Question

Difficulty: EasySözcükte Yapı

Resmî kurumlar arasındaki yazışmalarda dilin doğru kullanımı, herhangi bir anlam karmaşasının önlenmesi açısından hayati önem taşır. Türkçede, kök hâlinde bulunan veya yalnızca çekim eki almış olan sözcüklere "basit sözcük" denir.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde altı çizili sözcük yapım eki almamıştır?

  1. A
    Toplantıya katılan tüm yazılı açıklamalar incelendi.
  2. Kurumdaki tüm müdürler haftalık değerlendirme toplantısına katıldı.Answer
  3. C
    Vatandaşların sunduğu çözüm önerileri kurulda görüşülecek.
  4. D
    Yeni personelin sorumlu olduğu birimler dün ilan edildi.
  5. E
    Daire başkanlığına ait bilgisayar kayıtları kontrol edildi.

Answer

Müdürler sözcüğü, sadece çekim eki (çoğul eki) aldığı için yapıca basittir.
Doğru cevap olan seçenekteki sözcük, "müdür" köküne sadece çokluk eki olan "-ler" ekini almıştır. Çokluk ekleri çekim eki olduğu için sözcüğün yapısını değiştirmez ve sözcük basit kalır.

Step-by-Step Solution

1
Sözcüğün kökünü belirle.
"Müdürler" kelimesinin kökü "müdür" ismidir.
Kelime yapısını analiz etmek için önce anlamlı en küçük parça olan köke inilmelidir.
2
Kelimeye gelen eklerin türünü kontrol et.
"-ler" eki Türkçede çoğul ekidir ve çekim ekleri kategorisindedir.
Çekim ekleri kelimenin anlamını veya türünü değiştirmez, sadece kelimeye durum, çokluk veya zaman gibi anlamlar katar.
3
Yapım eki olup olmadığını sorgula.
Kelimenin anlamını değiştiren bir ek (yapım eki) bulunmamaktadır.
Yapım eki almayan sözcükler yapı bakımından basit kabul edilir.

Key Concept

Basit ve Türemiş Sözcük Ayrımı

Hints

1
Bir sözcüğün basit olması için anlamını değiştiren bir ek (yapım eki) almaması gerekir.
2
Çoğul ekleri (-lar/-ler) ve hal ekleri (-i, -e, -de, -den) kelimenin anlamını değiştirmez, yani çekim ekidir.
3
Seçeneklerdeki sözcükleri 'kök + ek' şeklinde ayırın; hangi sözcüğün eki yeni bir anlam katmıyor?

Practice More

Basit, türemiş ve birleşik sözcükler arasındaki farkları pekiştirmek için günlük dilde sık kullanılan 'kitapçı', 'kalemler' ve 'buzdolabı' gibi kelimeleri analiz edebilirsiniz.

Alternative Method

Sözcüğü kök ve eklerine ayırdıktan sonra, kelimenin son hali ile kökü arasında bir anlam ilişkisi olup olmadığına bakın. Eğer ek geldikten sonra yeni bir kavram ortaya çıkmışsa o bir yapım ekidir.
Estimated Time:45s
Rate this question