Question

Difficulty: MediumSolved 1 times0% correct100% wrongTürkiye'nin Özel Konumu ve Sonuçları

Türkiye'de batıdan doğuya doğru gidildikçe sıcaklık ortalamalarının düşmesi, karın yerde kalma süresinin uzaması ve tarım ürünlerinin olgunlaşma süresinin gecikmesi gibi durumlar gözlemlenir. Bu coğrafi değişimler, yaklaşık aynı enlem üzerinde bulunan İzmir ve Van şehirleri karşılaştırıldığında oldukça belirgin hale gelmektedir.

Buna göre, İzmir ve Van şehirleri arasında görülen bu temel farklılığın temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Ortalama yükseltinin batıdan doğuya artması ve karasallığın şiddetlenmesiAnswer
  2. B
    Güneş ışınlarının Van'a, İzmir'e göre daha dar açıyla gelmesi
  3. C
    Ekvator'a olan kuş uçuşu uzaklıklarının farklılık göstermesi
  4. D
    Van'ın başlangıç meridyenine daha yakın bir konumda yer alması
  5. E
    İzmir'de çizgisel hızın Van'a göre daha fazla olması

Answer

Ortalama yükseltinin batıdan doğuya artması ve karasallığın şiddetlenmesi
Doğru seçenek, Türkiye'nin batısından doğusuna gidildikçe arazinin engebe kazanması ve deniz seviyesinden olan yükseltinin artması ile deniz etkisinin iç kesimlere girememesini (karasallık) ifade etmektedir. Aynı enlemde yer alan İzmir ve Van arasındaki sıcaklık, karın yerde kalma süresi ve tarım ürünlerinin olgunlaşma süresi farkları tamamen bu özel konum unsurlarıyla ilişkilidir.

Step-by-Step Solution

1
Verilen şehirlerin konum özelliklerini analiz et.
İzmir ve Van yaklaşık olarak aynı enlem (3838^{\circ} Kuzey) üzerindedir.
Enlem farkı olsaydı matematik konum (enlem etkisi) aranacaktı.
2
Matematik konum etkisini ele.
Güneş ışınlarının geliş açısı, çizgisel hız ve Ekvator'a uzaklık gibi faktörler her iki şehirde de benzerdir.
Aynı enlemdeki noktalar matematik konum açısından benzer özellikler gösterir.
3
Özel (göreceli) konum faktörlerini değerlendir.
İzmir deniz kıyısında ve yükseltisi azken, Van denizden uzak (karasal) ve yaklaşık 17001700 metre yükseltiye sahiptir.
Batıdan doğuya artan yükselti ve denizden uzaklaşma, sıcaklığın düşmesine ve karasallığın artmasına neden olur.

Key Concept

Özel (Göreceli) Konum ve Yükselti Etkisi

Hints

1
İzmir ve Van'ın haritadaki yerlerini ve yaklaşık enlemlerini düşünün.
2
İki şehir de aynı enlemde olmasına rağmen neden biri kışın çok daha soğuktur?
3
Türkiye'nin genel topoğrafyasını hatırlayın; batıdan doğuya gidildikçe deniz seviyesinden yükseklik nasıl değişir?

Practice More

Farklı enlemlerde olup yükseltinin enlem etkisini tersine çevirdiği 'kış mevsimi sıcaklık anomalileri' (Örneğin Samsun'un Ankara'dan kışın sıcak olması) konusuna göz atabilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question