Question

Difficulty: Very hardAnayasa Mahkemesi: Kuruluşu ve Üye Seçimi

1982 Anayasası’nın güncel hükümleri uyarınca Anayasa Mahkemesinin kuruluşu, üye seçimi ve üyelerin görev süresi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Mahkeme on beş üyeden oluşur; üyeler kırk beş yaşını doldurmuş, on iki yıl süreyle seçilen ve bir kez seçilebilen kişilerden oluşur.
  2. B
    Cumhurbaşkanı; üç üyeyi Yargıtay, iki üyeyi Danıştay genel kurullarınca kendi başkan ve üyeleri arasından her boş yer için gösterecekleri üçer aday içinden seçer.
  3. Türkiye Büyük Millet Meclisi; iki üyeyi Sayıştay Genel Kurulunun, bir üyeyi ise Yükseköğretim Kurulunun kendi üyeleri arasından belirleyeceği üçer aday içinden gizli oyla seçer.Answer
  4. D
    Cumhurbaşkanı; üç üyeyi Yükseköğretim Kurulunun kendi üyesi olmayan yükseköğretim kurumlarının hukuk, iktisat ve siyasal bilimler dallarında görev yapan öğretim üyeleri arasından göstereceği adaylar içinden seçer.
  5. E
    Cumhurbaşkanı; dört üyeyi üst kademe yöneticileri, serbest avukatlar, birinci sınıf adli ve idari yargı hâkim ve savcıları ile Anayasa Mahkemesi raportörleri arasından doğrudan seçer.

Answer

Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin üye seçtiği kaynaklar arasında Yükseköğretim Kurulu yer almaz; Meclis üçüncü üyeyi baro başkanlarının göstereceği adaylar arasından seçer.
1982 Anayasası'nın 146. maddesine göre Türkiye Büyük Millet Meclisi; iki üyeyi Sayıştay Genel Kurulunun her boş üyelik için kendi başkan ve üyeleri arasından belirleyeceği üçer aday içinden, bir üyeyi ise baro başkanlarının kendi aralarından seçecekleri üç aday arasından seçer. İfadede belirtilen 'Yükseköğretim Kurulu üyeleri arasından Meclis tarafından seçim yapılması' bilgisi yanlıştır; zira YÖK kaynaklı üyeleri seçme yetkisi Cumhurbaşkanı'na aittir.

Step-by-Step Solution

1
Anayasa Mahkemesi'nin toplam üye sayısı ve temel üyelik şartlarının (yaş ve süre) kontrol edilmesi.
Mahkemenin 15 üyeden oluştuğu, 45 yaş sınırı ve 12 yıllık tek dönemlik görev süresi olduğu doğrulanır.
Kuruluş ilkelerinin güncelliğini teyit etmek.
2
Yüksek mahkemelerden (Yargıtay ve Danıştay) gelen üyelerin sayı ve seçmen merci açısından incelenmesi.
Yargıtay'dan 3, Danıştay'dan 2 üyenin Cumhurbaşkanı tarafından seçildiği bilgisi doğrulanır.
Adli ve idari yargı kontenjanlarını ayırmak.
3
TBMM'nin üye seçme yetkisine sahip olduğu kurum ve kontenjanların belirlenmesi.
TBMM'nin 2 üyeyi Sayıştay, 1 üyeyi ise baro başkanları tarafından gösterilen adaylar arasından seçtiği saptanır.
Yasama organının seçim yetki sınırlarını belirlemek.
4
Yükseköğretim Kurulu (YÖK) kaynaklı üyelerin seçici makamının tespit edilmesi.
YÖK tarafından önerilen adaylar arasından seçim yapma yetkisinin TBMM'ye değil, Cumhurbaşkanı'na ait olduğu görülür.
Anayasal yetki paylaşımındaki hatayı ortaya çıkarmak.

Key Concept

Anayasa Mahkemesi Üye Seçiminde Yetki Paylaşımı
Rate this question