Question

Difficulty: MediumKısaltmaların Yazımı

Resmî yazışmalarda ve akademik çalışmalarda kısaltmaların yazımı ve bu kısaltmalara getirilen eklerin kullanımıyla ilgili kurallara uyulması büyük önem taşır. Kısaltmanın büyük harflerle yapılması, küçük harfle yapılması veya sonunda nokta bulunması, getirilecek ekin belirlenmesinde temel ölçüttür.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde kısaltmaların yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

  1. Hazırlanan raporun bir nüshası incelenmek üzere MEB'na teslim edildi.Answer
  2. B
    Üniversiteye giriş belgelerinin ÖSYM'nin sisteminden alınması gerekmektedir.
  3. C
    Yapılan bilimsel araştırmada Prof.un önerileri doğrultusunda hareket edildi.
  4. D
    Pazardan alınan 22 kg'lık elmaların yarısı tatlı yapımında kullanıldı.

Answer

Hazırlanan raporun bir nüshasının 'MEB'na' teslim edildiğini belirten cümle hatalıdır; çünkü büyük harfli kısaltmalarda ek, son harfin okunuşuna göre 'MEB'e' şeklinde olmalıdır.
Büyük harflerle yapılan kısaltmalarda getirilen ekler, kısaltmanın son harfinin okunuşuna göre belirlenir. MEB kısaltması 'Me-E-Be' şeklinde okunduğu için getirilecek yönelme durumu eki '-e' olmalıdır (MEB'e). 'MEB'na' kullanımı, kısaltmanın açılımı olan 'Milli Eğitim Bakanlığına' ifadesi esas alınarak yapıldığı için kural dışıdır.

Step-by-Step Solution

1
Kısaltmanın türünü belirleyin.
MEB, büyük harflerle yapılan bir kurum kısaltmasıdır.
Yazım kuralları kısaltmanın türüne (büyük/küçük harf) göre değişir.
2
Büyük harfli kısaltmalarda ek getirme kuralını uygulayın.
Ek, 'Milli Eğitim Bakanlığına' (uzun hal) şeklinde değil, 'Me-E-Be'ye' (kısaltma hali) şeklinde gelmelidir.
TDK kurallarına göre büyük harfli kısaltmalarda kısaltmanın son harfinin okunuşu esas alınır.
3
Hatalı kullanımı tespit edin.
MEB'na kullanımı, kelimenin açılımı esas alınarak yapıldığı için yanlıştır. Doğrusu 'MEB'e' olmalıdır.
En sık yapılan hata, kısaltmayı kelime gibi okuyarak ek getirmektir.

Key Concept

Büyük Harfli Kısaltmalarda Ek Getirme Kuralı

Hints

1
Büyük harfle yapılan kısaltmalar ile küçük harfle yapılanların ek alma kurallarının farklı olduğunu hatırlayın.
2
Büyük harfli kısaltmalarda kelimenin tam adını değil, sadece harfleri okuyun.
3
MEB kısaltmasını 'Me-E-Be' olarak okuduğunuzda yanına 'na' mı yoksa 'e' mi gelmesi gerektiğini düşünün.

Practice More

TDK kısaltmasına ek getirirken yapılan 'TDK'nın' (yanlış) ve 'TDK'ye' (doğru) ayrımını inceleyerek kuralı pekiştirebilirsiniz.

Alternative Method

Kısaltmanın sonuna gelen eki kontrol ederken harfleri tek tek seslendirin: M-E-B... Son ses 'e' olduğu için ek de ince ünlülü olmalıdır.
Estimated Time:45s
Rate this question