Question

Difficulty: Very hardII. Meşrutiyet Dönemi ve Siyasi Partiler

II.Mes\crutiyetII. Meşrutiyet döneminde İttihat ve Terakki Cemiyeti'nin 19111911 yılındaki İstanbul (Dersaadet) ara seçimini tek bir oy farkıyla kaybetmesi, cemiyetin meclis içindeki mutlak hakimiyetinin sarsılmasına ve muhalefetin Hürriyet ve İtilaf Fırkası çatısı altında devleşmesine yol açmıştır. Bu siyasi yenilginin ardından İttihatçıların, muhalefetin daha fazla örgütlenmesine fırsat vermeden meclisi feshedip erken seçime gitmek amacıyla Kanun-i Esasi'nin 35.35. maddesi üzerinde yapmak istedikleri düzenlemenin temel siyasi hedefi aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Padişahın meclisi feshetme yetkisini zorlaştıran 19091909 düzenlemelerini esneterek yürütmenin yasama üzerindeki tasfiyesini kolaylaştırmakAnswer
  2. B
    Hükümetin meclise karşı sorumlu olması ilkesini kaldırarak 18761876 Anayasası'nın ilk halindeki mutlak monarşi yapısına tamamen geri dönmek
  3. C
    Ayan Meclisi üyelerinin görev sürelerini kısaltarak bu meclisin yasama sürecindeki ağırlığını bütünüyle ortadan kaldırmak
  4. D
    Hürriyet ve İtilaf Fırkası'nın savunduğu "Adem-i Merkeziyet" ilkesini anayasal bir güvenceye kavuşturarak eyalet sistemine geçişi sağlamak
  5. E
    Mebusan Meclisi'nin yasama dokunulmazlığını genişleterek milletvekillerinin yargılanma sürecini zorlaştırmak

Answer

Padişahın meclisi feshetme yetkisini zorlaştıran 1909 düzenlemelerini esneterek yürütmenin yasama üzerindeki tasfiyesini kolaylaştırmak
Correct answer correctly identifies that in 1911, the Union and Progress Committee (İTC) sought to amend Article 35 to make it easier for the Sultan (whom they controlled) to dissolve the parliament. This was a tactical move to counteract the rising power of the opposition Hürriyet ve İtilaf Party after the 1911 by-election loss, eventually leading to the 1912 "Election of Clubs" (Sopa Seçimleri).

Step-by-Step Solution

1
1911 yılındaki siyasi tablonun analiz edilmesi
İttihat ve Terakki'nin İstanbul ara seçimini kaybetmesi ve muhalefetin (Hürriyet ve İtilaf) güçlenmesi.
Olayın tarihsel zeminini anlamak için bu siyasi krizin nedenini bilmek gerekir.
2
Kanun-i Esasi'nin 35. maddesinin içeriğinin incelenmesi
35. madde, padişahın meclisi fesih yetkisini düzenler; 1909'da bu yetki oldukça zorlaştırılmıştır.
İttihatçıların neden anayasa değişikliğine ihtiyaç duyduğunu teknik olarak açıklamak gerekir.
3
İttihat ve Terakki'nin stratejisinin değerlendirilmesi
Meclis çoğunluğu tehlikeye giren cemiyet, meclisi feshedip baskın bir seçime gitmek için 1909 kısıtlamalarını kaldırmak istemiştir.
Cemiyetin demokratik yöntemlerden ziyade otoriter ve taktiksel bir hamle yaptığını saptamak için bu adım kritiktir.

Key Concept

1911-1912 Anayasa Krizi ve Madde 35 Değişikliği

Hints

1
İttihat ve Terakki'nin 1911 ara seçimini kaybetmesi onları 'erken seçim' kararı almaya itmiştir.
2
1909 anayasa değişiklikleri padişahın meclisi keyfi olarak kapatmasını engellemişti; İttihatçılar 1912'de bu engeli aşmaya çalışmıştır.

Practice More

1912 Sopa Seçimleri'nin ardından ordunun siyasete müdahalesi olan 'Halas-ı Zabitan' grubunun faaliyetlerini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question