Question

Difficulty: Medium31 Mart Vakası

Osmanlı Devleti'nde 19091909 yılında mevcut anayasal düzene ve meşrutiyet rejimine karşı çıkan 3131 Mart Vakası, Selanik'ten gelen Hareket Ordusu tarafından bastırılmıştır. Bu isyanın bastırılmasının ardından Meclis-i Mebusan'ın aldığı karar doğrultusunda gerçekleşen ve Osmanlı siyasi tarihinde bir ilk olan gelişme aşağıdakilerden hangisidir?

  1. IIII. Abdülhamid'in tahttan indirilerek yerine VV. Mehmed Reşad'ın padişah ilan edilmesiAnswer
  2. B
    Bâb-ı Âli Baskını ile İttihat ve Terakki Cemiyeti'nin hükümeti devirerek yönetime el koyması
  3. C
    Kanun-i Esasi'nin ilk kez yürürlüğe konularak halkın yönetime dahil edilmesi
  4. D
    Tanzimat Fermanı'nın ilanıyla padişahın yetkilerinin ilk kez kendi rızasıyla kısıtlanması
  5. E
    Duyun-u Umumiye İdaresi'nin kurularak Osmanlı ekonomisinin dış denetime açılması

Answer

IIII. Abdülhamid'in tahttan indirilmesi ve VV. Mehmed Reşad'ın padişah ilan edilmesi
3131 Mart Vakası'nın bastırılmasından sonra Meclis-i Mebusan toplanarak bir fetva ve meclis kararı ile IIII. Abdülhamid'in tahttan indirilmesine, yerine kardeşi VV. Mehmed Reşad'ın getirilmesine karar vermiştir. Bu durum, meclis iradesinin padişahlık makamı üzerindeki üstünlüğünü gösteren sembolik ve siyasi bir dönüm noktasıdır.

Step-by-Step Solution

1
3131 Mart Vakası'nın niteliğini analiz etmek
İsyanın mevcut anayasal rejime (Meşrutiyet) karşı gerici (irticairtica) bir hareket olduğu saptanır.
Olayın rejim karşıtı olması, bastırılmasından sonra rejimi korumaya yönelik radikal kararlar alınmasını gerektirmiştir.
2
Hareket Ordusu'nun rolünü değerlendirmek
Mahmut Şevket Paşa komutasındaki ordunun İstanbul'da kontrolü sağladığı belirlenir.
Ordunun müdahalesi, sivil otorite olan Meclis'in güven içinde karar alabileceği ortamı yaratmıştır.
3
Siyasi sonucu tespit etmek
Meclis-i Mebusan'ın hal kararı (tahttan indirme) ile padişah değişikliğine gitmesi belirlenir.
Osmanlı tarihinde ilk kez bir padişah, milli iradeyi temsil eden bir meclis kararıyla tahttan indirilmiştir.

Key Concept

3131 Mart Vakası ve Sonuçları

Hints

1
İsyanın bastırılmasından sonra devletin en üst makamı olan padişahlık koltuğunda bir değişim yaşandığını hatırlayın.
2
Hareket Ordusu'nun müdahalesi sonrası Meclis-i Mebusan'ın aldığı 'hal' (tahttan indirme) kararı Osmanlı tarihinde bir ilktir.
3
Bu gelişme ile IIII. Abdülhamid dönemi sona ermiş ve İttihat ve Terakki'nin desteklediği VV. Mehmed Reşad tahta çıkmıştır.

Practice More

19091909 Anayasa Değişiklikleri'nin padişah yetkilerini nasıl kısıtladığı konusuna göz atarak bu sürecin hukuki boyutunu pekiştirebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question