Examkin

Question

Difficulty: HardTBMM'nin Genel Görev ve Yetkileri

1982 Anayasası’nda düzenlenen Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin (TBMM) görev ve yetkileri, bu yetkilerin kullanılış usulleri ve anayasal sınırları dikkate alındığında, aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Bütçe kanunları, Cumhurbaşkanı tarafından bir kez daha görüşülmek üzere Meclise geri gönderilemeyen tek kanun türüdür ve usulüne göre yürürlüğe konulmuş milletlerarası antlaşmalar hakkında Anayasa Mahkemesine başvurulamaz.Answer
  2. B
    Genel ve özel af ilanı, TBMM üye tamsayısının salt çoğunluğu ile alınan bir 'parlamento kararı' niteliğindedir ve bu karara karşı yargı yolu kapalıdır.
  3. C
    Milletlerarası antlaşmaların onaylanması ve yayımlanması yetkisi münhasıran TBMM'ye aittir ve Meclis bu yetkisini bir parlamento kararı ile kullanır.
  4. D
    Para basılmasına ve savaş ilanına karar verilmesi yetkileri, nitelikli çoğunluk gerektiren özel 'kanunlar' aracılığıyla yürütülür ve Cumhurbaşkanı'nın onayına tabidir.
  5. E
    Cumhurbaşkanı, TBMM'den gelen milletlerarası antlaşmaları uygun bulma kanunlarını, bütçe kanunlarında olduğu gibi hiçbir şekilde Meclis'e iade edemez.

Answer

Bütçe kanunları, Cumhurbaşkanı tarafından Meclis'e geri gönderilemeyen tek kanun türüdür ve usulüne göre yürürlüğe konulmuş milletlerarası antlaşmalar hakkında Anayasa Mahkemesi'ne başvurulamaz.
1982 Anayasası'na göre TBMM'nin kabul ettiği kanunlar arasında sadece Bütçe Kanunu Cumhurbaşkanı tarafından veto edilemez. Aynı zamanda Anayasa'nın 90. maddesi uyarınca, usulüne göre yürürlüğe giren milletlerarası antlaşmalar hakkında Anayasa Mahkemesi'ne iptal davası açılması yasaklanmıştır. Bu iki bilgi birleştiğinde doğru seçeneğe ulaşılır.

Step-by-Step Solution

1
TBMM'nin kanun koyma yetkisi kapsamındaki istisnaları analiz edin.
Bütçe Kanunu'nun (Anayasa m.89) Cumhurbaşkanı tarafından veto edilemeyen tek kanun olduğu tespit edilir.
Bütçe sürecinin aksamaması için anayasa koyucu bu özel kuralı getirmiştir.
2
Milletlerarası antlaşmaların hukuki rejimini değerlendirin.
Usulüne göre yürürlüğe konulan antlaşmaların kanun hükmünde olduğu ancak bunlar hakkında AYM'ye gidilemeyeceği (Anayasa m.90) saptanır.
Uluslararası yükümlülüklerin iç hukuk denetimiyle sekteye uğramaması amaçlanmıştır.
3
Diğer yetkilerin (Af, Savaş İlanı vb.) usul ve çoğunluk şartlarını kontrol edin.
Af ilanının kanun (3/5 çoğunluk), savaş ilanının ise parlamento kararı olduğu teyit edilir.
Hukuki form ve nitelik farklarını ayırt etmek doğru cevaba ulaşmayı sağlar.

Key Concept

TBMM'nin Görev ve Yetkilerindeki Form ve Denetim İstisnaları

Hints

1
Anayasa'da hangi kanun türünün veto edilemeyeceğine odaklanın.
2
Milletlerarası antlaşmaların normlar hiyerarşisindeki yerini ve yargısal denetim muafiyetini hatırlayın.
3
Bütçe kanunu veto edilemez; antlaşmalar ise kanun hükmünde olmasına rağmen AYM denetimine kapalıdır.

Practice More

TBMM'nin parlamento kararı ile yaptığı işlemlerden hangileri hakkında Anayasa Mahkemesine başvurulabildiğini araştırınız (İçtüzük, Dokunulmazlık, Milletvekilliğinin Düşmesi).
Estimated Time:2m 0s
Rate this question

Topics

TBMM'nin Genel Görev ve Yetkileri

More questions from this topic