Question

Difficulty: MediumTürkiye'nin Matematik Konumu ve Sonuçları

Türkiye'de bir dağın güney yamacında; güneşlenme süresinin daha uzun olması, tarım ürünlerinin daha erken olgunlaşması ve kalıcı kar sınırının daha yüksek olması "bakı" etkisiyle açıklanmaktadır. Türkiye'de bakı yönünün yıl boyunca hiçbir zaman değişmeden daima güney yamaçlar olması, aşağıdakilerden hangisinin doğrudan bir sonucudur?

  1. A
    Orta Kuşak'ta (ılıman kuşak) yer almasının
  2. Yengeç Dönencesi'nin kuzeyinde yer almasınınAnswer
  3. C
    Kuzey Yarım Küre'de yer almasının
  4. D
    Dağların genellikle doğu-batı yönlü uzanmasının
  5. E
    Başlangıç Meridyeni'nin doğusunda bulunmasının

Answer

Türkiye'nin Yengeç Dönencesi'nin kuzeyinde yer alması, Güneş'in yıl boyunca öğle vaktinde daima güneyde kalmasına ve dolayısıyla bakı yönünün hiç değişmeden güney yamaçlar olmasına neden olur.
Güneş ışınları Dünya üzerinde yalnızca dönenceler arasına (232723^{\circ} 27' Kuzey ve Güney) dik açı ile düşebilir. Türkiye bu sınırın kuzeyinde yer aldığı için Güneş öğle vaktinde her zaman güney yönünde görülür. Bu durum, dağların güney yamaçlarının yıl boyunca güneş ışığını daha dik ve daha uzun süre almasını (bakı etkisini) kalıcı hale getirir.

Step-by-Step Solution

1
Bakı kavramı tanımlanır.
Bakı, bir yerin Güneş ışınlarını alma yönüdür; Türkiye'de bu durum dağların güney yamaçlarının daha avantajlı olmasıdır.
Sorunun temel mekanizmasını anlamak için bakının tanımı gereklidir.
2
Türkiye'nin enlem dereceleri ile dönenceler arasındaki ilişki kurulur.
Türkiye 364236^{\circ}-42^{\circ} Kuzey paralellerindedir. Güneş ışınlarının dik (9090^{\circ}) gelebildiği en kuzey nokta ise 232723^{\circ} 27' Kuzey (Yengeç Dönencesi) enlemidir.
Güneş'in gökyüzündeki tepe noktasının sınırlarını belirlemek için enlem dereceleri karşılaştırılmalıdır.
3
Güneş'in konumuna göre gölge ve bakı yönü analiz edilir.
Türkiye her zaman Yengeç Dönencesi'nin kuzeyinde kaldığı için Güneş öğle vaktinde hiçbir zaman Türkiye'nin tam tepesine veya kuzeyine geçemez; daima güneyde kalır.
Işığın geliş yönü, bakı yönünün sabitliğini açıklar.

Key Concept

Bakı Etkisi ve Dönenceler

Hints

1
Bakı, Güneş'e bakan yamaç demektir. Türkiye'de Güneş öğle vaktinde hep hangi yöndedir?
2
Güneş'in tam tepemize (9090^{\circ}) hiç gelmemesi ile bakı yönünün hiç değişmemesi aynı temel nedene dayanır.
3
Güneş ışınlarının dik gelebildiği en kuzey enlem 232723^{\circ} 27' Kuzey'dir (Yengeç Dönencesi). Türkiye'nin bu çizgiye göre konumunu düşünün.

Practice More

Türkiye'nin dönenceler dışında olmasının 'gölge boyu' ve 'gölge yönü' üzerindeki etkilerini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question