Türkiye’de iklimin çeşitlilik göstermesinde engebeli yer şekilleri ve dağların uzanış doğrultusu belirleyici bir rol oynar. Ege Bölgesi'nde dağlar genellikle kıyıya dik uzandığı için denizel etki iç kesimlere kadar sokulabilir. Ancak Muğla çevresindeki Menteşe Yöresi, Ege kıyı kuşağında yer almasına rağmen yer şekillerinin uzanış doğrultusu bakımından bölgenin geri kalanından farklılık gösterir. Bu durum, yörenin iklim elemanları üzerinde, özellikle de yıllık yağış miktarı üzerinde doğrudan etkili olmuştur.
Buna göre, Menteşe Yöresi'nin Ege Bölgesi'ndeki diğer kıyı kesimlerine göre yıllık ortalama yağış miktarının daha fazla olmasının temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
- ABölgenin matematik konumundan dolayı enlem etkisine daha açık olması
- Dağların kıyı çizgisine paralel uzanarak nemli hava kütlelerinin yükselip yoğunlaşmasına neden olmasıAnswer
- CIsınan hava kütlelerinin dikey yönde hareket etmesiyle oluşan konveksiyonel yağışların yaygınlığı
- DBölgenin yıl boyunca dinamik alçak basınç merkezlerinin etkisi altında kalması
- EBitki örtüsünün gür olması nedeniyle terleme yoluyla atmosfere verilen nemin artması
Answer
Menteşe Yöresi'nde dağların kıyıya paralel uzanması sonucunda denizden gelen nemli hava kütlelerinin yükselerek yamaç (orografik) yağışları bırakmasıdır.
Menteşe Yöresi'nde (Muğla ve çevresi) dağlar, Ege Bölgesi'nin genelinin aksine kıyı çizgisine paralel bir uzanış sergiler. Bu durum, Ege Denizi üzerinden gelen nemli hava kütlelerinin iç kesimlere girmesini engeller ve bu kütlelerin dağ yamaçları boyunca yükselerek yoğunlaşmasına, dolayısıyla bol miktarda orografik (yamaç) yağış bırakmasına neden olur. Bu nedenle Muğla, çevresindeki İzmir veya Aydın gibi merkezlere göre çok daha fazla yıllık yağış alır.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Dağların kıyı çizgisine göre uzanış doğrultusunun (Paralel vs Dik) yağış miktarı ve denizel etkinin yayılımı üzerindeki etkisi.
Hints
1
Ege Bölgesi'nde dağların denize dik uzanması kuralının tek istisnasını hatırlayın.
2
Muğla çevresindeki dağların kıyıya olan konumu, Karadeniz ve Akdeniz'deki dağların konumuna benzerlik gösterir.
3
Denizden gelen nemli havanın bir dağ yamacı boyunca yükselmesi sonucunda oluşan yağış tipine ne denir?
Practice More
Türkiye'de dağların kıyıya paralel uzandığı diğer bölgeleri (Doğu Karadeniz, Batı Toroslar) ve bu durumun nemlilik üzerindeki etkilerini karşılaştırın.
Estimated Time:1m 15s