Examkin

Question

Difficulty: Very hardYargı Yetkisi, Mahkemelerin Bağımsızlığı ve Hakimlik Teminatı

19821982 Anayasası'nın "Yargı" bölümünde düzenlenen mahkemelerin bağımsızlığı, hâkimlik teminatı ve hâkimlerin idari statüleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi, yargı erkini yürütme ve yasama organlarından ayıran anayasal sınırlarla bağdaşmaz?

  1. A
    Yasama ve yürütme organları ile idare, mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremez ve bu kararların yerine getirilmesini kamu yararı veya idari zaruret gibi gerekçelerle dahi geciktiremez.
  2. B
    Hâkimler ve savcılar, bir mahkemenin veya kadronun kaldırılması sebebiyle de olsa; aylık, ödenek ve diğer özlük haklarından yoksun kılınamazlar.
  3. Hâkimlerin ve savcıların idari görevleri bakımından Adalet Bakanlığına bağlı olması; disiplin işlemleri, meslekte ilerleme ve atama kararlarının da Bakanlığın hiyerarşik denetimi altında yürütüleceği anlamına gelir.Answer
  4. D
    Görülmekte olan bir dava hakkında Yasama Meclisinde yargı yetkisinin kullanılması ile ilgili soru sorulamaz, genel görüşme yapılamaz veya herhangi bir beyanda bulunulamaz.
  5. E
    Hâkimler azlolunamaz, kendileri istemedikçe Anayasada gösterilen yaştan önce emekliye ayrılamaz; ancak meslekten çıkarılmayı gerektiren bir suçtan hüküm giyenler için bu teminatın istisnası uygulanabilir.

Answer

Hâkimlerin idari görevleri nedeniyle Adalet Bakanlığına bağlı olmasının; disiplin ve özlük işlemlerini Bakanlık hiyerarşisine dahil edeceği yönündeki ifade yanlıştır.
Hâkim ve savcıların Adalet Bakanlığına bağlılığı sadece idari görevleri yönündedir. Disiplin kovuşturması, mesleğe kabul, atama, nakletme ve meslekte yükselme gibi işlemler bağımsız bir anayasal kurum olan Hâkimler ve Savcılar Kurulu (HSK) tarafından yerine getirilir. Bu durum, yargı bağımsızlığının ve hâkimlik teminatının bir gereğidir. Dolayısıyla Bakanlığın bu işlemler üzerinde hiyerarşik bir denetim yetkisi yoktur.

Step-by-Step Solution

1
Anayasa Madde 140140'ı analiz et
Hâkim ve savcıların sadece "idari görevleri" yönünden Adalet Bakanlığına bağlı olduğu saptanır.
Anayasal metindeki bu bağlılığın kapsamını belirlemek için temel maddedir.
2
Hâkimler ve Savcılar Kurulu'nun (HSK) görev alanını hatırla
Disiplin, atama, meslekte yükselme ve özlük haklarının HSK yetkisinde olduğu görülür.
Yargı bağımsızlığı gereği, özlük işlerinin yürütme organından (Bakanlık) ayrılması gerekir.
3
Bağlılık ile Hiyerarşi arasındaki farkı ayırt et
Bakanlığa bağlılığın idari işleyişle sınırlı olduğu, hiyerarşik bir emir-komuta zinciri oluşturmadığı anlaşılır.
Hiyerarşik denetim, bağımsız mahkeme ve teminat ilkeleriyle çelişir.
4
Seçeneği yanlış kılan unsuru belirle
Disiplin ve atama gibi süreçlerin Bakanlık hiyerarşisine dahil edilmesi anayasal yetki paylaşımına aykırıdır.
Anayasa'nın 159159. maddesi bu yetkileri münhasıran HSK'ya vermiştir.

Key Concept

Yargı Bağımsızlığı ve İdari Bağlılık Ayrımı

Hints

1
Anayasa'da hâkimlerin hem bir Bakanlığa bağlılığı hem de bir Kurulun (HSK) denetimi söz konusudur; bu ikisi arasındaki yetki farkını düşünün.
2
Disiplin cezaları ve atama yetkileri yürütme organının bir parçası olan Bakanlığa mı, yoksa özerk bir kurula mı aittir?
3
Anayasa'nın 140140. maddesindeki 'idari görev yönünden bağlılık', mesleki kariyer (özlük) ve disiplin işlerini kapsamaz; bu işler 159159. madde gereği HSK'nın yetkisindedir.

Practice More

Hâkimler ve Savcılar Kurulu'nun (HSK) yapısını ve Adalet Bakanı ile Müsteşarın bu kurul içindeki rollerini inceleyerek yürütme-yargı ilişkisini derinleştirin.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question

Topics

Yargı Yetkisi, Mahkemelerin Bağımsızlığı ve Hakimlik Teminatı

More questions from this topic