Question

Difficulty: Mediumİdarenin Mal Edinme Yöntemleri ve Kamulaştırma

İdare, kamu yararının gerektirdiği durumlarda özel mülkiyette bulunan malvarlığı unsurlarına çeşitli yöntemlerle el atabilir.

I.I. Bir belediyenin, imar planında kütüphane alanı olarak ayrılan özel bir şahsa ait arsayı devralması
II.II. Kamu hizmeti niteliği taşıyan özel bir liman işletmesinin mülkiyetinin kanunla kamuya geçirilmesi

Yukarıda verilen durumlarda başvurulması gereken mal edinme yöntemleri aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla ve doğru olarak eşleştirilmiştir?

  1. Kamulaştırma - DevletleştirmeAnswer
  2. B
    İstimval - Kamulaştırma
  3. C
    Geçici İşgal - Devletleştirme
  4. D
    Kamulaştırma - İstimval
  5. E
    Devletleştirme - İstimval

Answer

Birinci durumda bir taşınmaz olan arsanın kamu mülkiyetine geçirilmesi söz konusu olduğu için 'Kamulaştırma', ikinci durumda ise kamu hizmeti yürüten bir özel teşebbüsün mülkiyetinin kamuya geçirilmesi söz konusu olduğu için 'Devletleştirme' yöntemi uygulanmalıdır.
Anayasa'nın 4646. maddesine göre idarenin taşınmaz malları (arsa, bina vb.) mülkiyetine geçirmesi 'Kamulaştırma'; 4747. maddesine göre kamu hizmeti yürüten özel işletmeleri (liman, enerji hattı vb.) mülkiyetine geçirmesi ise 'Devletleştirme'dir. Verilen örneklerde arsa taşınmaz, liman işletmesi ise bir teşebbüs olduğundan doğru sıralama bu iki kavramdan oluşmalıdır.

Step-by-Step Solution

1
Birinci öncüldeki senaryoyu analiz edin.
Arsa, hukuk sisteminde bir 'taşınmaz' maldır. Kamu yararı amacıyla özel mülkiyetteki bir taşınmazın idarece devralınması 'Kamulaştırma' (İstimlak) olarak tanımlanır.
Kamulaştırmanın temel konusu taşınmaz mallardır.
2
İkinci öncüldeki senaryoyu analiz edin.
Liman işletmesi bir 'özel teşebbüs'tür. Kamu hizmeti niteliği taşıyan özel işletmelerin kamu yararı gereği kanunla devlete geçirilmesi 'Devletleştirme'dir.
Devletleştirme, taşınmaz malları değil, doğrudan özel teşebbüsleri hedef alır.
3
Kavramları eşleştirerek doğru seçeneği belirleyin.
Sıralama 'Kamulaştırma - Devletleştirme' şeklinde olmalıdır.
Her iki yöntemin de hukuki konusu ve Anayasal dayanağı farklılık göstermektedir.

Key Concept

İdarenin mal edinme yöntemlerinde taşınmaz, taşınır ve teşebbüs ayrımı

Hints

1
İdarenin el koyduğu varlığın niteliğine dikkat edin: Biri bir arsa (taşınmaz), diğeri bir liman işletmesi (özel teşebbüs).
2
Anayasa'da taşınmazların mülkiyet devri için ayrı, kamu hizmeti gören işletmelerin devri için ayrı birer madde bulunmaktadır.
3
Özel mülkiyetteki bir arsanın kamu yararı için alınması kamulaştırma; bir özel işletmenin kamuya katılması ise devletleştirmedir.

Practice More

İstimval ile Geçici İşgal arasındaki temel farkları (taşınır vs taşınmaz) çalışarak idari işlemleri daha iyi kavrayabilirsin.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question