Question

Difficulty: Very hard1921 Anayasası (Teşkilat-ı Esasiye)

19211921 Teşkilat-ı Esasiye Kanunu, milli egemenlik ilkesini ilk kez hukuki bir metne dönüştürürken devletin yönetimini "Meclis Hükûmeti Sistemi" üzerine kurmuştur. Bu anayasanın **19231923 yılındaki köklü değişikliklerden önceki orijinal hükümleri** dikkate alındığında; yasama ve yürütme erklerinin birleşimi ile yürütme organının başındaki makamın hukuki statüsüne dair aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Yasama ve yürütme erkleri "yumuşak güçler ayrılığı" ilkesi gereği meclis denetimindeki farklı heyetlerce icra edilmektedir.
  2. Meclis Başkanı aynı zamanda İcra Vekilleri Heyeti'nin (hükümetin) de başkanıdır ve anayasada ayrı bir devlet başkanlığı makamı öngörülmemiştir.Answer
  3. C
    Cumhurbaşkanlığı makamı meclisin manevi kişiliğini temsil etmek üzere en yetkili icra makamı olarak anayasal statüye kavuşturulmuştur.
  4. D
    Yürütme yetkisi padişah tarafından seçilen bir sadrazam ve meclis dışından oluşturulan bakanlar kurulu tarafından yürütülmektedir.
  5. E
    Bakanlar Kurulu üyeleri halk tarafından doğrudan seçilerek meclis karşısında siyasi sorumlu hale getirilmiştir.

Answer

Meclis Başkanı'nın aynı zamanda hükümetin de başkanı olduğu ve devlet başkanlığı makamının bulunmadığı düzenleme doğrudur.
19211921 Anayasası'nın orijinal yapısında güçler birliği ve meclis hükümeti sistemi hakimdir. Bu sisteme göre yasama ve yürütme erkleri mecliste toplanmıştır. Anayasa'nın 9uncu9^{uncu} maddesi açıkça "Büyük Millet Meclisi Reisi, İcra Vekilleri Heyetinin de reisidir" hükmünü içerir. Ayrıca, Cumhuriyet'in ilan edildiği 2929 Ekim 19231923 tarihine kadar anayasada bir 'Devlet Başkanı' makamı tanımlanmamıştır; devletin temsili meclis başkanlığı üzerinden yürütülmüştür.

Step-by-Step Solution

1
Anayasa'nın kabul edildiği dönemin yönetim sistemini analiz et.
19211921 Teşkilat-ı Esasiye Kanunu, Meclis Hükümeti sistemini benimsemiştir.
Savaş dönemi koşullarında hızlı karar alabilmek için güçler birliği ilkesi tercih edilmiştir.
2
Yürütme organının (İcra Vekilleri Heyeti) yapısını incele.
Meclis, bakanları kendi içinden tek tek seçer.
Meclisin üstünlüğü ilkesi gereği yürütme, meclisin bir alt komisyonu gibi çalışır.
3
Hükümet başkanlığı ve devlet başkanlığı ayrımını kontrol et.
Meclis Başkanı, 9uncu9^{uncu} madde uyarınca hükümetin (İcra Vekilleri Heyeti) de başkanıdır.
Sistemde yasama ve yürütme iç içe geçtiği için meclis lideri aynı zamanda yürütme lideridir.
4
19231923 öncesi ve sonrası farkını ayırt et.
Cumhurbaşkanlığı (Devlet Başkanlığı) makamı orijinal metinde yer almaz.
Devletin rejiminin adı (Cumhuriyet) henüz konulmadığı için devlet başkanlığı makamı hukuken boş bırakılmıştır.

Key Concept

Meclis Hükümeti Sistemi ve Güçler Birliği

Hints

1
19211921 Anayasası'ndaki "Meclis Hükûmeti Sistemi" kavramını ve yasama-yürütme ilişkisini hatırlayın.
2
Türkiye'de Cumhuriyet'in hangi tarihte ilan edildiğini ve "Cumhurbaşkanlığı" makamının bu tarihten önce var olup olmadığını düşünün.
3
19211921 Anayasası'na göre meclis başkanının, bakanlar kurulunun (İcra Vekilleri Heyeti) üzerindeki hukuki statüsünü değerlendirin.

Practice More

1921 Anayasası'ndaki 1923 değişikliklerinin (hükümet bunalımı sonrası kabine sistemine geçiş) sonuçlarını inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question