Examkin

Question

Difficulty: HardHatay Sorunu ve Anavatana Katılması

Atatürk Dönemi Türk dış politikasının en önemli başarılarından biri olan Hatay’ın anavatana katılması sürecindeki diplomatik aşamalar ve bölgenin hukuki statüsü dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi doğru bir değerlendirmedir?

  1. 1921 Ankara Antlaşması ile bölgeye tanınan özel yönetim statüsü, Türkiye’nin Milletler Cemiyeti nezdinde savunduğu 'ayrı varlık' (entité distincte) tezinin uluslararası hukuktaki temelini oluşturmuştur.Answer
  2. B
    Milletler Cemiyeti, 1936 yılında bölgedeki Türk nüfusunun çoğunlukta olmasını tek gerekçe göstererek Hatay’ın herhangi bir ara aşama olmaksızın doğrudan Türkiye’ye bağlanmasına karar vermiştir.
  3. C
    Fransa, Avrupa'da yükselen Nazi tehdidine rağmen Suriye üzerindeki manda haklarını korumak amacıyla Hatay'ın bağımsızlığına yönelik tüm Milletler Cemiyeti kararlarını 1939'a kadar veto etmiştir.
  4. D
    Sandler Raporu, Hatay'ın iç işlerinde Suriye'ye, dış işlerinde ise Türkiye'ye bağlı bir özerk yönetim olarak kalmasını öngörerek sorunu kesin olarak çözüme kavuşturmuştur.
  5. E
    Hatay Cumhuriyeti'nin kuruluşu, 1923 Lozan Antlaşması'nda yer alan 'Tartışmalı Bölgelerde Plebisit Yapılması' maddesinin Fransa tarafından kabul edilmesiyle gerçekleşmiştir.

Answer

1921 Ankara Antlaşması ile bölgeye tanınan özel yönetim statüsünün, Türkiye'nin 'ayrı varlık' tezinin hukuki temelini oluşturduğu ifadesi doğrudur.
Doğru seçenek, Hatay Sorunu'nun çözümündeki en kritik hukuki bağı kurmaktadır. 1921 Ankara Antlaşması'nda elde edilen özel statü hakları, Türkiye'nin 1936'da başlattığı diplomatik atağın 'hukuki meşruiyet' kaynağı olmuştur. Milletler Cemiyeti'nde savunulan 'ayrı varlık' tezi, bu antlaşmaya dayandırılmıştır.

Step-by-Step Solution

1
Tarihsel Dayanağın Belirlenmesi
1921 Ankara Antlaşması'nın 7. maddesi ile İskenderun ve Antakya bölgesine özel bir yönetim statüsü (özerklik) tanınmıştır.
Bu madde, bölgenin Suriye'nin genel idari yapısından farklı olduğunu uluslararası bir belgeyle tescil etmiştir.
2
Diplomatik Mücadelenin Başlaması
1936'da Fransa'nın Suriye mandasını bitirme kararı üzerine Türkiye, bu özel statüye dayanarak bölgenin geleceğinin Suriye'ye bırakılamayacağını savunmuştur.
Milletler Cemiyeti'ne başvurulurken 'ayrı varlık' (entité distincte) tezi bu tarihsel statü üzerine inşa edilmiştir.
3
Uluslararası Onay Süreci
Sandler Raporu ile Hatay'ın kendine has bir varlık olduğu kabul edilmiştir.
Bu rapor, 1921'deki hukuki durumun uluslararası toplum tarafından güncellenmiş bir onayı niteliğindedir.

Key Concept

Hatay Sorunu'nun Hukuki Dayanağı ve Diplomatik Süreci

Hints

1
Türkiye'nin Hatay konusundaki haklarını savunurken hangi eski antlaşmayı dayanak gösterdiğini hatırlayın.
2
Sakarya Meydan Muharebesi sonrası imzalanan 1921 Ankara Antlaşması'ndaki özerklik maddesini düşünün.
3
Milletler Cemiyeti raportörü Sandler'in raporunda geçen 'ayrı varlık' ifadesinin hukuki kökeni 1921 yılına dayanmaktadır.

Practice More

Sandler Raporu'nun içeriğini ve Hatay Devleti'nin ilk yöneticilerini (Tayfur Sökmen, Abdurrahman Melek) tekrar edin.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question

Topics

Hatay Sorunu ve Anavatana Katılması

More questions from this topic