Examkin

Question

Difficulty: HardSes Bilgisi

"Küçücük bir umudun peşinden gitmekte kararlıydı; ancak ufkumun daraldığını hissediyordu. Kalbinde sakladığı bu sızı, uykularını kaçırıyordu."

Bu parçada aşağıdaki ses olaylarından hangisi yoktur?

  1. A
    Ünlü düşmesi
  2. B
    Ünsüz benzeşmesi
  3. Ünlü daralmasıAnswer
  4. D
    Ünsüz yumuşaması
  5. E
    Ünsüz türemesi

Answer

Metinde 'bekliyor', 'anlıyor' gibi örneklerde görülen ünlü daralması ses olayına yer verilmemiştir.
Parçada yer alan 'hissediyordu' ve 'kaçırıyordu' sözcüklerinde şimdiki zaman eki (-yor) kullanılmasına rağmen, bu fiillerin gövdeleri geniş ünlüyle bitmediği için (hisset- ve kaçır-) herhangi bir ünlü daralması gerçekleşmemiştir.

Step-by-Step Solution

1
Metindeki kelimelerin kök ve eklerini inceleyerek ünlü düşmesini tespit etme
'Ufuk-um' > 'ufkum' ve 'uyu-ku' > 'uyku' kelimelerinde orta hece ünlüsü düşmüştür.
Ünlü ile başlayan ek alan bazı kelimelerde ikinci hecedeki dar ünlü düşer.
2
Ünsüz değişimlerini (yumuşama ve benzeşme) kontrol etme
'Umut-un' > 'umudun' (yumuşama) ve 'gitmek-de' > 'gitmekte' (benzeşme) olayları belirlendi.
Sert ünsüzle biten kelimelere gelen eklerin veya kök sonundaki ünsüzlerin değişimi incelenir.
3
Yardımcı eylemler ve eklerdeki türemeleri inceleme
'His + etmek' birleşiminde 'hissederken' şeklinde bir 's' türemesi (ünsüz türemesi) vardır.
Bazı tek heceli kelimeler ünlüyle başlayan ek veya yardımcı eylem aldığında ünsüz ikizleşmesi görülür.
4
Ünlü daralması olup olmadığını sorgulama
Metindeki 'hissediyordu' ve 'kaçırıyordu' kelimelerinin kökleri 'hisset-' ve 'kaçır-' şeklindedir; geniş ünlüyle bitmedikleri için daralma gerçekleşmez.
Daralma için fiilin 'a' veya 'e' geniş ünlüleriyle bitmesi gerekir.

Key Concept

Ses olaylarının kelime yapısı içinde analizi ve karıştırılan '-yor' eki etkisinin ayırt edilmesi.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question

Topics

Ses Bilgisi

More questions from this topic