Question

Difficulty: MediumUygur Devleti

İslamiyet Öncesi Türk tarihinde yerleşik hayata geçişin öncüsü olan Uygurlar, Maniheizm dinini benimsemeleriyle birlikte mimari, hukuk ve sanat anlayışlarında köklü değişiklikler yapmışlardır. Bu dönemde matbaayı kullanmaları ve kâğıt üretmeleri, Türk kültür hayatında kalıcı eserlerin ve yazılı belgelerin artmasını sağlamıştır. Bu bilgilere göre, Uygurların yerleşik yaşam tarzına geçmeleriyle birlikte geliştirdikleri aşağıdaki özelliklerden hangisinin, kendilerinden önceki Asya Hun ve Göktürk devletlerinde görülmesi beklenemez?

  1. A
    Ülke yönetiminde veraset sistemine dayalı taht kavgalarının yaşanması
  2. B
    Kurultay adı verilen danışma meclisinde devlet meselelerinin görüşülmesi
  3. Kütüphanecilik faaliyetleri ve fresko (duvar resmi) sanatının gelişmesiAnswer
  4. D
    İkili devlet teşkilatı ile ülkenin doğu-batı şeklinde yönetilmesi
  5. E
    Toplumsal yapının boylar federasyonu şeklinde örgütlenmesi

Answer

Uygurların yerleşik hayata geçmesiyle birlikte ortaya çıkan kütüphanecilik faaliyetleri ve fresko (duvar resmi) sanatı, göçebe yaşam süren önceki Türk devletlerinde bulunmayan özelliklerdir.
Kütüphanecilik ve fresko (duvar resmi) sanatı, kalıcı yerleşim birimleri ve sabit yapılar gerektiren faaliyetlerdir. Uygurlar, Maniheizm dininin etkisiyle yerleşik hayata geçen ilk Türk devleti oldukları için bu unsurlar Türk tarihinde ilk kez onlarla birlikte görülmeye başlanmıştır. Önceki Türk devletleri göçebe oldukları için çadırlarda yaşamış ve sanat eserlerini yanlarında taşıyabilecekleri küçük objelerle sınırlı tutmuşlardır.

Step-by-Step Solution

1
Orta Asya Türk devletlerinin genel yaşam tarzını (göçebelik vs. yerleşik) belirle.
Asya Hun ve Göktürkler göçebe, Uygurlar ise Maniheizm etkisiyle yerleşik yaşam sürmüştür.
Yaşam tarzı, bir toplumun sanat, mimari ve kültürel üretimlerini doğrudan belirler.
2
Yerleşik hayatın getirdiği zorunlu yenilikleri analiz et.
Yerleşik hayat; kalıcı mimari (tapınak, saray), kütüphaneler ve duvar sanatları (fresko) gibi taşınamaz eserlerin üretimini sağlar.
Göçebe toplumlarda sanat eserleri taşınabilir (portatif) olmak zorundadır.
3
Seçeneklerdeki ortak yönetim özelliklerini eleyerek sadece yerleşik hayata özgü olanı tespit et.
Kütüphanecilik ve fresko sanatı yerleşik düzene özgüdür.
Yönetim gelenekleri (veraset, kurultay, ikili teşkilat) yaşam tarzından bağımsız olarak devam edebilmektedir.

Key Concept

Uygurların Yerleşik Hayata Geçişinin Kültürel Sonuçları

Hints

1
Yerleşik hayat ile göçebe hayat arasındaki en temel fark, eserlerin 'taşınabilir' olup olmamasıdır.
2
Tapınak duvarlarına resim yapmak veya büyük kitap koleksiyonları oluşturmak için sabit bir mekana ihtiyaç duyulur.
3
Hunlar ve Göktürkler ordu-millet yapısı ve göçebe geleneklerini korurken, Uygurlar şehirler kurarak bu geleneklere yerleşik kültürü eklemişlerdir.

Practice More

Uygurların Maniheizm inancıyla birlikte savaşçı özelliklerini kaybetmeleri ve bu durumun devletin yıkılışına etkisi üzerine bir soru çözebilirsiniz.
Estimated Time:1m 0s
Rate this question