Question

Difficulty: MediumTürkiye'nin Özel Konumu ve Sonuçları

Türkiye'nin coğrafi özellikleri analiz edildiğinde; bazı özelliklerin mutlak (matematik) konumun, bazılarının ise göreceli (özel) konumun bir sonucu olduğu görülür. Türkiye'nin sahip olduğu yer şekilleri, çevresindeki denizler, yükselti değerleri ve komşu ülkelerle olan ilişkileri özel konumunu belirleyen temel unsurlardır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi Türkiye'nin göreceli (özel) konumu ile doğrudan ilişkilidir?

  1. A
    Akdeniz iklim kuşağında yer aldığı için kış ılıklığının yaşanması
  2. B
    Orta kuşakta bulunmasına bağlı olarak yıl içinde dört mevsimin belirgin yaşanması
  3. Kıtalar arası bir köprü durumunda olması sayesinde enerji taşımacılığında stratejik bir koridor işlevi görmesiAnswer
  4. D
    Kuzey Yarım Küre'de yer alması nedeniyle güneyden esen rüzgarların sıcaklığı artırması
  5. E
    En kuzeyi ile en güneyi arasında yaklaşık 666666 km kuş uçuşu mesafe bulunması

Answer

Kıtalar arası bir köprü durumunda olması sayesinde enerji taşımacılığında stratejik bir koridor işlevi görmesi Türkiye'nin özel konumu ile ilgilidir.
Türkiye'nin Asya ve Avrupa kıtaları arasında bir geçiş noktası olması, İstanbul ve Çanakkale Boğazlarına sahip olması ve bu sayede enerji nakil hatlarında kritik bir rol oynaması, tamamen çevresindeki unsurlara göre belirlenen göreceli (özel) konumunun bir sonucudur.

Step-by-Step Solution

1
Konum türlerini ayırt etme
Mutlak konum enlem ve boylamla; özel konum ise yükselti, denizellik ve jeopolitik ile ilgilidir.
Soruda istenen 'özel konum' özelliğini bulmak için kavramsal sınıflandırma yapılmalıdır.
2
Seçenekleri analiz etme
İklim kuşağı, rüzgarların sıcaklık etkisi ve mesafeler mutlak konumdur.
Bu faktörler Türkiye'nin dünya üzerindeki matematiksel koordinatlarına bağlıdır.
3
Jeopolitik faktörü değerlendirme
Kıtalar arası köprü olma ve enerji koridoru işlevi görme 'göreceli' bir avantajdır.
Bu durum Türkiye'nin kara ve denizlere, komşu bölgelere (Hazar Havzası, Avrupa) göre olan konumuyla açıklanır.

Key Concept

Özel konum, bir yerin kıtalara, denizlere, ticaret yollarına ve yükseltiye göre olan konumudur.

Hints

1
Özel konum; dağlar, denizler, boğazlar ve komşularla ilgilidir.
2
Seçeneklerde enlem (latitude) etkisiyle açıklanan durumları eleyin.
3
Türkiye'nin 'enerji köprüsü' olması, Hazar ve Orta Doğu petrollerinin Avrupa'ya taşınmasıyla ilgili beşerî bir konum özelliğidir.

Practice More

Türkiye'nin mutlak konumu ile açıklanamayan, enlem etkisine ters düşen örnekleri (örneğin kışın Iğdır'ın Erzurum'dan sıcak olması) inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question