Question

Difficulty: MediumKısaltmaların Yazımı

Bir kamu personeli adayının resmî bir mülakat için hazırladığı dilekçe taslağında yer alan aşağıdaki cümlelerin hangisinde kısaltmaların yazımıyla ilgili bir yazım yanlışı yapılmıştır?

  1. A
    Üniversite bitirme tezimi İng.den Türkçeye çevirerek akademik bir dergide yayımlattım.
  2. Staj dönemim boyunca SGK'da kayıtlı olan sigortalı verilerinin girişini sağladım.Answer
  3. C
    Lisans eğitimim sırasında 50 kglık50\ kg'lık numune toplama çalışmalarında aktif görev aldım.
  4. D
    Akademik kariyer hedefim doğrultusunda Prof.un yürüttüğü araştırma projesine dâhil oldum.
  5. E
    TÜBİTAK'ın düzenlediği bilimsel proje yarışmalarında kurumumu başarıyla temsil ettim.

Answer

Sosyal Güvenlik Kurumu'nun kısaltması olan 'SGK' ifadesine getirilen ekin 'SGK'da' şeklinde yazılması yanlıştır; doğru yazım 'SGK'de' olmalıdır.
Doğru cevap olan 'SGK'da' ifadesindeki yanlışlık, büyük harfli kısaltmalara getirilen eklerin kısaltmanın son harfinin okunuşuna göre belirlenmesi kuralından kaynaklanmaktadır. Türkçede 'K' harfi 'ke' olarak okunduğu için kısaltma 'Se-Ge-Ke' şeklinde telaffuz edilir ve getirilen ek ince ünlü uyumuna uyarak '-de' olmalıdır. 'SGK'da' yazımı, harfin 'ka' şeklinde yanlış okunmasından kaynaklanan bir hatadır.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki kısaltmaların türlerini belirle.
Büyük harfli (SGK, TÜBİTAK), küçük harfli/ölçü (kg) ve noktalı unvan/dil (İng., Prof.) kısaltmaları tespit edildi.
Her kısaltma türünün kendine has ek getirme kuralları vardır.
2
Büyük harfli kısaltmalara getirilen ekleri denetle.
SGK'da yazımı incelendiğinde 'K' harfinin yanlış okunduğu görüldü.
Türkçede 'ka' sesi yoktur, ünsüz harfler 'e' sesiyle okunur (Se-Ge-Ke).
3
Noktalı kısaltmalarda kesme işareti kullanımını kontrol et.
İng.den ve Prof.un örneklerinde kesme kullanılmadığı onaylandı.
TDK kurallarına göre sonunda nokta bulunan kısaltmalar ek alırken kesme işaretiyle ayrılmaz.
4
Yanlış seçeneği belirle.
SGK'da ifadesi 'SGK'de' olması gerektiği için yanlışlık yapılmıştır.
Kısaltmanın son harfi olan 'K' (ke) sesi, ince ünlüyle biten '-de' ekini gerektirir.

Key Concept

Kısaltmalara getirilen eklerin belirlenmesinde kısaltmanın türü (büyük/küçük harf) ve noktalama işaretleri belirleyicidir.

Hints

1
Cümlelerdeki büyük harfli kısaltmaların son harflerini Türkçedeki okunuş kurallarına göre seslendirmeyi deneyin.
2
Türkçede 'ka' diye bir harf okunuşu olmadığını, tüm sessiz harflerin yanına 'e' getirilerek okunduğunu hatırlayın (Ke, Le, Me gibi).
3
Noktalı kısaltmalarda (İng., vb., Alm.) ek gelirken kesme işareti kullanılmadığını, ancak küçük harfli ölçü birimlerinde (kg, cm) kelime okunuşunun esas alındığını unutmayın.

Practice More

Üst işaretli kısaltmaların (m², cm³) ek alırken kesme işareti kullanıp kullanmadığını TDK güncel kurallarından kontrol edebilirsiniz.

Alternative Method

Kısaltmanın türüne göre bir kontrol listesi oluşturabilirsiniz: 1. Büyük harf mi? (Son harf okunuşu), 2. Küçük harf ölçü mü? (Kelime okunuşu), 3. Noktalı mı? (Kesme yok).
Estimated Time:45s
Rate this question