Türkiye’nin göreceli (özel) konumu; yer şekilleri, yükselti, denizlere göre konum ve komşuluk ilişkileri gibi özellikleri kapsar. Bu özellikler, ülkenin ulaşım altyapısını ve ticaret potansiyelini hem stratejik olarak güçlendirir hem de fiziksel engellerle kısıtlayarak maliyetleri artırabilir. Buna göre, Türkiye'nin özel konumuna bağlı olarak ortaya çıkan aşağıdaki durumlardan hangisi, ulaşım ağlarının inşasında karşılaşılan 'jeomorfolojik bir sınırlama' ve yüksek yatırım maliyeti gereksinimi ile doğrudan ilişkilidir?
- AEge Bölgesi'nde dağların kıyıya dik uzanması sayesinde, limanların iç kesimlerle olan bağlantısının doğal oluklar üzerinden düşük maliyetle sağlanması
- Akdeniz ve Karadeniz kıyı kuşaklarında, demir yolu ve kara yolu ağının iç kesimlerle bağlantı kurabilmesi için çok sayıda yüksek maliyetli tünel, viyadük ve geçide ihtiyaç duyulmasıAnswer
- Cİstanbul ve Çanakkale boğazlarının jeopolitik konumu sayesinde, Türkiye'nin uluslararası deniz ticaretinde vazgeçilmez bir transit koridor hâline gelmesi
- DTürkiye'nin ortalama yükseltisinin metre olması ve doğuya doğru artması nedeniyle, akarsuların dar ve derin vadilerde akarak yüksek enerji potansiyeli sunması
- ETürkiye'nin en güneyi ile en kuzeyi arasında yaklaşık km kuş uçuşu mesafe bulunması nedeniyle, kuzeye doğru gidildikçe kalıcı kar alt sınırının deniz seviyesine yaklaşması
Answer
Akdeniz ve Karadeniz kıyı kuşaklarında ulaşımın yüksek maliyetli tünel ve viyadüklerle sağlanması, dağların uzanış yönünden kaynaklanan özel konumun kısıtlayıcı bir sonucudur.
Türkiye'nin kuzey ve güney kıyıları boyunca uzanan sıradağların deniz etkisinin içe girmesini engellemesinin yanı sıra, kara ve demir yolu ulaşımında doğal geçitlerin azlığına ve çok sayıda tünel/viyadük ihtiyacına yol açması, özel konumun (yer şekilleri) ulaşım üzerindeki en net kısıtlayıcı etkisidir.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Yer Şekillerinin Ulaşım Üzerindeki Sınırlayıcı Etkisi (Hinterland ve Topografya)
Hints
1
Ulaşım maliyetini artıran faktörün 'dağların uzanış doğrultusu' olduğunu düşünün.
2
Hangi bölgelerimizde iç kesimlere gitmek için Zigana, Kop, Sertavul veya Gülek gibi geçitlere ihtiyaç duyuyoruz?
3
Matematik konumla ilgili olan 'enlem' (kuzey-güney mesafesi) seçeneğini doğrudan eleyin.
Practice More
Karadeniz ve Akdeniz'deki demir yolu ağlarının kıyıdan neden iç kesimlere çok az noktadan bağlanabildiğini harita üzerinde inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 40s