Question

Difficulty: MediumSadabat Paktı

1930'lu yıllarda dünya barışını tehdit eden gelişmeler karşısında Türkiye, bölgesel güvenliğini sağlamak amacıyla hem batıda hem de doğuda dostluk ve iş birliği paktları kurmuştur. 1937 yılında Tahran'da imzalanan Sadabat Paktı da bu çabaların bir sonucudur.

Buna göre, Sadabat Paktı ile ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi doğru değildir?

  1. A
    İtalya'nın Habeşistan'a yönelik yayılmacı politikası paktın kurulmasında tetikleyici bir rol oynamıştır.
  2. B
    Pakt; Türkiye, İran, Irak ve Afganistan arasında imzalanmış bir saldırmazlık ve iş birliği antlaşmasıdır.
  3. C
    Suriye, Türkiye ile yaşadığı Hatay sorunu ve Irak ile arasındaki sınır uyuşmazlıkları nedeniyle sürece dahil olmamıştır.
  4. Paktın temel amacı, Orta Doğu'daki komünizm tehlikesine karşı Batılı devletlerin öncülüğünde askeri bir blok oluşturmaktır.Answer
  5. E
    İmzacı devletler, birbirlerinin iç güvenliğini tehdit eden ayrılıkçı faaliyetlere ve silahlı çetelere destek vermemeyi taahhüt etmişlerdir.

Answer

Paktın temel amacı, Orta Doğu'daki komünizm tehlikesine karşı Batılı devletlerin öncülüğünde askeri bir blok oluşturmaktır ifadesi yanlıştır.
Sadabat Paktı, 1937'de İtalya'nın yayılmacılığına karşı Türkiye'nin liderliğinde kurulmuş bölgesel bir saldırmazlık paktıdır. Batılı devletlerin (İngiltere gibi) dahil olduğu veya öncülük ettiği, komünizm tehdidine odaklanan pakt ise 1955 yılında kurulan Bağdat Paktı'dır. Dolayısıyla paktın komünizme karşı askeri bir blok olduğu iddiası tarihsel olarak yanlıştır.

Step-by-Step Solution

1
Dönemin küresel siyasi konjonktürünü analiz edin.
1937 yılı, II. Dünya Savaşı öncesi dönemi kapsar. Bu dönemde temel tehdit Sovyet komünizminden ziyade İtalya ve Almanya'nın revizyonist (yayılmacı) politikalarıdır.
Kronolojik doğruluk, dış politika sorularında hatalı eşleştirmeleri elemek için gereklidir.
2
Paktın imzacı devletlerini ve amaçlarını kontrol edin.
Türkiye, İran, Irak ve Afganistan üye ülkelerdir. Amaç; saldırmazlık, iç işlerine karışmama ve sınır güvenliğidir.
Sadabat Paktı'nın içeriğini Bağdat Paktı (1955) gibi Soğuk Savaş oluşumlarından ayırmak gerekir.
3
Yanlış olan seçeneği belirleyin.
Komünizm tehlikesi ve Batılı devletlerin (İngiltere/ABD) öncülüğü, 1950'li yılların (Bağdat Paktı/CENTO) özelliğidir.
Öğrencilerin en çok yaptığı hata, 1937 Sadabat Paktı ile 1955 Bağdat Paktı'nı birbirine karıştırmaktır.

Key Concept

Sadabat Paktı'nın (1937) bölgesel güvenlik ve saldırmazlık karakteri ile Bağdat Paktı'ndan (1955) farkı.

Hints

1
Paktın imzalandığı tarihi (1937) düşünün. Bu dönemde dünya henüz Soğuk Savaş'a girmemişti.
2
Paktın kimin tehdidine karşı kurulduğunu hatırlayın: Akdeniz'e 'Bizim Deniz' diyen devlet hangisiydi?
3
Komünizme karşı kurulan paktlar genellikle II. Dünya Savaşı'ndan sonra (1945 sonrası) ortaya çıkmıştır. Sadabat Paktı ise bir saldırmazlık antlaşmasıdır.

Practice More

Balkan Antantı'na katılmayan Balkan devletlerini (Bulgaristan ve Arnavutluk) ve nedenlerini Sadabat Paktı'ndaki Suriye örneğiyle karşılaştırarak çalışın.

Alternative Method

Eğer üye ülkeleri karıştırıyorsanız 'ATİA' (Afganistan, Türkiye, İran, Irak) şeklinde kodlayabilirsiniz. Ayrıca 1930'lu yıllardaki paktların (Balkan ve Sadabat) temelinde İtalya ve Almanya korkusunun yattığını unutmayın.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question