Question

Difficulty: HardSon Osmanlı Mebusan Meclisi ve Misak-ı Milli

Son Osmanlı Mebusan Meclisi'nde 2828 Ocak 19201920 tarihinde kabul edilen Misak-ı Millî; Arap toprakları, Batı Trakya ve Elviye-i Selâse'de halk oylaması (referandum) yapılmasını öngörmüş; boğazlar, azınlık hakları, dış borçlar ve kapitülasyonlar konusunda 'tam bağımsızlık' şartlarını dünya kamuoyuna ilan etmiştir. Bu belge, Erzurum ve Sivas Kongreleri'nde alınan kararların bir devamı niteliğinde olmasına rağmen, metinde bu kongrelerin aksine 'ulusal egemenlik' (millî irade) kavramına doğrudan yer verilmemiştir.

Misak-ı Millî beyannamesinde 'ulusal egemenlik' ilkesine yer verilmemesinin temel gerekçesi aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Kararların, meşruiyetini padişah ve saltanat makamından alan Osmanlı Mebusan Meclisi tarafından kabul edilmiş olmasıAnswer
  2. B
    Erzurum ve Sivas Kongreleri'nde alınan 'milli iradeyi hâkim kılmak esastır' kararının Mebusan Meclisi tarafından reddedilmiş olması
  3. C
    Misak-ı Millî'nin sadece azınlık haklarını ve sınırları düzenleyen bölgesel bir ateşkes teklifi olarak hazırlanması
  4. D
    Mondros Ateşkes Antlaşması'nın imzalanmasıyla 'millî irade' ilkesinin hukuken ve fiilen geçersiz kalması
  5. E
    Amasya Genelgesi'nde belirlenen yöntem ve amacın Misak-ı Millî ile tamamen terk edilmek istenmesi

Answer

Misak-ı Millî'de ulusal egemenlik vurgusu yapılmamasının temel nedeni, bu kararların padişah ve saltanat makamına bağlı olan Osmanlı Mebusan Meclisi tarafından kabul edilmiş olmasıdır.
Doğru cevap, kararların alındığı kurumun niteliği ile ilgilidir. Osmanlı Mebusan Meclisi, meşrutiyetle yönetilen bir monarşinin kurumudur. Üyeleri padişaha sadakat yemini etmiş olan bu meclisin, padişahın egemenliğini halka devreden 'ulusal egemenlik' ilkesini kabul etmesi anayasal ve siyasal olarak mümkün değildir. Bu nedenle Misak-ı Millî, sadece 'milli bağımsızlık' (vatanın kurtuluşu) odaklı bir metin olarak kalmıştır.

Step-by-Step Solution

1
Metnin kabul edildiği kurumu analiz edin.
Misak-ı Millî, sivil kongrelerde değil, Osmanlı Devleti'nin resmi parlamentosunda kabul edilmiştir.
Kurumun hukuki kimliği, belgenin dilini ve sınırlarını belirler.
2
Meclis-i Mebusan'ın dayandığı anayasal temeli değerlendirin.
Meclis, Kanun-i Esasi'ye ve dolayısıyla padişahın otoritesine bağlıdır.
Saltanat otoritesine bağlı bir meclisin, padişahın yetkilerini devretmesini öngören 'ulusal egemenlik' kararını resmen ilan etmesi beklenemez.
3
Kongre kararları ile meclis kararlarını karşılaştırın.
Kongreler ihtilalci ve sivil olduğu için rejim değişikliğini (egemenlik) savunabilirken, resmi meclis sadece bağımsızlığı savunabilmiştir.
Milli Mücadele'nin bu aşamasında bağımsızlık (dış) ve egemenlik (iç) hedefleri farklı zeminlerde dile getirilmiştir.

Key Concept

Milli Bağımsızlık ve Milli Egemenlik Ayrımı

Hints

1
Kararların alındığı yerin bir 'saray meclisi' mi yoksa 'ihtilal kongresi' mi olduğunu düşünün.

Practice More

Misak-ı Millî sonrası İstanbul'un işgalinin meclisin dağılmasına ve TBMM'nin açılmasına (ulusal egemenliğin merkezine) nasıl zemin hazırladığını inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question