Question

Difficulty: MediumTürkiye'nin Matematik Konumu ve Sonuçları

Türkiye'nin mutlak (matematik) konumu, 364236^\circ - 42^\circ Kuzey paralelleri ile 264526^\circ - 45^\circ Doğu meridyenleri arasındadır. Bu konumun bir sonucu olarak güneyden kuzeye doğru gidildikçe güneş ışınlarının geliş açısı küçülür ve buna bağlı olarak birçok coğrafi özellik düzenli değişim gösterir.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi Türkiye'nin mutlak konumunun bir sonucu olarak gösterilemez?

  1. A
    Antalya'daki deniz suyu tuzluluk oranının İstanbul'dan daha fazla olması
  2. B
    Sinop'ta 2121 Haziran tarihinde yaşanan gündüz süresinin Hatay'dan uzun olması
  3. Rize'de kış mevsimi sıcaklık ortalamasının Erzurum'dan daha yüksek olmasıAnswer
  4. D
    Aydın'da yatay bir düzleme dikilen çubuğun gölge yönünün öğle vaktinde daima kuzeyi göstermesi

Answer

Rize'de kış mevsimi sıcaklık ortalamasının Erzurum'dan daha yüksek olması durumu mutlak konumla değil, göreceli (özel) konumla açıklanır.
Rize'de kış sıcaklıklarının Erzurum'dan yüksek olması matematik konum (enlem) kurallarına terstir; çünkü Rize daha kuzeydedir ve normalde daha soğuk olması beklenir. Bu durumun nedeni Rize'nin deniz kıyısında olması (denizellik) ve Erzurum'un çok yüksek ve karasal olmasıdır. Bunlar göreceli konum özellikleridir.

Step-by-Step Solution

1
Mutlak ve göreceli konum ayrımını hatırla.
Enlem ve boylama bağlı sonuçlar mutlak konum, yükselti, denizellik ve karasallığa bağlı sonuçlar göreceli konumdur.
Soruda mutlak konumun sonucu olmayan özellik istenmektedir.
2
Seçeneklerdeki şehirlerin konumlarını ve özelliklerini enlem etkisiyle karşılaştır.
Antalya-İstanbul (Tuzluluk), Sinop-Hatay (Gündüz süresi) ve Aydın (Gölge yönü) doğrudan enlem ile değişen durumlardır.
Matematiksel bir düzenlilik (Güney-Kuzey değişimi) olup olmadığını belirlemek için.
3
Rize ve Erzurum arasındaki sıcaklık farkını analiz et.
Rize daha kuzeyde olmasına rağmen denizellik etkisiyle kışın Erzurum'dan daha sıcaktır. Bu durum enlem kuralına (kuzeye gidildikçe sıcaklık azalır) terstir.
Enlem kuralına ters düşen durumlar genellikle özel konumun etkisidir.

Key Concept

Mutlak (Matematik) ve Göreceli (Özel) Konum Ayrımı

Hints

1
Matematik konum, sadece enlem (364236^\circ - 42^\circ K) ve boylam (264526^\circ - 45^\circ D) değerleriyle ilgilidir.
2
Sıcaklık değişimlerinde eğer kuzeydeki bir yer güneydeki bir yerden daha sıcaksa, orada 'enlem etkisine ters' bir durum (özel konum) vardır.
3
Rize ve Erzurum'u düşünün; Rize daha kuzeyde olmasına rağmen deniz kıyısında olduğu için kışın daha ılık kalır. Bu durum enlemle açıklanabilir mi?

Practice More

Türkiye'nin boylam farkının sadece yerel saat ve saat dilimleri üzerindeki etkilerini inceleyen bir soru çözebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question