Türkiye'nin ekonomik coğrafya özellikleri dikkate alındığında; hayvancılık faaliyetlerinin bölgesel dağılışı ve orman varlığının yapısal karakteristikleri, doğal çevre ile beşerî faaliyetlerin dinamik bir etkileşimini yansıtır.
Buna göre, Türkiye'de hayvancılık ve ormancılık faaliyetleri ile ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi coğrafi ilkeler bakımından yanlıştır?
- Aİç Anadolu'da şeker pancarı tarımının yoğun olduğu Konya ve Eskişehir gibi illerde büyükbaş besi hayvancılığının gelişmiş olması; şeker fabrikalarından elde edilen küspenin hammaddeye yakınlık ilkesi çerçevesinde yem olarak kullanılmasıyla açıklanır.
- BKıl keçisi yetiştiriciliğinin devlet tarafından belirli alanlarda sınırlandırılması; bu faaliyetin özellikle Akdeniz kuşağındaki kızılçam ormanlarının genç sürgünlerine zarar vermesini engellemeye yönelik ekolojik bir koruma politikasıdır.
- CKaradeniz kıyı kuşağında orman alt sınırının deniz seviyesinden başlaması bölgedeki yüksek nemlilik ve düzenli yağış rejimiyle ilgiliyken; Akdeniz’den Karadeniz’e gidildikçe orman üst sınırının alçalması enlem-sıcaklık ilişkisinin bir sonucudur.
- DTürkiye'de kültür balıkçılığı üretiminde Ege kıyılarının (Muğla ve Aydın) lider konumda olması; bölgenin girintili çıkıntılı kıyı yapısının ve rüzgârdan korunaklı koyların varlığının sağladığı uygun jeomorfolojik koşullara dayanır.
- Doğu Karadeniz'de dağ yamaçları boyunca ormanların deniz seviyesinden zirveye doğru geniş yapraklı, karışık ve iğne yapraklı şeklinde kuşaklar oluşturması; enlem etkisine bağlı olarak sıcaklığın düzenli azalmasının bir sonucu olup matematik konumla ilgilidir.Answer
Answer
Doğu Karadeniz'de dağ yamaçları boyunca ormanların dikey yönde kuşaklar oluşturması, yükselti (özel konum) etkisidir.
Doğu Karadeniz'de veya Türkiye'nin herhangi bir yerindeki bir dağ yamacı boyunca bitki örtüsünün geniş yapraklı, karışık ve iğne yapraklı şeklinde katmanlar oluşturması 'dikey yönde kuşaklaşma' olarak adlandırılır. Bu durumun temel nedeni yükseltiye bağlı olarak sıcaklığın azalmasıdır. Yükselti faktörü ise Türkiye'nin özel konum özellikleri arasında yer alır. Matematik konum (enlem) ise Akdeniz'deki ormanların genel yapısı ile Karadeniz'deki ormanların genel yapısı arasındaki farkı veya orman üst sınırının güneyden kuzeye doğru alçalmasını açıklar.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Bitki örtüsünün dikey kuşaklaşmasında yükselti (özel konum) ile enlem (matematik konum) farkı.
Hints
1
Bir dağın yamacı boyunca yukarı çıkarken sıcaklığın değişmesi ile bir şehirden daha kuzeydeki bir şehre giderken sıcaklığın değişmesi farklı nedenlere dayanır.
2
Matematik konum sadece paralel (enlem) ve meridyenlerle açıklanan durumlardır. Yer şekilleri ve yükselti ise her zaman özel konum başlığı altında incelenir.
3
Dikey kuşaklaşma 'Yükselti' ile ilgilidir. İğne yapraklı ormanların zirvede olması yükselti arttıkça havanın soğumasından kaynaklanır.
Practice More
Türkiye'de orman üst sınırının Karadeniz kıyılarında yaklaşık m iken Doğu Anadolu'da m'ye kadar çıkmasının nedenlerini (enlem vs. karasallık) inceleyiniz.
Alternative Method
Eleme yöntemi kullanılırken seçeneklerdeki neden-sonuç ilişkileri sorgulanmalıdır: Hammadde-Sanayi (A), Çevre Politikası (B), Nem-Sıcaklık Sınırı (C) ve Yer Şekilleri-Balıkçılık (D) eşleşmeleri Türkiye coğrafyasının temel doğrularıdır. Hatalı olan seçenek, sıcaklık düşüşünün kaynağını (yükselti yerine enlem) yanlış tanımlamıştır.
Estimated Time:3m 0s