Question

Difficulty: Medium1982 Anayasası'nın Hazırlanışı ve Özellikleri

1982 Anayasası’nın kabul sürecine ilişkin geçici hükümler ve halkoylaması usulü dikkate alındığında, bu süreci Türk anayasa tarihindeki diğer anayasa yapım süreçlerinden ayıran özgün durum aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Halkoylamasında anayasa metnine verilen 'kabul' oyunun aynı zamanda Milli Güvenlik Konseyi Başkanı’nın Cumhurbaşkanlığı makamına getirilmesini de onaylamış sayılmasıAnswer
  2. B
    Türk siyasi tarihinde anayasanın halkın doğrudan oyuna sunulduğu ilk referandum uygulaması olması
  3. C
    Siyasi partilerin hazırlanan anayasa taslağına yönelik lehte ve aleyhte serbestçe propaganda yapmasına izin verilmesi
  4. D
    Halkoylamasına katılımın isteğe bağlı bırakılarak herhangi bir cezai müeyyidenin öngörülmemiş olması
  5. E
    Kurucu Meclisin sivil kanadı olan Danışma Meclisi tarafından hazırlanan taslağın askeri kanat tarafından değiştirilmeden onaylanması

Answer

Halkoylamasında anayasa metnine verilen 'kabul' oyunun aynı zamanda Milli Güvenlik Konseyi Başkanı’nın Cumhurbaşkanlığı makamına getirilmesini de onaylamış sayılması
1982 Anayasası'nın halkoyuna sunulma süreci, Türk anayasa hukukunda 'bileşik oy' sisteminin uygulandığı tek örnektir. Seçmenler sandığa gittiğinde kullandıkları tek oyla hem anayasayı kabul etmiş hem de Milli Güvenlik Konseyi Başkanı Kenan Evren'i 7 yıllığına Cumhurbaşkanı olarak seçmişlerdir. Bu durum 1982 sürecini, cumhurbaşkanının ayrıca seçildiği veya anayasanın sadece metin olarak oylandığı diğer süreçlerden ayırır.

Step-by-Step Solution

1
1982 Anayasası'nın kabul edildiği 7 Kasım 1982 halkoylamasının hukuki içeriğini analiz etmek.
Bu halkoylamasının 'bileşik oy' (tek oy ile iki karar) mantığına dayandığı tespit edilir.
Anayasanın Geçici 1. maddesi, anayasanın kabulü ile devlet başkanının cumhurbaşkanı seçilmesini birbirine bağlamıştır.
2
Seçeneklerdeki diğer iddiaları (ilk referandum, serbest propaganda, katılım zorunluluğu) tarihi gerçeklerle karşılaştırmak.
1961'in ilk referandum olduğu, propagandanın kısıtlı olduğu ve katılımın zorunlu olduğu bilgileriyle seçenekler elenir.
Soru, süreci diğerlerinden ayıran 'özgün' ve 'doğru' durumu sormaktadır.

Key Concept

Bileşik Oy ve Otomatik Cumhurbaşkanlığı (Geçici 1. Madde)

Hints

1
1982 referandumunda seçmenlerin önüne gelen pusuladaki 'Evet' oyunun birden fazla sonucu vardı.
2
Anayasanın Geçici 1. maddesine göre, anayasanın kabulü ile Kenan Evren'in makamı arasında bir bağ kurulmuştu.

Practice More

1982 Anayasası'nın neden 'sert' ve 'kazuistik' bir yapıda olduğunu inceleyiniz.
Estimated Time:50s
Rate this question