Examkin

Question

Difficulty: HardCümle Sonu İşaretleri (Nokta, Soru, Ünlem, Üç Nokta)

Noktalama işaretleri, duygu ve düşünceleri daha açık ifade etmek, cümlenin yapısını ve duraklama noktalarını belirlemek için kullanılır. Özellikle cümle sonuna konulan işaretler, anlamın tamamlanıp tamamlanmadığını veya metindeki duygu tonunu belirlemede kritik bir rol oynar. İki noktadan (:) sonra gelen açıklamaların veya listelerin nasıl sonlandırılacağı ise cümlenin başlangıcındaki sınırlamalara bağlıdır.

Buna göre aşağıdaki cümlelerin hangisinin sonuna üç nokta (...) getirilmesi uygun değildir?

  1. A
    Köyün girişinde bizi karşılayan uçsuz bucaksız bir yeşillik, sağ tarafta gürül gürül akan bir dere, solda ise asırlık çınar ağaçları
  2. Başarının sırrını şu iki temel prensibe borçluyum: disiplinli çalışmak ve hata yapmaktan korkmamakAnswer
  3. C
    Pazardan neler almadık ki: kıpkırmızı elmalar, sulu armutlar, sapsarı portakallar, taze mandalinalar
  4. D
    Öyle bir sessizlik ki insanın kendi nefes alışını bile duymasına imkan vermeyen, ürkütücü ve bir o kadar da derin
  5. E
    Eğer bir gün yolunuz bu şirin Anadolu kasabasına düşer de o eski kahvehanede oturan ihtiyarlarla sohbet etme fırsatı bulursanız

Answer

Başarının sırrını disiplin ve korkmamak olarak iki maddeyle sınırlayan cümlede, liste tamamlandığı için sonuna nokta konulmalıdır.
Cümle başında 'şu iki temel prensip' denilerek bir sayısal sınır getirilmiştir. Açıklama kısmında 'disiplinli çalışmak' (1) ve 'hata yapmaktan korkmamak' (2) maddeleri sıralanarak bu sınır doldurulmuştur. Anlamca ve yapıca tamamlanan bu tür cümlelerin sonuna nokta (.) getirilir.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerin yüklemlerini kontrol et.
Disiplinli çalışmak ve korkmamak ifadeleriyle biten cümlede, başta belirtilen 'iki prensip' tam olarak karşılanmıştır.
Yüklemi olmayan veya anlamca tamamlanmayan cümleler ile örneklendirmesi devam eden cümleleri ayırt etmek gerekir.
2
İki noktadan sonraki kısmın sınırını belirle.
'Şu iki temel prensip' ifadesi listenin kesin ve kapalı olduğunu gösterir.
Eğer liste 'şu prensiplerdir' şeklinde ucu açık bırakılsaydı üç nokta gerekebilirdi.
3
Diğer seçeneklerdeki eksiltili yapıları teyit et.
Diğer seçeneklerde ya yüklem yoktur ya da örnekler/koşul yarım bırakılmıştır.
Bu durumlar Türkçede üç noktanın temel kullanım alanlarıdır.

Key Concept

Tamamlanmış Liste ve Eksiltili Cümle Ayrımı

Hints

1
Cümlenin sonunda bir yüklem (eylem veya ek-fiil almış isim) olup olmadığını kontrol edin.
2
İki noktadan sonra yapılan açıklamalarda, listenin kaç öğeden oluşacağı başta belirtilmiş mi diye bakın.
3
Eğer cümlenin başında 'iki prensip' gibi bir sayı verilmişse ve bu kadar öğe sayılmışsa cümle bitmiştir; nokta konmalıdır.

Practice More

İki noktanın açıklama ve örneklendirme görevleri ile bu durumlardaki büyük/küçük harf kurallarını tekrar edebilirsiniz.

Alternative Method

Örnekleri okurken cümlenin sonuna 'vardır, mevcuttur, görüyoruz' gibi bir yüklem ekleyip ekleyemediğinize bakın. Eğer bu kelimeleri eklemeden anlam kendiliğinden bitiyorsa nokta, bitmiyorsa üç nokta uygundur.
Estimated Time:1m 40s
Rate this question

Topics

Cümle Sonu İşaretleri (Nokta, Soru, Ünlem, Üç Nokta)

More questions from this topic