Question

Difficulty: Hardİsimler (Adlar)

İsimler; cümle içerisindeki görevlerine göre iyelik ve hâl eklerini bir arada alabilirler. Özellikle üçüncü tekil kişi iyelik eki (-ı, -i, -u, -ü / -sı, -si, -su, -sü) almış bir isme belirtme hâl eki (-ı, -i, -u, -ü) getirildiğinde, iki ek arasına 'n' koruyucu ünsüzü (kaynaştırma harfi) girer.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde altı çizili isim hem üçüncü tekil kişi iyelik eki hem de belirtme hâl eki almıştır?

  1. A
    Yolculuk sırasında yanına aldığı büyük çantayı otobüste unutmuş.
  2. B
    Genç sanatçının son sergisi, sanat çevrelerinde büyük yankı uyandırdı.
  3. Şirketin geçen ay duyurduğu yeni vizyonunu tüm çalışanlar kısa sürede benimsedi.Answer
  4. D
    Kışlık yakacak ihtiyacı, valilik tarafından yapılan yardımlarla karşılandı.
  5. E
    Gelecek günler, ülkemiz için çok daha aydınlık ve umut verici olacaktır.

Answer

Vizyonunu sözcüğü, hem iyelik hem de belirtme hâl ekini bir arada barındırmaktadır.
Doğru seçenekte yer alan 'vizyonunu' sözcüğü, 'vizyon' ismine önce 'onun vizyonu' anlamını veren üçüncü tekil kişi iyelik ekini (-u), ardından bu iyelik ekini belirtme hâl ekine (-u) bağlayan 'n' kaynaştırma harfini almıştır. Yapısal olarak 'Vizyon-u-n-u' şeklindedir.

Step-by-Step Solution

1
Altı çizili sözcüklerin köklerini ve türlerini belirleyin.
'Vizyon', 'çanta', 'sergi' ve 'yakacak' isim; 'gelecek' ise bu cümlede sıfattır.
Soruda hem sözcük türünün isim olması hem de belirli ekleri alması şart koşulmuştur.
2
Üçüncü tekil kişi iyelik eki alan sözcükleri tespit edin.
'Vizyonu' (Şirketin vizyonu) ve 'sergisi' (Sanatçının sergisi) iyelik eki almıştır.
Sözcüğün kime veya neye ait olduğunu bildiren ek iyelik ekidir.
3
İyelik ekinden sonra belirtme hâl eki ve 'n' kaynaştırma harfi gelip gelmediğini kontrol edin.
'Vizyonu-n-u' yapısında 'n' kaynaştırma harfi ve sonrasında belirtme hâl eki görülmektedir.
İsim tamlamalarında tamlanan eki (iyelik) üzerine hâl eki geldiğinde 'n' koruyucu ünsüzü kullanılır.

Key Concept

İsimlerde İyelik ve Belirtme Hâl Eki Ayrımı

Hints

1
Bir sözcükte iyelik eki olup olmadığını anlamak için sözcüğün başına 'onun' zamirini getirmeyi deneyin.
2
Üçüncü tekil kişi iyelik ekinden sonra bir hâl eki geldiğinde araya her zaman 'n' kaynaştırma harfi girer; 'y' giriyorsa orada iyelik eki yoktur.
3
Sözcüğü eklerine ayırın: [İsim Kökü] + [İyelik Eki] + n + [Belirtme Hâl Eki] formülünü arayın.

Practice More

İsim tamlamalarındaki tamlanan ekinin aslında bir iyelik eki olduğunu hatırlayarak, belirtme hâl ekiyle arasındaki farkı test eden diğer soruları inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question