Question

Difficulty: Very hardMahalli İdareler (Yerel Yönetimler)

19821982 Anayasası’nın “Mahalli İdareler” başlıklı 127127. maddesi uyarınca, seçilmiş mahalli idare organlarının denetimi ve görevden uzaklaştırılmaları sıkı şartlara bağlanmıştır. Buna göre; görevleri ile ilgili bir suç sebebiyle hakkında soruşturma veya kovuşturma açılan bir mahalli idare organını veya bu organın üyelerini 'geçici bir tedbir' olarak görevden uzaklaştırmaya yetkili makam ile bir mahalli idare meclisinin 'feshedilerek' organlık sıfatının sona ermesine nihai olarak karar veren merci aşağıdakilerin hangisinde birlikte ve doğru olarak verilmiştir?

  1. İçişleri Bakanı — DanıştayAnswer
  2. B
    Vali — Danıştay
  3. C
    İçişleri Bakanı — Bölge İdare Mahkemesi
  4. D
    Cumhurbaşkanı — Anayasa Mahkemesi
  5. E
    İçişleri Bakanı — Yargıtay

Answer

İçişleri Bakanı — Danıştay
Doğru cevap olan seçenekte belirtildiği üzere, 19821982 Anayasası'nın 127127. maddesi açıkça görevle ilgili bir suç nedeniyle açılan soruşturmalarda İçişleri Bakanı'na geçici uzaklaştırma yetkisi tanırken; bu organların organlık sıfatını tamamen kaybetmeleri (örneğin Belediye Meclisi'nin feshi) konusundaki nihai kararı yargı mercilerine (Danıştay) bırakmıştır. Bu ikili yapı, yerel yönetimlerin özerkliğini koruyan anayasal bir dengedir.

Step-by-Step Solution

1
Anayasa'nın 127127. maddesindeki görevden uzaklaştırma hükmünün incelenmesi
Görevleri ile ilgili bir suç nedeniyle hakkında soruşturma/kovuşturma açılan kişilerin 'İçişleri Bakanı' tarafından geçici olarak uzaklaştırılabileceği tespit edilir.
Bu yetki, idari vesayet kapsamında kamu hizmetinin aksamaması için verilen bir 'geçici tedbir' niteliğindedir.
2
Organlık sıfatının sona ermesi (fesih) usulünün belirlenmesi
Mahalli idare organlarının veya üyelerinin organlık sıfatını kaybetmelerine ancak 'yargı yolu' ile karar verilebileceği görülür.
Seçilmiş organların güvencesi gereği, statünün tamamen sona ermesi idari bir işlemle değil, yargısal bir kararla (Danıştay) olmalıdır.
3
İlgili mercilerin eşleştirilmesi
İçişleri Bakanı ve Danıştay ikilisi bir araya getirilerek doğru seçenek belirlenir.
KPSS'de bu iki farklı sürecin (idari tedbir vs. yargısal karar) karıştırılması beklendiği için ikili ayrım kritiktir.

Key Concept

Mahalli İdarelerin Seçilmiş Organlarının Güvencesi ve İdari Vesayet

Hints

1
Anayasa 127127. maddeye göre 'geçici uzaklaştırma' bir idari işlemken, 'organlık sıfatının kaybı' mutlaka bir mahkeme kararı gerektirir.
2
Uzaklaştırma işlemini yapan makam, Ankara'daki merkezi idarenin iç güvenlikten sorumlu bakanıdır.
3
Seçilmiş organların feshine (organlık sıfatının kesin kaybına) karar verme yetkisi, Türkiye'nin en yüksek idari yargı organı olan Danıştay'a aittir.

Practice More

Belediye Meclisi üyelerinin seçilme yeterliliğini kaybetmeleri durumunda sürecin nasıl işlediğini (İl seçim kurulu vs. Danıştay) araştırarak konuyu derinleştirebilirsiniz.

Alternative Method

Böyle sorularda 'Geçici = İdari (Bakan)', 'Nihai = Yargısal (Danıştay)' formülünü kullanarak seçenekleri hızla eleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question