkeme organıdır.
  3. C
    Kararları kesin olup herhangi bir makamın onayına tabi değildir; üyelerinin tamamı doğrudan Meclis-i Mebusan tarafından gizli oyla seçilen hukukçulardan oluşur.
  4. D
    Bakanların hem görev suçlarını hem de şahsi hukuk uyuşmazlıklarını karara bağlamakla görevli olup Şura-yı Devlet bünyesinde yer alan bir istinaf komisyonu niteliğindedir.
  5. E
    19091909 anayasa değişiklikleri ile Padişah'ın yargı üzerindeki etkisini kırmak amacıyla kaldırılmış ve bu görev doğrudan Mahkeme-i Temyiz'e devredilmiştir.

Answer

Divan-ı Ali, Heyet-i Ayan, Şura-yı Devlet ve Mahkeme-i Temyiz'den onar üye ile toplam 30 kişiden oluşur ve bünyesinde Divan-ı İthamiye (9 kişi) ile Meclis-i Hüküm (21 kişi) olmak üzere iki alt kurul barındırır.
Doğru seçenek, 1876 Kanun-i Esasi'nin 92 ve 93. maddelerinde belirtilen teknik ayrıntıları tam olarak yansıtmaktadır. Divan-ı Ali; Ayan, Şura-yı Devlet ve Temyiz mahkemesinden gelen 30 üyeden oluşur. Soruşturmayı yürüten 9 kişilik heyete 'Divan-ı İthamiye', nihai hükmü veren 21 kişilik heyete ise 'Meclis-i Hüküm' denir. Bu yapı, Osmanlı hukuk sistemindeki 'Yüce Divan' modelinin en ayırt edici özelliğidir.

Step-by-Step Solution

1
1876 Kanun-i Esasi'nin yargı bölümü incelenmelidir.
92. madde uyarınca Divan-ı Ali'nin üye sayısının 30 olduğu ve bu üyelerin Ayan, Şura-yı Devlet (Danıştay) ve Mahkeme-i Temyiz'den (Yargıtay) eşit olarak (10'ar kişi) seçileceği görülür.
Yüksek yargılamanın hem siyasi hem de hukuki temsilini sağlamak.
2
Divan-ı Ali'nin çalışma usulü analiz edilmelidir.
93. maddeye göre mahkeme ikiye ayrılır: İddianameyi hazırlayan 'Divan-ı İthamiye' (9 üye) ve kararı veren 'Meclis-i Hüküm' (21 üye).
Yargılama öncesi bir ön soruşturma ve suçlama mekanizması oluşturmak.
3
Mahkemenin statüsü değerlendirilmelidir.
Mahkeme sürekli değil, sadece yargılanacak bir suç ortaya çıktığında Padişah'ın emriyle toplanan geçici (ad hoc) bir yapıdır.
Yürütme üzerindeki yargı denetiminin dönemin mutlakiyetçi etkileriyle sınırlı kalması.

Key Concept

Divan-ı Ali'nin (Yüce Divan) Yapısal ve Fonksiyonel Analizi

Hints

1
Bu yüksek mahkemenin üye sayısı ve üyelerinin hangi üç farklı kurumdan geldiğine odaklanın.
2
Mahkemenin soruşturma ve hüküm aşamaları için farklı isimlerle anılan alt kurulları olduğunu hatırlayın.
3
Toplam 30 üyeden oluşan bu yapıda üyeler 10+10+10 şeklinde dağılırken, kurullar 9 ve 21 kişi olarak bölünmüştür.

Practice More

1909 değişikliklerinden sonra bakanların Meclis-i Mebusan karşısındaki siyasi sorumluluğu ile Divan-ı Ali'deki hukuki sorumluluğu arasındaki farkları inceleyin.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question