Question

Difficulty: HardII. Dünya Savaşı

II. Dünya Savaşı sırasında Türkiye'nin izlediği 'aktif tarafsızlık' politikası, savaşın farklı evrelerinde farklı stratejik manevralar gerektirmiştir. 1943 yılındaki Tahran Konferansı'nda Müttefiklerin 'fiilen savaşa girme' talebini ordunun teknik yetersizliğini gerekçe göstererek reddeden Türkiye, 1945 yılındaki Yalta Konferansı kararları üzerine ise herhangi bir askeri şart öne sürmeden Almanya ve Japonya'ya sembolik olarak savaş ilan etmiştir.

Türkiye'nin 1943 yılında savaşa girmeyi 'ertelemesinin' temel nedeni ile 1945 yılında 'sembolik savaş ilanını' kabul etmesinin temel nedeni, sırasıyla aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?

  1. A
    Almanya ile imzalanan Saldırmazlık Paktı'na sadık kalma isteği - Montrö Boğazlar Sözleşmesi'nin hükümlerini koruma amacı
  2. Sovyetler Birliği'nin 'yardım' bahanesiyle ülkeye girme riskinden çekinme - Birleşmiş Milletler'in kurucu üyeleri arasında yer alarak dış tehditlere karşı Batı desteği sağlama amacıAnswer
  3. C
    Milli Korunma Kanunu'nun getirdiği ekonomik yükleri hafifletme çabası - İtalya'nın Akdeniz'deki yayılmacı 'Bizim Deniz' politikasını sona erdirme isteği
  4. D
    İngiltere ve Fransa ile imzalanan 1939 ittifakının geçersiz sayılması - Balkan Antantı ve Sadabat Paktı'nı yeniden canlandırma hedefi
  5. E
    Almanya'nın krom madeni sevkiyatını durdurma tehdidinden korkma - Truman Doktrini yardımlarından yararlanmak için demokratik bir imaj sergileme kaygısı

Answer

Türkiye'nin 1943'te savaşa girmeyi reddetmesinin temelinde Sovyet yayılmacılığından duyulan endişe, 1945'teki sembolik savaş ilanında ise BM kurucu üyeliği ve Batı ittifakına dahil olma stratejisi yatmaktadır.
Doğru cevap olan seçenek, Türkiye'nin 'Güvenlik İkilemi'ni tam olarak yansıtmaktadır. 1943'te savaşa girilmesi, Türkiye'nin Alman işgaline uğraması ve Sovyetler'in 'yardım' bahanesiyle ülkeyi işgal etmesi riskini doğuruyordu. 1945'te ise Almanya'nın yenilgisi kesinleşmiş, asıl tehdit SSCB'nin toprak ve üs talepleri haline gelmiştir. Bu nedenle Türkiye, BM'ye girerek uluslararası koruma sağlamaya çalışmıştır.

Step-by-Step Solution

1
1943 Tahran Konferansı ve Kahire Görüşmeleri'nin diplomatik bağlamını analiz etmek.
Müttefiklerin (İngiltere, ABD ve özellikle SSCB) Türkiye'nin savaşa girmesi için baskı yaptığı, Türkiye'nin ise ordunun donanım eksikliğini 'teknik bir engel' olarak öne sürerek zaman kazandığı görülür.
Bu strateji, Red Army'nin (Sovyet ordusu) Balkanlar'a yerleşmesi ve Türkiye'nin toprak bütünlüğünü tehdit etmesi riskini bertaraf etmeye yöneliktir.
2
1945 Yalta Konferansı kararlarını ve Türkiye'nin tepkisini değerlendirmek.
Yalta'da, 1 Mart 1945'e kadar Mihver devletlere savaş ilan edenlerin Birleşmiş Milletler (BM) kurucu üyesi olabileceği kararlaştırılmıştır.
Türkiye, savaş sonrası oluşacak uluslararası sistemde yalnız kalmamak ve SSCB'nin artan taleplerine (Boğazlar ve Doğu Anadolu) karşı Batı desteği almak için sembolik olarak savaş ilan etmiştir.

Key Concept

II. Dünya Savaşı'nda Türk Dış Politikası ve Denge Siyaseti

Hints

1
Türkiye'nin 1943 ve 1945 kararları arasındaki farkı, 'savaşın galibinin kim olacağı' ve 'savaş sonrası tehdit algısı' üzerinden düşünün.

Practice More

II. Dünya Savaşı sonrası Sovyetler Birliği'nin Türkiye'den toprak ve üs taleplerinin, Türkiye'nin NATO'ya giriş sürecini nasıl etkilediğini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question