Question

Difficulty: MediumSiyasi Alanda Yapılan İnkılaplar

Milli Mücadele'nin başarıya ulaşmasında büyük pay sahibi olan Kâzım Karabekir, Rauf (Orbay), Ali Fuat (Cebesoy), Refet (Bele) ve Adnan (Adıvar) gibi isimler, 1717 Kasım 19241924 tarihinde Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk muhalefet partisi olan Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası'nı kurmuşlardır. Bu partinin programında "Parti, dini düşünce ve inançlara saygılıdır." maddesine yer verilmiş, ekonomik olarak ise liberalizm benimsenmiştir.

Bu bilgilere göre, Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası'nın kurulmasıyla ilgili aşağıdaki yorumlardan hangisi yapılabilir?

  1. Milli Mücadele'yi yürüten lider kadro arasında siyasi görüş ayrılıkları yaşandığıAnswer
  2. B
    Saltanat ve hilafet sisteminin geri getirilmesi konusunda fikir birliğine varıldığı
  3. C
    Ekonomide devletçilik ilkesinin tüm siyasi partilerce ortak payda olarak kabul edildiği
  4. D
    Anayasal monarşi sistemine dayalı bir devlet yapısının hedeflendiği
  5. E
    Laiklik ilkesinden tamamen vazgeçilerek teokratik bir devlet düzenine dönüldüğü

Answer

Milli Mücadele'yi yürüten lider kadro arasında siyasi görüş ayrılıkları yaşandığı
Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası'nın kurucuları (Kâzım Karabekir, Rauf Orbay gibi isimler), Mustafa Kemal Paşa ile birlikte Milli Mücadele'nin temellerini atan 'lider kadro'dur. Bu kadronun ayrılarak bir muhalefet partisi kurması, savaş bittikten sonra devletin siyasi yapısının inşası ve inkılapların yöntemi konusunda görüş ayrılıklarının (siyasi kopuş) yaşandığının en açık kanıtıdır.

Step-by-Step Solution

1
Kurucu kadroyu analiz etme
Bu isimler Mustafa Kemal Paşa ile Kurtuluş Savaşı'nı yöneten çekirdek kadrodur.
Partiyi kuranların Milli Mücadele'nin en üst düzey komutanları (Kâzım Karabekir, Ali Fuat Cebesoy vb.) olduğunu tespit etmek.
2
Muhalefet partisi kurma eylemini yorumlama
İktidar partisi (CHF) dışında bir parti kurulması, devrimin hızı, yöntemi ve ilkeleri konusunda fikir ayrılığı yaşandığını gösterir.
Aynı kadronun farklı bir çatı altında toplanmasının siyasi anlamını kavramak.
3
Programdaki 'dini inançlara saygılıyız' ve 'liberalizm' ifadelerini değerlendirme
Bu maddeler, inkılapların yöntemine ve ekonomik modele (devletçiliğe karşı liberalizm) bir alternatif sunulduğunun kanıtıdır.
Bu ifadelerin iktidar partisinden hangi noktalarda ayrıldığını belirlemek.

Key Concept

Çok Partili Hayata Geçiş Denemeleri

Hints

1
Partiyi kuran isimlerin Milli Mücadele'deki rollerini düşünün.
2
Bir ülkede muhalefet partisinin kurulması, mevcut yönetimden farklı fikirlerin olduğunu gösterir.
3
Mustafa Kemal Paşa ile Amasya Genelgesi'nden beri beraber olan komutanların ayrılıp yeni bir yol çizmesi 'kadro ayrışması' olarak tanımlanır.

Practice More

Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası'nın kapatılmasına yol açan Takrir-i Sükun Kanunu ve Şeyh Sait İsyanı arasındaki ilişkiyi incelemek bu konuyu pekiştirecektir.

Alternative Method

Eleme yöntemiyle gidilebilir: Eğer kurucular cumhuriyet ismiyle parti kuruyorsa monarşi (D) ve teokrasi (E) seçenekleri elenir. Liberalizm savunulduğu belirtildiği için devletçilik (C) elenir. Saltanat yanlısı olmadıkları bilindiği için (B) elenir.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question